Êxênhin- Đời và thơ

[conghedoinghieng]

Êxênhin: thơ- đời và những cuộc tình


Người phụ nữ yêu dấu đầu tiên của Êxênhin là Xácđanốpxcaia, người đã được ông viết tặng bài thơ Bên kia những rặng núi, bên kia những thung lũng ánh vàng. Là cháu gái của một linh mục địa phương, Aniuta cùng học trường dòng với Êxênhin. Hai bên yêu nhau say đắm trong nền nếp đạo đức khắt khe của nông thôn Nga hồi đó. Vì vậy, câu thơ Tôi ôm nàng đang trong cơn say vào các bụi cây ven bờ chỉ là một hình ảnh ẩn dụ từ những bài thơ thời kỳ sau của Êxênhin chứ không có liên quan gì đến tiểu sử của nhà thơ. Êxênhin và Aniuta đã ước nguyện chung thuỷ mãi mãi với nhau, nhưng rồi Aniuta đi lấy chồng và qua đời trong lúc sinh nở. Về sau Êxênhin trải qua nhiều mối tình, có nhiều phụ nữ thân thương và gần gũi, nhưng vào quãng cuối đời, ông đã viết thiên trường ca Anna Xneghina, trong đó có hai câu thơ : “Cả cô gái mang tà áo trắng, cũng không nói lời âu yếm với tôi”. Đó chính là những dòng thơ nhớ tới Aniuta Xácđanốpxcaia - mối tình đầu thời trẻ của nhà thơ. Rồi tiếp đến là Marina Bandamôva - chính là nàng Mania yêu quý - người mà sau khi đến Mátxcơva làm thợ sửa bài trong một xưởng in, Êxênhin đã gửi cho nàng hết lá thư này đến lá thư khác, lá thư nào cũng tràn đầy tình yêu mãnh liệt.
Trong những lá thư gửi “Mania yêu quý” (trong vòng ba năm đã có tới hơn 100 lá thư, hiện chỉ còn giữ được 16) Êxênhin luôn tỏ ý buồn nhớ làng quê và các cô thôn nữ nơi quê hương nhưng cũng thành thật cho biết rằng các “tiểu thư Mátxcơva” muốn ôm hôn mình. ít lâu sau, Êxênhin kết thân với một cô gái cùng làm việc trong xưởng in tên là Anna Idơrianôva. Họ thường cùng nhau đi đến trường đại học của Saniápxki, trò chuyện về văn chương, và cứ tối tối là Êxênhin lại đưa tiễn Idơrianôva về căn phòng nhỏ bé của nàng. Êxênhin hồi đó không có nơi ở nhất định, tiện đâu ngủ đấy, nên Idơrianôva cho nhà thơ trú ngụ tại chỗ nàng. Nàng trở thành người vợ không đăng ký kết hôn của Êxênhin và sinh hạ được một con trai. Vào thời ấy, đó là chuyện thường xảy ra và không bị dư luận lên án, quan niệm tình yêu ở các thành phố Nga hồi đó còn rất tự do. Idơrianôva là một phụ nữ tận tụy, giàu lòng hy sinh, nàng yêu Êxênhin sâu nặng nhưng không muốn kết hôn chính thức với nhà thơ. Nàng biết Êxênhin trước sau cũng sẽ ra đi, và quả thật, nàng đã để Êxênhin tự do mà không ràng buộc bất kỳ điều kiện gì, Êxênhin thường đến thăm con trai và thỉnh thoảng lại gửi tiền giúp đỡ mẹ con nàng.
Tháng ba năm 1915, Êxênhin lên đường đi tìm hạnh phúc ở Pêtécbua. ít lâu sau ông cho xuất bản tại đây tập thơ đầu tay của mình có nhan đề Tưởng niệm. Vào mùa hè năm 1918, tại toà soạn một tờ báo ở Pêtécbua, nhà thơ sôi nổi trò chuyện với một cô đánh máy xinh đẹp - đó là Dinaida Raikhơ. Sau đó ít lâu, ông cùng Raikhơ và một người bạn thơ là Ganin đáp tàu thuỷ lên miền bắc và dọc đường, Êxênhin và Raikhơ bí mật lên bờ, tạt vào một nhà thờ nhỏ làm lễ thành hôn. Về sau, họ có hai người con: cậu con trai Côxtia khác hẳn bố còn cô con gái Tania thì lại giống hệt bố.
Trong số những phụ nữ gần gũi với Êxênhin thì Dinaiđa Raikhơ là người được Êxênhin yêu quý nhất. Ông sẵn sàng gây gổ với Mâyéchôn để giành cho được Raikhơ (cuộc tình tay ba Êxênhin - Raikhơ - Mâyéchôn cũng là một cuộc tình nổi tiếng trong lịch sử văn học Nga). Không có bài thơ nào của Êxênhin trực tiếp viết tặng nàng. Nhưng có những bài thơ âu yếm dành cho nàng và viết về nàng. Họ chia tay nhau vào năm 1921. Ba năm sau, Êxênhin viết bài thơ Lá thư gửi người phụ nữ. Rồi tiếp đó bài thơ Gửi chú chó của Casalốp là dành cho nàng. Cả bài thơ Những bông hoa nói lời chia tay với tôi cũng vậy, cũng là dành cho nàng. Về phần mình, Dinaiđa Raikhơ cũng yêu Êxênhin say đắm. Theo lời bạn bè chung của họ thì nếu Êxênhin nhắn gọi nàng thì dù mưa to gió lớn, nàng cũng ngay lập tức gội mưa gió đến gặp người yêu. Vậy tại sao họ lại chia tay nhau? Ai có lỗi? Phải chăng đó là do nếp sống nghệ sĩ ưa nay đây mai đó của nhà thơ? Là do thói đam mê ưa xê dịch không bao giờ chịu ngồi yên của nhà thơ?
Vào quãng năm 1921, Êxênhin đã kết thân với hai phụ nữ rất mực tôn thờ nhà thơ là Nađêgiơđa Vônghin và Galina Bênixlápxcaia. Nhưng cũng vào năm 1921 ấy, Aixeđôra Đuncan, nữ nghệ sĩ múa lừng danh thế giới người Ailen, 44 tuổi, đến nước Nga lần thứ ba. Cũng như nhiều nghệ sĩ Phương Tây khác hồi đó, hừng hực ngọn lửa lãng mạn cách mạng và có cảm tình đặc biệt với chính quyền Xôviết. Mặc dù nước Nga đang trăm bề khó khăn thiếu thốn, Đuncan vẫn quyết định mở ở ngay giữa Pêtécbua một trường dạy múa cho đông đảo quần chúng. Ba bộ trưởng của nước Nga - Xôviết thời đó Lunasácxki, Décghinxki và Pốtvôixki - đều nhiệt thành bảo trợ cho người nữ nghệ sĩ múa tuyệt đẹp này. Lunasácxki tặng bà một chiếc áo lông lộng lẫy, Décghinxki tặng bà một ngôi biệt thự. Nhưng Đuncan lại ưa thích giao du với giới nghệ sĩ Pêtécbua hơn. Trong một tối vui ở nhà hoạ sĩ Iakupốp, Đuncan lần đầu tiên gặp Êxênhin. Mặc dù không biết một chút tiếng Nga, bà bỗng thốt lên: “An-ghen, an-ghen” (“thiên thần, thiên thần”) - bà vừa thốt lên như vậy vừa ngắm nhìn mái tóc của Êxênhin, nhìn sâu vào cặp mắt màu xanh biếc của Êxênhin, còn Êxênhin thì dịu dàng hôn tay bà.
Bạn bè và người quen sửng sốt khi được biết nhà thơ 26 tuổi yêu mến của họ và người nữ nghệ sĩ múa 44 tuổi lừng danh thế giới kia quyết định kết hôn với nhau. Một số người thấy đấy là một cuộc hôn nhân có tính toán, họ cho rằng Êxênhin không phải kết hôn với Aixeđôra Đuncan mà là kết hôn với tiếng tăm lừng lẫy của bà. Nhưng họ đã lầm. Đấy là một tình yêu mãnh liệt, một tình yêu lớn, tình yêu từ cả hai phía. Hai tâm hồn nghệ sĩ đích thực và rộng mở không thể không đến với nhau.
Thật ra, tuy nổi tiếng lừng lẫy thế giới nhưng Aixeđôra Đuncan lại là một phụ nữ cực kỳ bất hạnh. Hai đứa con nhỏ của bà - một bé gái 5 tuổi và một bé trai 3 tuổi - đều bị chết trong một tai nạn xe hơi. Bà đã nếm trải nỗi đau mất con, đã từng muốn tự tử, đã từng nghiện rượu vì đau khổ. Phải chăng tình yêu của bà đối với nhà thơ trẻ Êxênhin có pha trộn thêm tình mẫu tử?
Nhưng dù sao thì nhờ kết hôn với Aixeđôra Đuncan mà Êxênhin có cơ hội ra nước ngoài, có cơ hội đặt chân đến nhiều nước trên thế giới, điều mà nhà thơ vẫn ao ước từ lâu. Những chuyến đi đó luôn luôn gây ra nhiều tai tiếng mà người có lỗi không phải bao giờ cũng là Êxênhin, cho đến khi Đuncan bị trục xuất khỏi Mỹ vì “tội” dám hát Quốc tế ca và tuyên truyền cho chính quyền Xôviết ngay trên đất Mỹ.
Trong những ngày ở nước ngoài, Êxênhin thấy tận mắt là tuy giá giấy ở nước ngoài rẻ thật nhưng chẳng ai cần đến thơ ông. Trong khi ấy, Đuncan luôn luôn tất bật đi từ thành phố này đến thành phố khác, chuyển từ nước này đến nước khác khiến Êxênhin không lúc nào được tĩnh tâm làm thơ. Đuncan lại không biết tiếng Nga, còn Êxênhin thì không biết và không muốn biết bất kỳ một thứ tiếng nước ngoài nào: ông tin rằng điều đó sẽ gây hại cho một nhà thơ dân tộc như ông. Họ trở về Nga trong tâm trạng hết sức bực bội với nhau. Đuncan bỏ đi Crưm, tưởng rằng Êxênhin thể nào cũng sẽ đi theo. Nhưng bỗng nhiên bà nhận được một bức điện. Được sự đồng ý của em gái Êxênhin, Galina Bênixlápxcaia gửi điện cho bà: ‘’Anh Xécgây Êxênhin sẽ không trở lại với bà nữa’’. Đuncan không tin, bà đánh điện cho Êxênhin và nhận được điện trả lời: ‘’ Đúng thế, tôi đã kết hôn và đang rất hạnh phúc’’. Êxênhin cùng em gái chuyển đến căn phòng của Galina Bênixlápxcaia. Từ đấy Galina trở thành người vợ không đăng ký kết hôn của Êxênhin, đồng thời là thư ký và người thay mặt nhà thơ trong việc giao dịch với các nhà xuất bản. Sau khi Êxênhin qua đời, Galina tự sát và được chôn cất bên cạnh mộ nhà thơ.
Vào tháng ba năm 1925, Êxênhin còn khao khát neo đậu đời mình vào một bến bờ nữa và kết hôn với Irina Saliapina, tức Xôphia Tônxtaia, cháu gái của văn hào Lép Tônxtôi. Nhưng chân dung của ông già vĩ đại treo la liệt trong căn phòng của Xôphia dường như lúc nào cũng từ trên tường nhìn xuống nhà thơ trẻ và khiến Êxênhin không chịu nổi. Họ chỉ chung sống với nhau được một thời gian ngắn. Sau khi trở thành goá bụa, Xôphia là người giữ gìn di sản thơ của Êxênhin.
Vào những năm cuối đời, đặc biệt là trong hai năm 1924 - 1925, Êxênhin sáng tác được nhiều hơn tất cả những năm trước đó. Vì thế, những dòng thơ trong bản tình ca Phải chăng ngày hôm qua tôi đã uống cạn tuổi thanh xuân của tôi’ không có quan hệ gì đến cuộc đời nhà thơ.
Có lẽ cũng nên biết thêm là vào năm 1995, một trong những phụ nữ yêu dấu nhất của Êxênhin là Nađêgiơđa Vônghin (lúc này bà đã 94 tuổi), đã cho xuất bản cuốn hồi ký của mình về nhà thơ thiên tài của nước Nga. Sau 60 năm trải qua biết bao thăng trầm của cuộc đời, Nađêgiơđa Vônghin vẫn giữ nguyên trong lòng những kỷ niệm sâu nặng về Êxênhin như về một bông hoa hiếm có nhất trên đời.
(Theo Báo Văn nghệ số 1+2/2004)

[conghedoinghieng]

Ba kon oi,
Ai có bài thơ nào của Êxênhin thì post lên với nhé (nếu có bản tiếng Nga thì càng tuyệt)!

[conghedoinghieng]

Không biết bài thơ này đã được dịch sang tiếng Việt chưa? Bác nào giúp em với!


Сергей Есенин

* * *
Шаганэ ты моя, Шаганэ!
Потому, что я с севера, что ли,
Я готов рассказать тебе поле,
Про волнистую рожь при луне.
Шаганэ ты моя, Шаганэ.

Потому, что я с севера, что ли,
Что луна там огромней в сто раз,
Как бы ни был красив Шираз,
Он не лучше рязанских раздолий.
Потому, что я с севера, что ли.

Я готов рассказать тебе поле,
Эти волосы взял я у ржи,
Если хочешь, на палец вяжи -
Я нисколько не чувствую боли.
Я готов рассказать тебе поле.

Про волнистую рожь при луне
По кудрям ты моим догадайся.
Дорогая, шути, улыбайся,
Не буди только память во мне
Про волнистую рожь при луне.

Шаганэ ты моя, Шаганэ!
Там, на севере, девушка тоже,
На тебя она страшно похожа,
Может, думает обо мне...
Шаганэ ты моя, Шаганэ.
1924
(bài thơ này lấy từ forum tiếng Nga của trường Ams do bạn Nguyễn Thuỷ Minh post lên). Xin phép Thuỷ Minh cho post lại trong diễn đàn này.Cảm ơn Thuỷ Minh rất nhiều!

[conghedoinghieng]

Sergei Exenin
Thơ tuyệt mệnh
Thôi chào nhé, bạn ơi, chào nhé!
Bạn thân yêu, tôi mang bạn giữa lòng
Cuộc chia ly tự bao giờ định sẵn
Hẹn một ngày tái ngộ chờ mong.

Thôi chào nhé, không một lời bịn rịn
Bạn thân yêu, xin bạn đừng buồn
Trên đời này, chết là điều chẳng mới
Nhưng sống thật tình cũng chẳng mới gì hơn


Nước Nga
Ôi nước Nga thân thiết của tôi ơi
Nhà gỗ thông xanh khoác áo choàng tượng chúa...
Một màu xanh mát ngắm nhìn thuê thoả
Một màu xanh tít tắp tận chân mây

Như một kẻ hành hương từ xa đến
Tôi ngắm nhìn mãi đồng ruộng của Người
Bên lối vào le te bên thôn xóm
Những cây phong gầy guộc lá reo vui

Ngày lễ thánh nhà thờ trên mỗi nẻo
Hương mật ong, táo chín toả ngất ngây
Sau điệu nhảy cầm tay trên cỏ thảo
Là rộn ràng đến điệu vũ xuân tươi

Theo lối mòn nát nhàu tôi tất cả
Ra bao la đồng ruộng trải ngát xanh
Tiếng cười vang của các cô thôn nữ
Đến gặp tôi như những tiếng khuyên vàng


Ôi nếu như thiên thần lên tiếng gọi
Bỏ nước Nga lên sống ở thiên đường !
Tôi sẽ đáp:" Thiên đường xin để đấy
Cho tôi xin ở cùng Tổ quốc yêu thương".
(Thuý Toàn dịch)


Thư gửi mẹ
Mẹ có còn đó chăng thưa mẹ
Con vẫn còn đây xin chào mẹ của con
Ánh sáng diệu kì vào lúc hoàng hôn
Xin cứ toả trên mái nhà của mẹ

Người ta viết cho con rằng mẹ
Phiền muộn lo âu quá đỗi về con
Rằng mẹ hay dạo bước ra đường
Khoác tấm áo choàng xưa cũ nát

Trong bóng tối của chiều hôm xanh ngắt
Mẹ mãi hình dung chỉ một cảnh hãi hùng
Có kẻ nào đã đâm trúng tim con
Trong quán rượu ồn ào loạn đả

Mẹ thân yêu xin mẹ cứ yên lòng
Đó chỉ là cơn nặng nề mộng mị
Con có đâu be bét rượu chè
Đến nỗi chết mà ko nhìn thấy mẹ

Con vẫn như xưa đằm thắm dịu dàng
Vẫn như xưa chỉ một niềm mong ước
Sớm thoát khỏi nỗi buồn đau trĩu nặng
Để trở về với mái nhà xưa

Con sẽ về vào độ xuân sang
Mảnh vườn ta trắng cây cành nảy lộc
Chỉ có điều mẹ nhé mỗi hoàng hôn
Đừng đánh thức con như tám năm về trước

Đừng đánh thức những ước mơ đã mất
Đừng gợi lên những mộng đẹp ko thành
Đời con đã thấm nỗi nhọc nhằn
Đã sớm chịu bao điều mất mát

Cũng đừng dậy con nguyện cầu vô ích
Với cái cũ xưa ko nhắc lại làm chi
Chỉ mẹ là niềm tin , là ánh sáng diệu kì
Chỉ mình mẹ giúp đời con vững bước

Mẹ thân yêu hãy yên lòng mẹ nhé
Đừng muộn phiền quá đỗi về con
Mẹ đừng luôn dạo bước ra đường
Khoác tấm áo choàng xưa cũ nát

[Nina]

Nina xin đăng lại nguyên bản các bài thơ mà conghedoinghieng đã đăng nhé. Cám ơn các tác giả của trang web http://litera.ru/stixiya/ rất nhiều (Маша, прости, не могу вставить твою картику, большое тебе и ребятам спасибо)

Thơ tuyệt mệnh

* * *
До свиданья, друг мой, до свиданья.
Милый мой, ты у меня в груди.
Предназначенное расставанье
Обещает встречу впереди.

До свиданья, друг мой, без руки, без слова,
Не грусти и не печаль бровей,-
В этой жизни умирать не ново,
Но и жить, конечно, не новей.
1925

[Nina]

Nước Nga

Гой ты, Русь, моя родная,
Хаты - в ризах образа...
Не видать конца и края -
Только синь сосет глаза.

Как захожий богомолец,
Я смотрю твои поля.
А у низеньких околиц
Звонно чахнут тополя.

Пахнет яблоком и медом
По церквам твой кроткий Спас.
И гудит за корогодом
На лугах веселый пляс.

Побегу по мятой стежке
На приволь зеленых лех,
Мне навстречу, как сережки,
Прозвенит девичий смех.

Если крикнет рать святая:
"Кинь ты Русь, живи в раю!"
Я скажу: "Не надо рая,
Дайте родину мою".

ПИСЬМО МАТЕРИ

Ты жива еще, моя старушка?
Жив и я. Привет тебе, привет!
Пусть струится над твоей избушкой
Тот вечерний несказанный свет.

Пишут мне, что ты, тая тревогу,
Загрустила шибко обо мне,
Что ты часто xодишь на дорогу
В старомодном ветxом шушуне.

И тебе в вечернем синем мраке
Часто видится одно и то ж:
Будто кто-то мне в кабацкой драке
Саданул под сердце финский нож.

Ничего, родная! Успокойся.
Это только тягостная бредь.
Не такой уж горький я пропойца,
Чтоб, тебя не видя, умереть.

я по-прежнему такой же нежный
И мечтаю только лишь о том,
Чтоб скорее от тоски мятежной
Воротиться в низенький наш дом.

я вернусь, когда раскинет ветви
По-весеннему наш белый сад.
Только ты меня уж на рассвете
Не буди, как восемь лет назад.

Не буди того, что отмечалось,
Не волнуй того, что не сбылось,-
Слишком раннюю утрату и усталость
Испытать мне в жизни привелось.

И молиться не учи меня. Не надо!
К старому возврата больше нет.
Ты одна мне помощь и отрада,
Ты одна мне несказанный свет.

Так забудь же про свою тревогу,
Не грусти так шибко обо мне.
Не xоди так часто на дорогу
В старомодном ветxом шушуне.
1924

[conghedoinghieng]

Thiên nhiên kỳ diệu và những tâm hồn thi nhân trăn trở được nhiều nhà thơ thể hiện trong những tác phẩm nổi tiếng, nhưng phải đợi đến Есенин, sự suy nghĩ trên mới thực sự thể hiện trong những áng thơ tuyệt vời và trở nên bất tử; sự nhận xét Есенин là vị chúa tể của làng quê, của thiên nhiên Nga, tên tuổi của ông có lẽ chỉ đứng sau mặt trời Puskin trong nền thi ca của nước nàỵ
Сергей Есенин sinh ngày 3 tháng 10 năm 1895 (lịch Nga ngày 21 tháng 9 năm 1895) tại một làng nhỏ Konstantivo thuộc tỉnh Ryazan. Năm 1899, được đem về sống với ông ngoạị Lúc ba tuổi rưỡi cậu bé Есенин thường được đùa vui với một người cậu,cậu bé có một đời sống thật tuyệt vời, được để lên lưng ngựa không yên không cương và phi nước đại, vùng vẫy bơi lội trong các vũng nước, và cũng có lần cậu bé bị người cậu đùa nghịch đem lên tàu, ra khơi và nhận chìm xuống nước; khi lên tám, cậu Есенин đã chứng tỏ khả năng mình là một con chó làm được việc trong những lần đi săn của người cậu, bơi trong các ao tù nước đọng để nhặt những con vịt sau khi bị bắn hạ Ông bắt đầu làm thơ từ lúc lên chín...


Sau khi xong trung học cấp 1 năm 1909, với uớc vọng muốn cậu bé trở thành một nhà giáo, gia đình đã gửi cậu đến trường huấn luyện nhà giáo ở làng Spas- Klepki. Ngay từ phút đầu, cậu Есенин đã tỏ ra rất thích thú với những sinh hoạt nhà thờ và bắt đầu tham gia sinh hoạt ca đoàn, và cậu đã cảm nhận giá trị quý báu về thơ. Tháng 3 năm 1913,theo lời chỉ bảo của giáo sư hướng dẫn, cậu Yesenin đã rời trường làng và đến Moskva và khởi sự làm thơ..
Kết hôn với thiếu nữ Anna Izryadnova năm 1914, và hai người có một con trai tháng giêng năm 1915. Izryadnova cho rằng Есенин là kẻ kiêu căng, ngạo mạn, íck kỷ cứng rắn, nên rất sớm chàng trai Есенин đã rời bỏ tổ ấm gia đình và thành phố Moskva để dọn về Petrograd, nơi mà chàng cho rằng rất lý tưởng cho đời sống thơ văn...
Tháng 3 năm 1915, Есенин tỏ ra rất hồi hộp, và lúng túng khi được giới thiệu diện kiến nhà thơ Aleksandr Blok. Blok tỏ ra rất thích thú chàng trai Есенин, hứa hẹn, và luôn miệng gọi Yesenin là " nhà thơ của thiên nhiên". từ đó, ông bắt đầu học hỏi sáng tác những vần thơ trữ tình ít nhiều chịu ảnh hưởng thi pháp củA Blok,Gorodetsky,Klyuev, và lối cấu trúc thơ của Andre Beyli...
Tháng 2 năm 1916, tuyển tập thơ đầu tay của ông, "Radunitsa" (tạm dich: Lễ Cầu Hồn) được ấn loát và phát hành; vinh dự đón nhận giải thưởng trong một buổi đọc thơ của ông với sự hiện diện của haòng hậu và cá;c công chúạ Radunitsa, tập thơ với nội dung ca ngợi các cuộc cách mạng tháng hai và tháng mười và cũng trong năm đo, ông tái hôn với Zinaida Raikh
Năm 1918, ông cho ra mắt thêm 3 tác phẩm khác có ảnh hưởng tôn giáo: " Iisus Mladenets" (tạm dịch: Hài Đồng Giêsu), "Preobrazhenie" (tạm dich: Lễ Chúa biến hình) và "Selskiy Chasosloc" (tạm dịch: Sách thánh ca). Tháng 3 cùng năm, ông cùng vợ dọn về Moskva, và tháng 5 Raikh sinh được một con gáị..
Năm 1919 là thời điểm huy hoàng của ông trong việc sáng tác, những tác phẩm của ông được đại đa số quần chúng tán thưởng; cũng vào lúc đó, ông cùng những nhà thơ khác như Anatoly Mariengof, Vadim Ahershenevich, Riurik Ivnev... thành lập nhóm thơ "Trừu Tượng"...
Khoảng năm 1918, 1919, ông tham gia Đảng Cộng Sản, được coi là " người thỏa hiệp với bất cứ ai" nên luôn bị dòm ngó, canh chừng. Năm 1920, ông cho xuất bản thêm hai tập thơ" Treiadnista" và "Triptich". cũng năm đó đứa con trai với người vợ thư hai, Raikh ra đờị Tiếp đến, tác phẩm " Ispoved' Khooligana" (tạm dịch: Lời thú tội của tên côn đồ) xuất bản năm 1921....
Tháng 11 năm 1921, ông gặp Isadora Duncan, một vũ nữ người Mỹ lớn hơn ông 17 tuổi, hai người thành hôn tháng 5 năm 1922,và liền sau đó cùng nhau du hành một loạt những nước Đức, Pháp, Bỉ, Canada và Mỹ. Du hành là điều vất vả đối với Есенин. Tháng 6 cùng năm, ông thoát chết sau lần ngã quỵ vì bệnh suy nhược thần kinh. Được hồi phục, lại tiếp tục ngừng lại ở Paris, Venice, sau đó cả hai cùng đến Nữu Ước tháng 10 năm đó...Cả hai rất là trăn trở trong thời gian ở Nữu Ước, ông tỏ ra chán chường , gần như muốn tự vẫn Tình trạng sức khoẻ và tinh thần không cho phép, ca" hai quyết định quay trở lại Paris, ông vật lộn với những khổ đau tinh thần trong những cơn say, có một đêm ông đập phá các bức tường gỗ, kiếng soi trong khách sạn Crillon. Bạn bè phải cứu, và ông được đưa vào bệnh viện tâm thần. Sau đó tháng 8 năm 1923, cả hai trở lại Moskva, và cả hai chia tay tháng 10 năm đó...
Sau khi chia tay với Duncan, ông cảm thấy tuyệt vọng, chán chường, chìn đắm trong khổ đau bởi men rượu và ảo giác. Không điểm tựa tinh thần. Mặc dù hôn nhân của ông với người vũ nữ lớn tuổi hơn, Duncan chưa chính thức chấm dứt, Есенин một lần nữa, kết hôn với phụ nữ tên Galina Benislavskaya. Ông tiếp tục say sưa và chỉ không say lúc ông ngồi vào viết, ông thấy sức sáng tác kiệt quệ dần...
Tác phẩm " Stikhi skandaista" ( tạm dịch: Thơ của người gây tin đồn) xuất bản năm 1923, "Moskva Kabatskaya" ( tạm dich: Mokva thô bỉ) xuất bản năm 1924. Năm 1925, Yesenin cho xuất bản tác phẩm với tựa ПЕСНЬ О ВЕЛИКОМ ПОХОДЕ ( tạm dịch: Bài hát về chiến dịch vĩ đại), và nhiều tác phẩm khác...
Giai đoạn đầu năm 1925, những gây phút chót cuộc đời,Yesenin đừng chân ở Baku, và viết thêm trường ca " Persidskie motivy" (tạm dịch: Cuộc lữ hành Ba Tư), "Anna Snegira”. Tháng 6, ông chia tay Benislavskaya, nhượng bộ tác quyền những sángtác của ông cho Nhà Xuất Bản Nhà Nước, một lần nữa tái hôn với nàng Sophia Tolstaya, cháu gái nhà văn Leo Tolstoy. Những trắc trở , những khủng hoảng tâm thần một cách bất thường đến với cuộc đời, buộc ông phải vào bệnh viêm điều trị tháng 11 năm đó, ông bất thần bỏ trốn bệnh viện ngày 21 tháng 12, say sưa . Ông treo cổ mình trên một ống nước trong căn phòng khách sạn Anglettre gày 28 tháng 12 năm 1925, và để lại bài thơ trăn trối trên vũng máu:

" Vĩnh biệt - Bạn bè của tôi- xin vĩnh biệt.
Bạn rất thân hỡi, bạn luôn trong trái tim tôị
Một sự chia lìa đã định,
hứa hẹn gặp lại mai sau..

Vĩnh biệt bạn bè của tôi, không một cái bắt tay, không một lời từ giã
Không buồn rầu, không thiểu não
Chết xưa nay không có gì là mới,
Nhưng sống, thực tình cũng chẳng mới gì hơn."

Сергей Есенин đã xa lìa chúng ta, ông đến với chúng ta bằng khả năng sáng tác vô song. Thử hỏi nguyên nhân nào đem đến cái chết của thiên tài, một người trong tay không một sức mạnh để bảo vệ những vần thơ của mình...

[conghedoinghieng]

LỜI TỰ THÚ
Сергей Есенин

Người nào sống khác thường
Số phận định từ trước
Nếu tôi không nhà thơ
Tôi đã thành trộm cướp

Gầy gò và bé nhỏ
Điều khiển bọn trẻ ranh
Tôi về nhà là thấy
Xây xát cả thân mình

Mẹ tôi kêu hoảng hốt
Tôi nói, máu đầy môi:
"Con vấp vào hòn đá
Ngày mai sẽ lành thôi"

Bây giờ thì khác trước
Tuổi nghịch ngợm qua rồi
Một sức sống man dại
Tràn trề trong thơ tôi

Chữ hiện lên hỗn loạn
Trong mỗi một câu thơ
Như phản ánh phá phách
Của chú bé ngày xưa

Tàn bạo và kiêu hãnh
Dáng điệu mới luôn luôn
Xưa máu đầy trong miệng
Nay máu đầy trong hồn

Tôi không nói với mẹ
Mà với cả mọi người
"Tôi vấp vào hòn đá
Ngày mai sẽ lành thôi".

Tế Hanh dịch

[Nina]

Phim truyền hình mới về Xécgây Êxênhin

Nina bận quá chưa dịch được, các bác xem tạm nhé

http://www.rian.ru/culture/cinema/20051017/41798886.html
Создатели фильма "Есенин" хотят снять с поэта клеймо самоубийцы
МОСКВА, 17 окт - РИА Новости, Оксана Финицкая. Создатели 11-серийного художественного фильма "Есенин" намерены снять с поэта клеймо самоубийцы, сообщил РИА Новости в понедельник режиссер картины Игорь Зайцев.
"Картина охватывает последние десять лет жизни Есенина, но при этом сама история не биографическая - это история расследования смерти Есенина. Самоубийство это было или убийство? - вот главный вопрос. Нашей целью было снять клеймо самоубийцы с православного человека. Это мощнейший мотив, чтобы была установлена истина", - сказал Зайцев.
"Мы доказываем, что это было убийство, на фактах книги расследования следователя, полковника Эдуарда Хлысталова. В картине его имя изменено на Александра Хлыстова", - пояснил он.
Именно Хлысталовым в 1985 году было выдвинуто предположение о насильственной смерти поэта.
"Мы с огромным волнением ждем выхода 31 октября на телеэкран нашего фильма. Предвижу, что будут если не скандалы, то все равно найдутся люди, которые будут возмущаться, потому что уверены, что все было не так, что мы исказили факты", - сказал Зайцев.
Роль Сергея Есенина в картине сыграл Сергей Безруков, до этого семь лет игравший Есенина в Театре имени Ермоловой в спектакле "Жизнь моя, иль ты приснилась мне?".
В фильме также заняты звезды американского кино: Шон Янг, сыгравшая Айседору Дункан, и Гари Бьюзи в роли Зингера - ее бывшего мужа.

[rung_bach_duong]

Trong lúc chờ đợi Nina dịch mời các Bác đọc thơ của Xécgây Êxênhin, bài thơ do Bằng Việt dịch.

Từ biệt

Những bông hoa đến từ biệt cùng tôi
Cúi thấp xuống từng mái đầu xinh nhỏ
Mặt người thân và mảnh đất ông cha
Tôi mãi mãi sẽ không còn thấy nữa!

Nhưng thôi mà, thôi nhỉ, có sao đâu!
Quê kiểng, người thân…, tôi đều đã biết.
Giờ tôi nhận cái rùng mình giãy chết
Như một điều âu yếm mới thêm thôi !

Thế là xong. Suốt cả cuộc đời tôi
Tôi đi hết, với nụ cười chưa tắt
Tôi có thể nói rõ ràng giây lát
về những gì mai sau lại lặp lại trên đời !

Chả có gì hơn, rồi lại có một người
(Nỗi buồn cũ, cần chi cho kẻ chết !)
Một người khác sẽ cất lời hát tiếp
Bài ca tôi yêu còn bỏ lại trên đời !

Người tôi yêu sẽ yêu lại một người
Và tiếp nhận bài ca kia lặng lẽ
Có thể đôi khi nhớ về tôi nhỉ?
Như một cánh hoa không lặp lại bao giờ!
1925

[Nina]

Ôi, chị rung_bach_duong ơi, Bằng Việt có còn dịch bài nào trong loạt thơ hoa của Esenin nữa không nhỉ? Hihi, nếu chưa thì ta bổ sung chị nhé

Цветы говорят мне прощай ...

[rung_bach_duong]

Có một bài nữa. Bài “thư gửi mẹ” Bằng Việt dịch. Trên đây mình thấy có một bài dịch “thư gửi mẹ” rồi, có lẽ bản đó của bác Thuý Toàn dịch. Tuy nhiên mình vẫn muốn các Bác tham khảo thêm một bản dịch nữa của Bằng Việt. Esenin viết bài này trước khi chết 1 năm, hình như trong bài thơ này đã linh cảm cho cái chết đã xác định của mình hay sao ấy. Đem thơ rắc cho đời, đem tình rắc cho phụ nữ, chỉ thương người mẹ già luôn luôn lo lắng cho đứa con trai yêu...

Thư gửi mẹ

Mẹ già ơi ! Biết mẹ có còn không?
Con vẫn sống, gửi lời chào tạ mẹ!
Mái nhà cũ, ôi mái nhà nhỏ bé
Ánh chiều tuôn khi như suối lặng không lời…

Có phải mẹ ơi, như người ta bảo:
Mẹ dấu buồn lo, khổ mãi vì con!
Có phải mẹ vẫn ra đường mỗi buổi
Choàng lên vai chiếc áo cũ bông sờn!

Có phải mẹ trong bóng chiều chạng vạng
Trong ánh xanh lơ, trông ngóng bồn chồn:
Tưởng ai đó giữa cơn say quán rượu
Cắm mũi dao vào tận trái tim con!

Con van mẹ. Mẹ đừng lo mẹ nhé,
Cơn mê đè nặng trĩu cũng qua đi
Con chẳng phải hạng người điêu đứng thế
Phải chết khi chưa gặp mẹ dãi dề...

Con vẫn thế, như xưa, mềm yếu lắm,
Chỉ có một điều mơ ước không nguôi
Là mau thoát cơn đau buồn dằng dật
Về bình yên dưới mái nhỏ yêu đời!

Con sẽ về khi cành tơ bén lá
Mảnh vườn quê lại trắng xoá màu xuân...
Nhưng mẹ đừng như tám năm xưa cũ
Mỗi bình minh, đừng đánh thức chi con!

Đừng đánh thức, mẹ ơi, cơn mơ đã tắt
Đừng khơi những nôn nao đã lạnh tanh rồi!
Từ sớm lắm, nỗi chán chường mất mát
Đã buộc đời con thử thách không nguôi!

Cũng chớ khuyên con nguyện cầu nữa, mẹ!
Ích chi đâu, nẻo cũ khép lâu rồi
Chỉ mẹ biết niềm vui và cứu giúp
Chỉ mẹ là ánh chói lói không lời!

Thôi hãy quên đi nỗi lo mẹ nhé
Và cũng đừng đau xót mãi cho con!
Đừng mỗi buổi lại ra đường mãi thế
Choàng lên vai chiếc áo cũ bông sờn!

1924

[Nina]

Cuối cùng thì cũng dịch xong

Phim truyền hình mới “Exênhin”

Những người thực hiện bộ phim điện ảnh 11 tập “Exênhin” dự định sẽ thay đổi cái nhìn của công chúng đối với cái chết của nhà thơ. Theo lời của đạo diễn của bộ phim, ông Igor Zaitsev thì họ sẽ cho công chúng thấy là Exênhin không tự tử.

Ông Igor Zaitsev nói “Bộ phim sẽ có bối cảnh là 10 năm cuối đời của nhà thơ, tuy nhiên đây không phải bộ phim về tiểu sử - đó là câu chuyện điều tra cái chết của Exênhin. Câu hỏi chính là cái chết của Exênhin là một vụ tự tử hay một vụ giết người?” Mục đích của chúng tôi là rửa tiếng oan tụ tử cho một người theo Chính thống giáo. Đó là mô típ mạnh nhất để tìm hiểu sự thực”.

Ông giải thích thêm: “Chúng tôi chứng minh rằng đó là một vụ giết người trên cơ sở các sự kiện của hồ sơ điều tra do đại tá Eduard Khlưstalov, điều tra viên tiến hành. Trong phim thì tên của Khlưstalov được đổi thành Alekxandr Khlưstov”
Chính ông Khlưstalov đã đưa ra giả thiết về sự sát hại nhà thơ năm 1985
Ông Zaitsev nói: “Chúng tôi rất hồi hộp chờ đợi ngày 31 tháng 10, khi mà TV trình chiếu bộ phim của chúng tôi. Tôi hình dung là nếu như không có xì căng đan thì cũng sẽ có nhiều người tức giận, bởi họ cho rằng các tác giả của bộ phim đã bóp méo sự kiện”.

Trong bộ phim này vai Xecgây Exênhin đã được trao cho diễn viên Xecgây Bezrukov. Diễn viên này đã đóng vai Exênhin trong vở kịch “Cuộc đời tôi chăng, hay tôi chỉ mơ thôi” của nhà hát mang tên Ermolova trong 7 năm gần đây.

Bộ phim này cũng có sự tham gia của các diễn viên Mỹ. Nữ nghệ sĩ Shon Jang đóng vai Icedora Duncan – nghệ sĩ balê, vợ nhà thơ còn diễn viên Garry Buzi đóng vai Zinger – chồng trước của Duncan.

(Theo RIA Novosty http://www.rian.ru/culture/cinema/20051017/41798886.html)

[cuvina]

Nhà thờ ngay phía trước cổng nhà Exenhin.



Ngôi trường làng nằm phía bên phải nhà! nay vãn giữ giữ nguyên như cách đây 200 năm



thẳng cổng nhà nhìn ra bờ sông



cổng trường học,


và có cả những dấu vết của ngưòi việt đâu đây



Ngôi nhà của Exenhin, ngày ngày vẫn không ngớt những hàng người từ khắp bốn phương tới thăm và và kính cẩn đặt những bó hoa tươi thắm lên thềm nhà!

[phuonglh]

* Xergây Alecxandrôvích Exenhin sinh ngày 3.10.1895 và tự sát vào cuối năm 1925.
Nhà thơ suy nghĩ về lẽ sống và cái chết, về vinh quang và sứ mệnh thơ ca, về vui và buồn, về bản chất con người. Ông hay dùng những hình ảnh giản dị, sinh động mà vẫn đậm chất triết lý sâu sắc. * Mácxim Gooxki coi Exênhin là "nhà thơ tài năng độc đáo và thấm nhuần phong vị Nga một cách trọn vẹn". Nhà văn Xêrapimôvích khẳng định: "Đó là một nghệ sĩ vĩ đại. Không ai trong những người đương thời có khả năng ghê gớm như thế khi miêu tả cảm xúc tinh tế nhất, dịu dàng nhất, tâm tình nhất.." Những tác phẩm chính của Êxênhin gồm có các tập thơ: "Rađunixa", "Matxcơva quán rượu"; các trường ca: "Xứ sở bọn vô lại", "Khúc hát về cuộc hành quân vĩ đại", "Hai mươi sáu", "Con người da đen", "Anna Xnêghina".


Em đọc thấy những cái này nhưng ko bít ở trên đã có ai nói chưa - nếu có rùi thì các bác chỉ cho em cách xóa bài này đi nhé - em mới vào nên chưa biết hết tất cả mọi thứ - mong các bác giúp đỡ

http://www.laodong.com.vn/pls/bld/folder$.view_item_detail(80675)