Nhà thơ Blok

[conghedoinghieng]

Блок Александр Александрович
Alexandra Alexandrovitsh Blok (1880-1921)


Ông sinh ngày 28-11-1880 tại Vácsava - Ba Lan (có tài liệu ghi ông sinh tại Saint Petersburg), xuất thân trong một gia đình quý tộc trí thức Nga, bố là giáo sư, mẹ là nhà văn, ông nội là hiệu trưởng trường Đại học. Từ tuổi lên 4, Blok rõ ra có năng khiếu về thơ. Blok học luật, ngữ văn và lịch sử, lấy con gái nhà bác học Nga Mendeleev. Con đường sáng tác thơ văn của B đầy phức tạp và mâu thuẫn. Mới đầu thuộc trường phái thơ ca tượng trưng, xa cách những truyền thống hiện thực của nền văn học Nga. Blok yêu thiên nhiên say đắm và tình cảm, tinh thần của con ngươì được mã hoá bằng tình yêu ấy. Chính vậy mà thơ ông trong trẻo, hồn nhiên, ngọt ngào nhưng có chút gì đó không thực. Ông không đối diện trực tiếp với nguồn sống vĩnh cửu mà muốn “giáp mặt” bằng một tấm khiên đẹp đẽ của thiên nhiên.
Năm 1904, Blok cho xuất bản tác phẩm đầu tay “Thơ ca ngợi giai nhân” (Стихи о Прекрасной Даме), còn có người dịch là Những áng thơ cho người đàn bà đẹp. Trong thi phẩm này, ông đã biểu hiện sự tin tưởng tuyệt đối vào sự phán xét cuối cùng cũng như kính nể thánh nữ Sophia. Thi phẩm này đã được trường phái “Biểu Tượng" đón nhận, tán thưởng nhiệt liệt.
Sau cách mạng 1905, trong khi các thi phẩm của B thể hiện rõ nét những dự cảm về cơn bão tố xã hội đang tới gần, lòng căm ghét thế giới tư bản và niềm tin ở nước Nga. Đề tài là những con đường trí thức về với nhân dân, Tổ quốc thể hiện trong kịch: Bài ca số phận (Песня Судьбы, 1908). Đề tài lao động, bình đẳng xã hội được phát biểu trong kịch Hoa hồng và Thập tự (1913); Trường ca lớn nhất: Sự trừng phạt (Возмездие, 1910-1921), miêu tả ba thế hệ của một gia đình từ 1870 đến 1905, phản ánh đầy đủ quan điểm nghệ thuật của Blok, những suy nghĩ về người trí thức tách rời nhân dân; phê phán thế kỷ XIX: Sắt thép, thế kỷ XX: Lang thang. Tập thơ về nước Nga (1915) thể hiện sự gắn bó của nhà thờ với nhân dân và đất nước Nga.
Cách mạng Tháng Mười 1917, gợi ở Blok một cao trào sáng tác mới. Chào mừng cách mạng trong tác phẩm quan trọng Mười hai người (Двенадцать, 1918), thể hiện sự xung đột gay gắt giữa thế giới cũ và thế giới mới thông qua hình tượng 12 chiến sĩ Hồng quân Xôviết và đã nhanh chóng được đảo dân chúng yêu thích. Nhiều bài thơ trữ tình của Blok được coi là những tuyệt tác trong thơ ca Nga. Trong lịch sử văn học Nga, thế kỷ XX, Blok là một nhà thơ lớn cách tân thuộc tầm cỡ thế giới, tuy sống dưới chế độ Xôviết chỉ có 4 năm, nhưng Blok đã tạo được nhiều thành tựu nghệ thuật cao nhất trong cuộc đời sáng tác của mình.
Blok mất ngày 7-8-1921, lúc ông 41 tuổi.
Rất nhiều các nhà thơ Nga thế kỷ XX đều tự nhận mình có ảnh hưởng của Blok, đặc biệt là Pastenak.

[conghedoinghieng]

Không Ðề (1)

Cô gái mặt xanh, trời tạo ra em như thế,
Vị thần của mỗi tình đầu bay lượn trên đầu anh

Tắm gội mưa, thần đứng lên lặng lẽ,
Thành một con ong vẽ độc tiếng ca thanh.

Thần xoá hết dấu chân của quá khứ,
Thần không có tuổi tên thánh thót đoan trang.

Anh lại nhìn thấy đôi tay thanh tú,
Và lại nghe những âm thanh từ thanh quản
trong ngần.

Không phải trong mơ, anh đắm chìm lần nữa,
Trong màu xanh thăm thẳm cặp mắt em.

Thuý Toàn dịch
(Những Cây Ðàn Thụ cầm Và Vĩ Cầm.
1908-1916)


KHÔNG ĐỀ (2)

Danh vọng vinh quang bao giá trị
Ta đều quên đi trong cuộc đời
Khi mặt em trong cái khung giản dị
Trên bàn ta như một tấm gương soi

Nhưng đến lúc em ra đi mãi mãi
Ta ném trong đêm chiếc nhẫn hứa hôn
Ta không muốn nghĩ đến hình em nữa
Một người kia xứng đáng với em hơn

Ngày tháng quay cuồng trong vòng hung ác
Ta đẫm mình trong cốc rượu truy hoan
Trước nàn thờ, ta cầu em trở lại
Ta giơ tay kêu gọi tuổi thanh xuân.

Nhưng vô ích em đi không ngoảnh lại
Mặc ta cầu xin, em chẳng đáp lời gì
Vẫn chiếc áo choàng xanh em lặng lẽ
Trong sương đêm em lủi thủi ra đị

Ở nơi nào, nơi nào lý tưởng
Em gửi vào kiêu hãnh của em?
Trong giấc mơ chiêm bao ta thấy mãi
Chiếc áo xanh chìm trong sương đêm.

Thế là hết yêu thương. Ta không cần danh vọng,
Tuổi trẻ đã qua, hết ý nghĩa cuộc đời,
Và đến lúc để không còn hình bóng,
Ta cất cái khung có tấm ảnh em cười
Tế Hanh dịch

[conghedoinghieng]

ДЕВУШКА ИЗ SPOLETO
Строен твой стан, как церковные свечи.
Взор твой - мечами пронзающий взор.
Дева, не жду ослепительной встречи -
Дай, как монаху, взойти на костер!

Счастья не требую. Ласки не надо.
Лаской ли грубой тебя оскорблю?
Лишь, как художник, смотрю за ограду,
Где ты срываешь цветы,- и люблю!

Мимо, все мимо - ты ветром гонима -
Солнцем палима - Мария! Позволь
Взору - прозреть над тобой херувима,
Сердцу - изведать сладчайшую боль!

Тихо я в темные кудри вплетаю
Тайных стихов драгоценный алмаз.
Жадно влюбленное сердце бросаю
В темный источник сияющих глаз.
3 июня 1909

NGƯỜI CON GÁI TỪ SPOLETO

Em thon thả như ngọn nến. Đôi mắt em
như ngọn kiếm xuyên thủng thân anh. Em dấu yêu, em đừng lầm
chẳng được là bao phút thần tiên hạnh ngộ cùng em-
Hãy để anh trói thân thiêu rụi!
Tình yêu em? Anh chẳng dám mơ:
những mơn trớn vuốt ve thừa thãi. Cách xa em
anh đứng lặng nhìn, và hiểu rằng anh yêu em tha thiết!
Gió ve vuốt- Mặt trời thiêu cháy- Maria em,
lượn bay lơ lửng trời cao em cũng chẳng thêm gì...
hãy cho anh ngắm nhìn em, thiên sứ tung tăng cánh,
để rồi anh nếm mùi đau đớn tột cùng của tình yêu!
Trong bóng tối, em-những lọn tóc mượt mà, chiếu tỏa
những vần thơ_ anh cột lại với thinh không;
Trong đôi mắt em- dạ quang tỏa tràn trong bóng tối
bố thí khao khát tình và nô lệ trái tim anh!

(Chưa rõ tên người dịch).

[Nina]

http://sacmauvanhoa.vdcmedia.com/QuocTe-c.asp?PostID=2994

Alêksanđr Blôk (1880 - 1921) là nhà thơ vĩ đại cuối cùng của nước Nga cũ trước Cách
mạng. Sáng tác của Blôk là một trong những hiện tượng xuất sắc nhất của nền thơ ca Nga sau Puskin, Nêkrasôv, Tiutsev. Mảng thơ trữ tình Blôk chiếm một vị trí nổi bật nhất trong đời sống thơ ca nước Nga cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, nhất là trong phái trẻ tượng trưng Nga

http://www.peoples.ru/art/literature/poetry/oldage/blok/blok_1.jpg


Từ những năm cuối thế kỷ XIX Blôk đã say mê làm thơ, nhưng đến đầu thế kỷ XX, năm 1901, Blôk mới cảm nhận được mình sẽ là nhà thơ. Cũng trong thời gian này, bên cạnh ảnh hưởng của môi trường gia đình đại trí thức Blôk chịu ảnh hưởng mạnh mẽ của các nhà văn tượng trưng Nga, trước hết là nhà thơ và nhà triết học duy tâm thần bí Vladimir Sôlôviôv (1848 – 1901), người có uy tín rất lớn trong phái trẻ tượng trưng Nga đương thời.

Riêng thơ tình của Blôk có sức gợi suy nghĩ rất lớn đối với người đọc. Đó là mạch ngầm không bao giờ cạn trong suối thơ Blôk.

Những bài thơ đầu tay của Blôk trong chùm thơ Trước Giáng thế (“Ante lucem”, 1898 – 1900) là cuốn nhật ký tình yêu của một chàng trai đang yêu bước vào đời với chủ định rõ ràng. Cách nhìn đời ảm đạm, nỗi buồn lãng mạn và nỗi cô quạnh là những mô típ đặc trưng trong bài thơ đầu tay của Blôk: Ta xin một vành trăng khi màn đêm vẫn tối/Ta xin đời mang hạnh phúc đến cho người/ Khi mùa xuân tình yêu trong ta/ Không át nổi trời mây đen vần vũ.

Chàng trai ngây thơ trong trắng nhớ lại chất vàng nguyên của mối tình đam mê dai dẳng: Hay thiên dáng của lần đầu say đắm/ Vẫn chưa hề li biệt với hồn anh/ Và anh mãi đến muôn đời đính ước/ Với bóng hình xưa không quên lãng trong anh?.

Mười hai năm sau Blôk vẫn không thể quên được mối tình đầu lúc mười bảy tuổi với một phu nhân ba mươi tuổi, mẹ của ba đứa con, diễn ra năm 1897 tại nơi nghỉ mát Bad Nauheim nước Đức. Người phụ nữ đầy sức quyến rũ ấy là Ksênia Sađôvskaia. Mối tình đầu sét đánh này hằn sâu trong tâm hồn thi sĩ, và ám ảnh mãi khiến nhà thơ trẻ không thể không cho ra đời hàng loạt bài thơ (1897 – 1900; 1903) và chùm thơ Mười hai năm sau (1909 – 1910) viết về mối tình với Ksênia.

Ksênia Sađôvskaia
http://www.peoples.ru/art/literature/poetry/oldage/blok/blok_4.jpg


Mười hai năm qua đi nhưng hình ảnh nàng Ksênia có đôi mắt xanh biếc đến mê hồn không buông tha chàng thi sĩ hào hoa đa tình: Khi đắm mình cho tình cảm si mê/ Anh bị cuốn về phương nam oi ả/ Làm thơ dâng em chạm dưới gót sen/ Em, người bạn lòng xa xăm trìu mến.

Đọc những dòng thơ trên đây không thể không cảm nhận ảnh hưởng thơ trữ tình Puskin đối với Blôk. Chính Blôk cũng cho rằng bức thư Ônêghin gửi Tatiana đã gợi cho mạch thơ của mình tuôn chảy. Và bài thơ Blôk gửi Ksênia Sađôvskaia đã được viết ra để đánh dấu mối tình đầu không thể nào quên nổi. Trong bức thư đề ngày 16 tháng Tư năm 1900 gửi nàng Ksênia, Blôk đã nhớ lại những câu thơ Anh những mong ôm hôn đôi chân em, Quỳ dưới chân em anh lạy van nức nở của Puskin trong bức thư Ônêghin gửi Tatiana. Đối sánh với bài thơ của Blôk gửi Ksênia ta thấy có những nét riêng: Bức thư của Blôk toát lên một tình yêu sôi nổi, yêu hết mình của tuổi trẻ, còn ở bức thư của Ônêghin là sự hối hận của một con người đã trải đời. Bởi thế, cùng là những từ ngữ gần như nhau (Làm thơ dâng em chạm dưới gót sen/Quỳ dưới chân em anh lạy van nức nở) nhưng âm hưởng thơ đến với người đọc lại khác nhau.

Năm 1903, trước Cách mạng Nga lần thứ nhất, Blôk cho ra đời tập thơ đầu tay Thơ về người Đàn bà kiều diễm và nhanh chóng trở thành nhà thơ xuất sắc nhất của trường phái tượng trưng Nga.

Люба Менделеева
http://www.peoples.ru/art/literature/poetry/oldage/blok/blok_5.jpg


Cô Liubôv Đmitrievna là nguyên mẫu của nhân vật nữ trong tập thơ Thơ về người Đàn bà kiều diễm. Lúc bấy giờ nàng chỉ là vị hôn thê của nhà thơ, nhưng Blôk không giữ lại cái gì hiện hữu của nàng trong thơ, kể cả hình tượng của nguyên mẫu mà nhà thơ muốn đẩy cho những vần thơ bay bổng nên chỉ giữ lại ý tưởng. Chính bản thân vị hôn thê đối với nhà thơ đã là “sự hiện thân trần thế của một tuyệt thế Giai nhân hay là Tình Thùy mị Vĩnh hằng” rồi, bởi thế Nàng bắt đầu có những nét siêu nhân. Nhà thơ đã thị vị hóa người mình yêu rồi nâng lên mức van nài tôn kính của một chàng thiếu niên trần thế đối với người Đàn bà Siêu nhân: Dưới bóng cột nhà lồng lộng cao sang/ Tiếng kẹt cửa cũng khiến tôi run rẩy/ Và soi vào tôi hào quang chói lọi/ Mà bóng dáng nàng chỉ là giấc mơ êm. (Đăng Bẩy dịch); hoặc: Trên mái đầu em mang vương miện/ Tóc còn xanh em biết gì đâu/ Từng bậc ngai vàng đinh ninh tôi nhớ/ Khe khắt lời em phán xét lần đầu./ Những tà áo sao nhợt nhòa thế/ Và lặng yên đến lạ kỳ sao/Một vòng tay ôm toàn hoa huệ nước/ Mà mắt em trống rỗng nhìn đi đâu.

Tập thơ Thơ về người Đàn bà Kiều diễm tập hợp gần 800 bài thơ trữ tình của A. Blôk đã được công bố trên tạp chí Con đường mới (tạp chí của phái tượng trưng) và trên giai phẩm Những bông hoa phương Bắc. Lúc này toàn bộ con người Blôk bị chế ngự bởi những cảm xúc thần bí của thơ ca Sôlôviôv và của phái tượng trưng. Song Blôk không đi vào thế giới mộng ảo mà luôn gắn với thực tại, với sợi dây của thực tại, bởi vậy thơ trữ tình thời trẻ của Blôk tuy lãng mạn thần bí, nhưng tình cảm tự nhiên của con người trong thơ vẫn dậy lên, dồn dập, khoẻ khoắn.

Mối tình của Blôk với Liubôv Dmitrievna đã làm tuôn trào những vần thơ lãng mạn được tái tạo gắn với những kỷ niệm có thật trong thực tại: đó là ngày 7 và ngày 9 tháng Mười một năm 1902, buổi tối của lần tỏ tình sau hội khiêu vũ tại buổi họp mặt của giới qúy tộc do nữ sinh cao đẳng tổ chức; buổi dạo chơi bên nhau trong khu rừng huyền ảo gần trang ấp Bôblôvô, nơi trai thanh gái lịch khi đến thăm gia đình Menđêlêev thường dạo chơi: Nàng mười lăm. Nhưng nhịp đập trái tim nàng / Đã là của vị hôn thê tôi đó/ Lời cầu hôn khi tôi vừa kịp ngỏ/ Nàng quầy qủa bỏ đi, đôi má ửng hồng/ Chuyện lâu rồi và kể từ ngày ấy/ Chẳng ai hay bao ngày tháng đã trôi/ Chúng tôi thưa gặp nhau và chẳng nói nhiều lời/ Nhưng im lặng thật là sâu lắng/ Rồi một đêm đông tin vào giấc mộng/ Rời căn phòng sáng rực chật người chen/Những mặt nạ hóa trang cười và hát/Tôi đắm say đưa mắt tiễn theo nàng.

Bản thân Liubôv Dmitrievna khi đọc thơ Blôk cũng thừa nhận tác động rất mạnh của thơ ca đã đi vào tâm hồn nàng: “Em đọc đi đọc lại mãi thư anh, những bài thơ của anh, toàn bộ tâm trí em bị xâm chiếm bởi thư anh và những bài thơ của anh, chúng hót véo von bên tai em về tình yêu của anh…” (Thư của Liubôv Đmitrievna gửi Blôk tháng 11 năm 1902).

A Blôk lúc nào cũng tâm niệm “Thi nhân là một hằng số ” và thơ ông đã nói lên điều đó: Thi nhân lãng mạn nhưng thi nhân trước sau vẫn là con người của thực tại. Chính vì vậy những dòng thơ trữ tình của Blôk dù bay bổng vẫn mang những nét của trần thế: Tôi nghe tiếng chuông. Mùa xuân trên cánh đồng/ Những cửa sổ tươi vui em rộng mở/Ngày cười vang và lát sau vụt tắt/ Chỉ mình em lặng ngắm dải mây hồng .

Những màu sắc lộng lẫy trong sáng, hứng khởi trong nhiều bài thơ trữ tình của Blôk rất gần gũi với hội họa Nga cổ đại lúc bấy giờ, nền hội họa bắt đầu được hé mở trước các nhà nghiên cứu nghệ thuật dân tộc qua các lớp bồ hóng và bụi thời gian che phủ, qua các thành lớp trên tượng thánh và tranh tường. Đây chính là sợi dây nối với cuộc đời thực tại mặc dù nhà thơ vẫn mộng mơ: Tôi yêu những buổi chầu tối/ Bên nhà thờ trắng ven sông/ Làng quê trước khi chiều xuống/ Xanh lam mờ bóng hoàng hôn/ Tấm màn sương đang buông xuống/ Tân lang rời khỏi bệ thờ/ ửng hồng bình minh hôn lễ/ Trên rừng cây hình răng cưa. (Đặng Dương Đượm dịch).

Toàn bộ tư tưởng của bài thơ rất gần gũi với những bức tranh của Nestêrôv, trong đó có bức tranh sơn dầu Chúa hiện ra trước mắt chú hài đồng Varphôlômêi.

Đôi khi mượn triết lý thần bí của Sôlôviôv, Blôk rũ sạch giấc mơ nặng nề về nhận thức cuộc đời để đi vào cõi mộng. Năm 1901, tháng Sáu, Blôk đã viết bài thơ mộng mơ như thế: Tháng năm trôi tôi vẫn hình dung thấy/ Dung nhan em không chút khác ngày xưa/ Lửa rực sáng chân trời lòa vầng sáng/ Lặng lẽ tôi chờ, buồn nhớ với yêu mơ/ Lửa rực cháy chân trời và bóng em gần lại/ Nhưng tôi hãi hùng: dung nhan em khác xưa/ Những dáng nét thân quen đâu còn nữa/ Khiến trong tôi cháy bỏng nỗi nghi ngờ / Ôi tôi gục xuống - khổ đau và bé nhỏ/ Nào có ai cưỡng được hồn mơ.

Tình yêu trong thơ A. Blôk đã vượt ra ngoài khuôn khổ cá nhân hai người, trở thành nét đẹp của tình yêu lứa đôi mà tuổi trẻ mộng mơ, hy vọng: Dẫu nói bao nhiêu về những điều bi thương/ Dẫu ngẫm ngợi bao lần về khởi đầu và kết thúc/ Thì em vẫn chỉ là cô bé tuổi mười lăm/ Đó là điều tôi dám nghĩ về em, hoàn toàn dứt khoát / Bởi về em tôi vẫn hằng ao ước/ Em hãy yêu một người chân chất bình thường/ Hơn là yêu thơ phú với văn chương.

Thế đấy, tình yêu trong toàn bộ sáng tác của A. Blôk là hướng tới con người thật, hiện diện trong cuộc đời, bởi nhà thơ cho rằng “Chỉ có người đang yêu mới có quyền được mang danh hiệu con người”: Thế đó, tôi sẽ rất mừng cho em / Bởi danh hiệu cao qúy con người/ Chỉ ai đang yêu người đó mới có quyền mang. Ngay cả khi phải xa nhau hình ảnh người yêu dấu vẫn lung linh trong sáng: Dạt trôi trên sông hai bông hoa trắng muốt / Từ đôi bàn tay ảo mờ thoăn thoắt/ Ôi thân thiết trong tôi cô gái mảnh mai/ Giữa độ thu vàng những cuộc chia ly. Có những lúc yêu đến cháy bỏng mà như bị dày vò bởi cái đẹp chưa với tới được: Em chăm chắm nhìn tôi như thiêu đốt/ Rồi khuất dần hun hút cuối ngõ sâu/ Đôi mắt em nhìn tôi không vô cớ/ Lặng thinh nhìn mà bỏng rát như thiêu/ Không vô cớ tôi lén thầm cam chịu/ Trước mắt em, ôi lừa dối lặng im/ Rất có thể những đêm đông rét buốt/ Ném tôi cùng em vào vũ hội cuồng điên/ Và cuối cùng tôi sẽ là người bị giết/ Bởi cái nhìn nơi em - như lưỡi dao găm!.

Thơ trữ tình A. Blôk dù có lãng mạn bay bổng thì cuối cùng cũng quay về cuộc đời thực, nơi nhà thơ đứng trên đôi chân bằng xương bằng thịt để mộng mơ. Mượn ý của nhà thơ Tiutsev “Ta biết nàng ngay từ thuở ấy/ Những tháng năm chưa từng thấy bao giờ”, A. Blôk viết những dòng thơ rất thật như trong đời thường: Tháng năm không làm hai đứa mình thay đổi/ Chúng mình vẫn sống như thuở xưa/ Tháng năm trôi nhưng vẫn còn lưu giữ/ Những tháng năm chưa từng thấy bao giờ. Có những lúc dại khờ trong tình yêu nhưng hình bóng giai nhân ngày nào vẫn không thể nào xua tan trong tâm trí của chàng trai đã trót yêu: Mãi tận hôm nay nằm mơ tôi mới biết/ Có bao giờ nàng đoái yêu tôi. Tình yêu trong thơ A. Blôk rất đời thường, không màu mè tân trang nên có sức thu hút hàng triệu triệu trái tim của những ai đang yêu thuộc mọi lứa tuổi. Họ tìm đọc thơ của A. Blốc vì thơ ông nói hộ tâm tình của họ, có sức gợi cảm vào chiều sâu của suy tư, chẳng hạn trên đời này ai mà chẳng có lần phải tuyệt vọng vì tình yêu không được đáp lại. Nhưng nói về điều này thơ A. Blôk vẫn dành cho người đọc những điều nhân ái, ngay cả trong những điều kiện nghiệt ngã mà tình cảm con người phải vượt qua: Khi tan biến tuyệt vọng và cơn giận dữ/ Thì mộng mị cũng biến dần tan/ Cả hai ta cùng ngon giấc trên hai đầu trái đất…/ Trong những giấc mơ tuyệt đẹp dáng hình em.

Có thể nói, thơ tình của A. Blôk như một mạch ngầm chảy mãi, phản ánh chân thật thế giới nội tâm phức tạp của con người, và vì thế ngày nay khi nước Nga đang vững bước vào thế kỷ XXI đầy sôi động của một nước công nghiệp phát triển, thơ A. Blôk vẫn mãi mãi là người bạn tâm tình của người dân Nga hôm nay và của triệu triệu bạn đọc ngoài biên giới nước Nga.


(Phụ bản thơ báo Văn nghệ)

[danngoc]

Có phải Blok là nguyên mẫu nhân vật Bessonov và cô gái trong thơ ông là nguyên mẫu Dasha trong "Con đường đau khổ" của A. Tolstoi không bác Nina?

Có bằng chứng không?

[Nina]

Chính xác là Blok là nguyên mẫu nhân vật Bessonov, danngoc ạ! Còn Dasa thì không biết, chắc không phải đâu. Hehe, quảng cáo trước là Nina vừa tìm thấy một bài khá hay về quan hệ giũa A. Tolstoi và Blok, khá hay đấy. Ngắn gọn là hai ông này không ưa nhau nên ông Tolstoi nhại ông Blok khá nhiều, điển hình là trong truyện "Chiếc chìa khoá vàng hay truyện ly kỳ của Buratino" )

[Nina]

http://sacmauvanhoa.vdcmedia.com/vanhocnuocngoai-C.asp?PostID=3025

Rượu tuyết

Bát rượu đầy trong tay lấp lánh,
Nỗi kinh hoàng em gieo rắc vào tim
Nụ cười em hồn nhiên loé sáng
Như cánh diều trùm trên mái tóc em.

Tôi khựng lại bởi những tia nước thẫm
Định thần tôi hít thở, nhưng không ham
Giấc mộng lãng quên về những nụ hôn
Về những cơn bão tuyết ở quanh em.

Em cười, tiếng cười nghe sao kỳ lạ
Em lượn quanh trong bát rượu ánh vàng
Làn gió nhẹ thanh thiên như đi dạo
Trên đầu em đội mũ lông chồn.

Nhìn qua màn tia nước phun sống động
Không nhìn thấy em đầu đội vòng hoa?
Còn ngửa mặt lên trời hồi tưởng
Không nhớ em đã để lại những nụ hôn?

29 tháng Chạp 1906
Nguyễn Xuân Hoà dịch



(Phụ bản thơ báo Văn nghệ)


http://www.litera.ru/stixiya/authors/blok/i-vnov-sverknuv.html
Александр Блок

СНЕЖНОЕ ВИНО

И вновь, сверкнув из чаши винной,
Ты поселила в сердце страх
Своей улыбкою невинной
В тяжелозмейных волосах.

Я опрокинут в темных струях
И вновь вдыхаю, не любя,
Забытый сон о поцелуях,
О снежных вьюгах вкруг тебя.

И ты смеешься дивным смехом,
Змеишься в чаше золотой,
И над твоим собольим мехом
Гуляет ветер голубой.

И как, глядясь в живые струи,
Не увидать себя в венце?
Твои не вспомнить поцелуи
На запрокинутом лице?
29 декабря 1906

[conghedoinghieng]

РОССИЯ

Опять, как в годы золотые,
Три стертых треплются шлеи,
И вязнут спицы росписные
В расхлябанные колеи...

Россия, нищая Россия,
Мне избы серые твои,
Твои мне песни ветровые,-
Как слезы первые любви!

Тебя жалеть я не умею
И крест свой бережно несу...
Какому хочешь чародею
Отдай разбойную красу!

Пускай заманит и обманет,-
Не пропадешь, не сгинешь ты,
И лишь забота затуманит
Твои прекрасные черты...

Ну что ж? Одно заботой боле -
Одной слезой река шумней
А ты все та же - лес, да поле,
Да плат узорный до бровей...

И невозможное возможно,
Дорога долгая легка,
Когда блеснет в дали дорожной
Мгновенный взор из-под платка,
Когда звенит тоской острожной
Глухая песня ямщика!..
1908

Nước Nga

Lại như trong những năm hoàng kim
Ba bộ đai rão mòn xộc xệch
Và nan hoa tô màu lún ngập
Vào mặt đường lầy lụa bị cầy tung.

Ôi, nước Nga, nước Nga nghèo khổ
Đối với tôi những căn nhà gỗ
Những bài ca lộng gió của Người
Như giọt lệ đầu của mối tình tôi.

Tôi đâu bết thương hại Người, đâu biết,
Gánh nặng đời tôi tôi mang lấy, kiên trì...
Người muốn đem diễm sắc Người cao khiết
Trao cho pháp sư phù thuỷ nào kia?

Mặc cho lão rủ rê và lừa đảo
Người không tiêu tan không ruỗng mục đi
Và chỉ có nỗi lòng lo lắng
Mới làm nhoà những dáng nét diệu kỳ...

Vậy thì sao? Thêm một nỗi lo âu
Một giọt lệ làm sông thêm ào ạt
Còn Người vẫn y nguyên- rừng và đất
Và khăn choàng hoa che kín ngang mày...

Và điều không thể có trở thành có được,
Con đường dài mà lại nhẹ thênh
Khi ở đằng xa dặm đường thiên lý
Dưới khăn choàng ánh mắt thoáng ngời lên
Khi bài cao não nề của người xà íc
Lảnh lót nỗi sầu nhà ngục vang ngân!
(Bản dịch của Thuý Toàn)

[Nina]

Lâu nay quán Thi ca Nga vắng khách quá nhỉ... Em mời các bác về lại quán, uống chén trà nhạt và dịch thử vài bài thơ của Blok nhé. NNN chưa dịch bài nào của nhà thơ này, và em cũng không biết thơ ông ấy đã dịch ra tiếng Việt chưa, nên chọn hú họa một bài không đề vậy, mà dứt khoát là em không chọn thơ tình
========
Ветр налетит, завоет снег,
И в памяти на миг возникнет
Тот край, тот отдаленный брег...
Но цвет увял, под снегом никнет...

И шелестят травой сухой
Мои старинные болезни...
И ночь. И в ночь - тропой глухой
Иду к прикрытой снегом бездне...

Ночь, лес и снег. И я несу
Постылый груз воспоминаний...
Вдруг - малый домик на поляне,
И девочка поет в лесу.
6 января 1912
Александр Блок.

[Tykva]

[Nina]

Hoan hô chị Bí đã hưởng ứng nhé. Thật sự hôm nay đọc lại em thấy bài thơ này không hay lắm . Có lẽ tại tối qua em vội quá, chọn bừa , thấy ngắn là chọn luôn. Nhưng nói chung em cũng sợ đã có nhà thơ nào dịch rồi ... thì mất hứng một chút thôi.

Đã lỡ đầu têu thì em cũng dịch thử vậy
===============
Gió ào đến, gọi tuyết than rền rĩ
Trong ký ức ta vài khoảnh khắc lung lay
Một mảnh đất với bờ xa thẳm
Nhưng hoa héo rồi, ủ rũ dưới tuyết dày

Và những căn bệnh cũ của tôi
Lại khiến cho cỏ khô xào xạc
Và đêm tối. Con đường mòn mờ nhạt
Đưa tôi đến bên vực thẳm tuyết phủ chăn

Đêm, rừng và tuyết. Và tôi vẫn mang theo
Gánh nặng thảm sầu của bao ký ức
Bỗng trên trảng tôi thấy căn nhà nhỏ
Và em bé nào đang hát trong rừng

============
Em cũng không biết ý các ... anh chị em thế nào. Tất nhiên là dịch thơ anh anh em em mãi cũng chán . Nhưng bài thơ này buồn quá, tuy cuối bài có vẻ có một tia hy vọng đấy, nhưng ... liệu cái tôi trữ tình ở đây có thoát ra khỏi con đường mòn đến vực thẳm không?

[NguyenAnh]