Những làng quê Nga trong cảnh sống mòn.

[linhphương]

Những làng quê Nga trong cảnh sống mòn


Vladimir Bykov 76 tuổi là người cuối cùng và duy nhất còn lại trong ngôi làng Isupovo. Ông sống trong một căn nhà hai phòng tiều tuỵ, và khi ông chết đi, ngôi làng nhỏ giữa băng tuyết ở miền trung nước Nga này cũng sẽ chết theo.
Những tấm ván gỗ làm tường nhà đã nứt, Vladimir lấy áo khoác treo lên cửa sổ để ngăn cơn gió lùa. Ông đang lăng xăng hâm nóng một tách trà, miệng lẩm bẩm những câu vô nghĩa.
Từng có thời Vladimir sống trong một ngôi làng xinh đẹp trên sườn đồi, có một nhà thờ, một cái ao và khoảng 30 nóc nhà. Người làng ai cũng biết nhau. Năm tháng qua đi, hàng xóm của cụ dần kéo đi xứ khác tìm cuộc sống khá hơn, bỏ lại những ngôi nhà im lặng trong cái lạnh mùa đông.
Ra thành phố - đó chính là nguyên nhân khiến các làng quê, xưa kia từng là tâm điểm cuộc sống người Nga, ngày càng vắng lặng. Giờ đây các thành phố ngày càng phình ra, trong khi dân số co lại. Xu hướng thoát ly này đã có từ nhiều thập kỷ, và rộ hẳn lên từ sau sự tan rã của Liên Xô năm 1991. Các nông trang, xí nghiệp và nhà máy quốc phòng, từng tạo việc làm cho người nông thôn, đều thu hẹp hoặc tan rã, để lại những người thất nghiệp.
Theo số liệu điều tra mới nhất, trong số 155.000 nghìn làng xã Nga, có 37.000 làng chỉ còn 50 người hoặc thậm chí ít hơn. Khoảng 35.000 làng chỉ có dân số dưới 10 người. 13.000 ngôi làng không còn ai ở.

Một số làng hoang, như Isupovo, vẫn được cung cấp điện. Nhưng chỉ cách đó vài dặm, ở làng Troitskoye, kẻ cắp đã lấy đi toàn bộ cáp điện, và thế là nó luôn chìm trong bóng tối mỗi khi đêm xuống. Bản đồ của tỉnh Kostroma, cách Matxcơva 300 km về phía đông bắc, vẫn lưu tên của hàng chục ngôi làng, kèm dấu hiệu "không người ở".
Đối với những người còn trụ lại, cuộc sống thật khó khăn, bởi các cửa hàng, trường học, trạm y tế và bưu điện đều đóng cửa. Cái giếng gần nhất còn có nước cách nhà cụ Bykov gần 2 km. Cụ thường tháo gỗ của nhà bên cạnh ra làm củi đun.
Hầu hết những ngôi làng quanh Isupovo đang vắng dần, hầu hết thanh niên đều đã thoát ly, chỉ để lại những cụ hưu trí già nua. Thực tế, những ngôi làng đang chết này chỉ là nơi cư ngụ của những người sắp chết.
Ở làng Dyakovo còn có tới 8 gia đình. Cụ Alexander Rukaveshnikov 77 tuổi là người cuối cùng của thế hệ đang sống trong ngôi nhà mà cha và ông nội từng sống. "Bọn trẻ đi hết rồi", ông nói. "Những người khác thì chết ráo. Khi tôi và bà lão nhà tôi chết đi, sẽ chẳng còn ai nữa". Trong những hồi ức về quá khứ, ông cùng cụ bà Antonina 81 tuổi thu mình trong chăn xem một bộ phim dài tập của Brazil.
Trong vòng bán kính nhiều dặm ở khu vực này, người duy nhất có việc làm ổn định là anh Nikolai Kuznetsov, nhân viên lái máy xúc tuyết, chuyên dọn sạch những con đường dẫn vào các ngôi làng chẳng có mấy người sinh sống.
Những ai muốn gửi thư hay gọi điện thoại, hoặc mua sắm vật dụng cần thiết phải ra thị trấn. Quãng đường là một đoạn dài đi bộ và một cuốc xe buýt. Còn đối với Bykov, một mình trong làng Isupovo, thế giới bên ngoài là khung cảnh màu đen và trắng của tuyết bám trên những cành cây khẳng khiu, đôi khi điểm sắc xám của những đám mây.
Thời trai trẻ, Bykov là một quân nhân, sau đó làm bảo vệ, rồi thợ hàn. Khi đó cuộc sống không ảm đạm như bây giờ. "Hồi còn nông trang ở đây, người ta có thể có đủ thứ, mọi người sống gắn kết với nhau lắm", ông lão quá thất thập hồi tưởng. "Nhưng giờ mọi thứ tan rã cả rồi, dần dần rã rệu cả".
Bykov có hai con gái và một người em mà cụ đoán là đang ở Matxcơva. Đã nhiều năm họ không gặp nhau. Tiền tàu xe lên thủ đô ngốn mất 60 USD - gấp hai lần lương hưu hàng tháng.
"Tôi ở đây thôi", Bykov chép miệng. "Tôi có định đi đâu không ấy à? Tôi mà đi đâu, họ tống vào nhà thương điên ngay". Tiễn vị khách hiếm hoi ra cổng, ông lão nói: "Thế đấy, chuyện của tôi đấy. Chả có gì tốt đẹp cả". Đôi mắt Bykov nhìn xa xăm.
(Theo NYT)

[USY]