Một số bộ phim và đạo diễn Nga

[Khách]

1.Đạo diễn Grigory Chukhrai:
Ðạo diễn phim "Bài ca người lính" từ trần
Ðạo diễn điện ảnh xuất sắc người Nga Grigory Chukhrai, Nghệ sĩ nhân dân Liên Xô, người được nhận Giải thưởng Lênin, đã qua đời ngày 29-10 tại Mátxcơva sau một cơn đau tim, thọ 81 tuổi. Ðối với hàng triệu khán giả yêu điện ảnh trên thế giới, Grigory Chukhrai được biết đến với bộ phim "Bài ca người lính" - một trong những kiệt tác điện ảnh về cuộc chiến tranh giữ nước vĩ đại của nhân dân Liên Xô. Bộ phim này đã được chiếu tại nhiều quốc gia trên thế giới và đã giành được nhiều giải thưởng quốc tế, trong đó có giải Cành cọ vàng tại Liên hoan phim Can (Pháp).Tài năng kiệt xuất của Grigory Chukhrai được thể hiện ngay trong bộ phim đầu tay nhan đề "Người thứ 41" , được dàn dựng năm 1956, và các phim "Bầu trời trong sáng" (1959), "Ðầm lầy" , "Cuộc sống tươi đẹp" (1980) hợp tác với các nhà làm phim Italia, "Ký ức" (1971) và "Tôi sẽ hướng dẫn bạn cách mơ ước" (1984). Ngoài Giải thưởng Lênin, tháng 4 năm nay, ông Grigory Chukhrai lại được nhận giải thưởng của Tổng thống Nga trong lĩnh vực văn học và nghệ thuật. K.L.
(Theo http://www.vinaseek.com/cview.cgi?charset=utf-8&url=http%3A%2F%2Fwww.hue.vnn.vn%2Fdienanh%2Fthoisu%2F2001%2Fthang10%2Fbai61.htm).

2. đạo diễn An-đrây Xmi-rơ-nốp
phim “Ga Bê-la-rút”

3. đạo diễn Xéc-gây Bôn-đa-trúc
phim “Họ chiến đấu vì Tổ quốc”
( 2 và 3 xem ở đây: http://www.hanoimoi.com.vn/vn/print/42589/)

4. đạo diễn Alexander Sokurov
phim “Moloch”

5. Hơn 40 năm kể từ khi bộ phim đầu tay Ivanovo Detstvo của đạo diễn Nga Andrei Tarkovsky đoạt giải Sư tử vàng tại Liên hoan phim Venice năm 1962, lại có một phim đầu tay của một đạo diễn Nga giành chiến thắng tại Venice 2003.

6. Andrey Zvyagintsev đã nâng cao tượng vàng chiến thắng dành cho Đạo diễn xuất sắc nhất và Phim hay nhất bên cạnh diễn viên chính Ivan của bộ phim mang tựa đề hấp dẫn The Return (Vozvraschenie - Cuộc trở về) tại lễ trao giải hôm 6-9.
( 5 và 6:http://www.vinaseek.com/cview.cgi?charset=utf-8&url=http%3A%2F%2Fwww.hue.vnn.vn%2Fdienanh%2Fthoisu%2F2003%2Fthang9%2Fbai42.htm )
Đạo diễn Andrey Zvyagintsev: "Tôi thích cuộc sống trước đây hơn"

Ngày 4-10 vừa qua, Viện Hàn lâm Điện ảnh Nga đã chính thức chọn Sự trở về (The Return) (giải Sư tử vàng tại Liên hoan phim Venice năm nay) của đạo diễn Andrey Zvyagintsev đại diện cho Nga dự tranh Oscar 2004. Trong cuộc tuyển chọn này còn có các phim Hãy cầu phúc cho người đàn bà của đạo diễn Govorukhin, Những cơn bão từ của Abdrashitov và Đồi Koktebel của hai đồng đạo diễn Khlebnikov và Popogrebsky. Ngay sau quyết định này, báo Kommersant (Nga) đã có cuộc phỏng vấn Andrey Zvyagintsev.

* Ông đã thực hiện được ước mơ của hàng triệu người: Cách đây không lâu, không ai biết đến ông, thế mà trong một sớm một chiều, ông đã trở nên nổi tiếng. Cảm giác của ông thế nào?

- Nổi tiếng ư? Lúc này tôi rất khó khăn khi nghĩ đến điều này. Khi con người bị cuốn vào vòng xoáy tiền bạc và danh vọng thì anh ta không còn khách quan để đánh giá sự việc. Trong nhịp sống điên khùng mà tôi đang phải nếm trải, tôi không còn thời gian để suy nghĩ trước những gì đang diễn ra. Tôi không biết mình được gì và mất gì từ khi cuộc sống của tôi thay đổi. Tôi chỉ cảm nhận được: Cuộc sống của tôi đã thay đổi theo hướng tốt hơn. Cũng có thể tôi lầm lẫn, ngộ nhận. Nhưng nếu so sánh thì tôi thích cuộc sống trước đây hơn là hiện tại. Trước kia tôi tự quyết định nhịp điệu sống của mình: hôm nay sẽ gặp hay sẽ không gặp ai, ra khỏi nhà hay không; tôi có thể bình tâm nằm nhà ba, bốn ngày để đọc sách. Còn giờ thì mọi thứ đã đảo lộn.

* Có lẽ mỗi tác giả đều đánh giá tác phẩm của mình: điều gì đó anh ta thích hay không thích. Sau thắng lợi, ông có thay đổi thái độ với phim của mình?

- Có lúc tôi đã nhìn nhận phim của mình là sự thất bại hoàn toàn. Trước khi lồng tiếng, tôi quyết định chiếu bản đen trắng cho Giám đốc sản suất Dimitri Lesnevsky xem. Xem xong, ông ấy đùa: "Này ông cụ, tất cả đều ổn". Sau đó tôi bình tâm và thanh thản cho lồng tiếng. Có vài đoạn trong phim làm tôi không hài lòng nhưng vẫn phải chấp nhận, bởi không có thời gian để chỉnh sửa, kể cả bây giờ.

- Hãy hiểu cho tôi, tôi không nhìn nhận hai giải vừa được trao như một phán xét cuối cùng cho Sự trở về. Nhưng mặt khác tôi vẫn chưa được nghe những lời phê bình sâu sắc, thông minh về bộ phim. Tôi biết rằng các nhà phê bình không ngạc nhiên và để ý chuyện xảy ra trong phim. Nhưng hiện tôi không có ý định tham gia tranh luận với ai đó. Cần phải tiến lên phía trước, tìm kiếm ý tưởng mới và tránh xa những chuyện đã qua.

* Nhiều đạo diễn cho rằng, ở phim thứ hai, áp lực tâm lý sẽ đè nặng hơn?

- Cũng có thể. Ý nghĩ này có thể ám ảnh anh ta một lúc nào đó, nhưng phải quên và vứt nó ra khỏi đầu. Khi mà bạn còn mang nặng tư tưởng trách nhiệm lúc tiến hành công việc thì hầu như bạn sẽ làm hỏng nó. Nói cách khác: Hoặc đừng làm gì, hoặc quên hết trách nhiệm khi thực hiện công việc. Cần phải tiến hành công việc mới một cách thoải mái nhất.

* Để bổ sung cho bộ phim thứ hai, đạo diễn thường sẽ dựng một phim hoàn toàn khác, ông sẽ dựng phim hành động hoặc thể loại hài chứ?

- Cũng có thể. Nhưng tôi không hiểu rõ lắm về cách làm phim hài. Nhưng để làm được như phim Chúc những người quân tử may mắn hay Những cánh tay hột xoàn thì có lẽ tôi không có khả năng. Hơn nữa, tôi không quen những tác giả có thể viết được các kịch bản hay như thế. Còn các kịch bản hài mà họ mời tôi thì quả là ở mức trung bình, cho dù tôi không có ý định tách mình ra khỏi cộng đồng điện ảnh.
* Sự trở về được chọn tranh giải Oscar, ông nghĩ thế nào?

- Tôi chưa bao giờ đặt cho mình nhiệm vụ phải chiến thắng tại Venice, tôi cũng không có mục tiêu đoạt giải Oscar. Tôi ý thức rằng, nếu chẳng may mình có ý nghĩ về Oscar, thì phải "tẩy não" ngay: Cần phải làm việc của mình chứ không phải chuyện giải thưởng. Chính vì thế, quyết định tham dự Oscar chẳng đem lại gì cho cá nhân tôi, ngoài chút ít lo lắng. Nếu phim không chiến thắng thì mọi chuyện sẽ lại ầm ĩ và nhiều người sẽ khẳng định: Phim chẳng có ích lợi gì; còn nếu thắng thì tôi không hiểu họ sẽ làm gì.

* Nhưng ông có thấy rằng, bỏ qua yếu tố Oscar, người Mỹ sẽ thích Sự trở về?

- Tôi nghi ngờ về điều này. Người Mỹ nhìn sự vật theo cách khác. Sự trở về không dành cho công chúng Mỹ. Tiết tấu của nó đối với người Mỹ quả là chậm. Trong phim có quá ít sự kiện theo kiểu Mỹ. Người Mỹ thích phim hành động, sự cường điệu, thích dạng như Schwarzenegger. Tôi không biết người ta tổ chức giải như thế nào, kể cả các Liên hoan phim. Tôi muốn giá mà các Liên hoan phim là nơi để người ta tìm kiếm ngôn ngữ điện ảnh mới thì hay hơn.

* Xin cảm ơn ông.

HOÀNG HOÀI SƠN (dịch)
(Báo Thể thao và Văn hóa)
http://www.vinaseek.com/cview.cgi?charset=utf-8&url=http%3A%2F%2Fwww.hue.vnn.vn%2Fdienanh%2Fchandung%2F2003%2Fthang10%2Fbai23.htm

Mỏi tay qúa rồi, hẹn lần sau vậy

[Khách]

Đạo diễn Sokurov làm phim về Nhật hoàng
Diễn viên Issey Ogata biết mình sẽ phải đương đầu với nhiều sóng gió khi nhận vai Nhật hoàng Hirohito, người từng tuyên bố đầu hàng Đồng minh. Sau 60 năm, đây vẫn là chủ đề nhạy cảm đối với người Nhật nên danh tính của Ogata được giữ kín trong suốt quá trình làm phim "Sun" và trong thời gian chờ khởi chiếu.

Issey Ogata nói: “Tôi biết Nhật Bản không có chế độ kiểm duyệt, nhưng đạo diễn Alexander Sokurov ý thức rằng tôi có thể bị nguy hiểm. Không ai biết tôi nhận vai Nhật hoàng”. Ông cũng mong khán giả hãy xem phim chứ đừng phán xét khi chưa biết nội dung của nó ra sao.

Theo đạo diễn người Nga Sukurov, bộ phim muốn đề cập đến lòng nhân đạo cao cả của Hirohito khi ông từ bỏ quyền thống trị tối cao của mình, mở đường cho quyết định đầu hàng và tôn trọng nền dân chủ. Nếu Nhật hoàng kiên quyết giữ đặc quyền đặc lợi, sẽ có thêm nhiều máu đổ từ cả hai bên chiến tuyến. Sukurov nói: “Chúng tôi xây dựng hình ảnh Nhật hoàng Hirohito là một cá nhân hiểu rõ đạo đức của con người. Tôi không quan tâm nhiều đến sự kiện lịch sử và cả giai đoạn lịch sử đó. Tôi chỉ thích nói về từng cá nhân riêng biệt”.

Đây là bộ phim thứ ba của đạo diễn Sukurov về đề tài lịch sử. Hai bộ phim trước là Moloch về Adolf Hitler và Taurus về Lenin. Cả hai phim đều gây nhiều tranh cãi. Trong phim Sun, Nhật hoàng, người được coi là hậu duệ của nữ thần mặt trời Amaterasu, cũng ngây thơ như trẻ con và được so sánh với danh hài Charlie Chaplin.
H.T. (theo Reuters)
http://vnexpress.net/Vietnam/Van-hoa/San-khau-Dien-anh/2005/02/3B9DB82E/

Phim về Hitle
Có phải trong chương trình dự thi của liên hoan phim (LHP) quốc tế đang diễn ra tại Cannes Pháp có bộ phim về Hitler của một đạo diễn Nga hay không? Đạo diễn đó là ai và bộ phim đề cập đến vấn đề gì?
Phạm Trần Bích Thuỷ (thị xã Điện Bàn - Quảng Nam)
Đúng là trong chương trình dự thi của LHP Cannes lần thứ 52 (sẽ bế mạc tối 23.5) có bộ phim về Hitler với nhan đề “Moloch” của đạo diễn Nga nổi tiếng Alexander Sokurov. Phim kể về 24 giờ trong cuộc đời của Hitler với người tình là Eva Braun trong dinh thự của con quỷ khát máu nhất thế kỷ 20 ở Berchtesgaden trên núi Alpes mùa xuân năm 1942, vài tháng trước khi quân đội của hắn bị thất bại ở Stalingrad (Liên Xô). Bộ phim chỉ tập trung vào những suy nghĩ và sinh hoạt con người thuần tuý của Hitler, mà không đả động đến chính trị và những điều khủng khiếp của cuộc chiến tranh thế giới thứ hai, ngoại trừ cuộc đối thoại trong bữa ăn tối, khi Hitler giả vờ không biết sự tồn tại của trại tập trung Auschwitz.
Bản tin của một số hãng thông tấn nước ngoài từ Cannes cho hay, khán giả khá ngỡ ngàng khi một đạo diễn Nga đi sâu mô tả phần nhân bản trong con người Hitler. Đạo diễn Sokurov cho hay ông làm như vậy để làm tương phản bản chất khát máu và man rợ của tên bạo chúa này. ÝÁ đồ nghệ thuật của đạo diễn khi chọn hình tượng Hitler là nhằm tìm kiếm cách lý giải sâu hơn về mặt đạo đức trong bản chất con người nói chung. Nhà đạo diễn 48 tuổi này còn cho hay, nếu loại bỏ bối cảnh chính trị và lịch sử thì “câu chuyện tình giữa Hitler và Eva có thể xảy ra với bất kỳ ai”. Ông quan niệm: “Nếu không hiểu được một khía cạnh khác của chủ nghĩa quốc xã, thì chúng ta sẽ không bao giờ hiểu được những tác hại mà nó bắt loài người phải gánh chịu”.
Viết kịch bản cho bộ phim là nhà văn Yuri Arabov. Ông nói người theo đạo Thiên chúa giáo thường quan niệm tình yêu có thể cứu rỗi được linh hồn, song Eva Braun đã không làm được thế khi yêu một con quỷ. Đóng vai Hitler là diễn viên Leonid Mosgovoy. Đối với thế hệ của ông thì cái tên Hitler chỉ gợi lên lòng căm thù, nhưng ông đã cố gắng lột tả Hitler không phải để người xem có cảm tình với hắn, mà là để ghê tởm sự hai mặt của hắn. Mạnh Cường
http://www.vinaseek.com/cview.cgi?charset=utf-8&url=http%3A%2F%2Fwww.laodong.com.vn%2Fsodara%2F0599%2F22%2Fquocte%2Fhinhanh.htm