Nước Nga

[Ngộ Nhỡ]

NƯỚC NGA THUỞ SƠ KHAI



Người Nga ngày nay là hậu duệ của người đông Xlavơ, vốn đã định cư ở các thảo nguyên thuộc phần châu Âu của nước Nga từ thế kỷ 6. Đến thế kỷ 9, những người Viking, còn gọi là Varangian, xuôi thuyền buồm từ Biển Baltic theo sông Dniep tới Biển Đen để hình thành đường dây buôn bán từ Scandinavia tới Bizantine. Rurik, một trong những thủ lĩnh của họ, đã lập ra vương triều đầu tiên của các vua Nga, và Oleg, người kế vị của ông, đã lập nên nhà nước Nga đầu tiên, nước Nga Kiep. Nước Nga Kiep đã bị quân Tacta - Mông Cổ, những đạo quân đã từng tràn qua nhiều thành phố của nước Nga, huỷ diệt vào năm 1237 và bị chúng thống trị suốt 200 năm. Nước Nga bị chia thành nhiều công quốc nhỏ. Một trong số các công quốc đó là Matxcơva dần dần trở nên hùng mạnh và đã lật đổ ách thống trị của người Tacta.

Rurik, thủ lĩnh của người Viking

Varangian vốn là người Nauy, tức người Viking. Vào thế kỷ 9, bị hấp dẫn bởi con đường buôn bán giữa Scandinavia và Bizantine Hy Lạp, từ biển Baltic, họ bắt đầu thâm nhập vào lãnh thổ của những người đông Xlavơ. Những người Xlavơ bị kẹt giữa các kẻ thù và những cuộc huynh đệ tương tàn, đã mời người Varangian đến trị vì họ. Một trong số các thủ lĩnh của người Varangian, Rurik, đã vượt qua các trở ngại và trở thành vua của Novgorod vào năm 862. Số người Nauy ít ỏi mau chóng bị người Xlavơ đồng hóa; triều đại Rurik trị vì cho đến cuối thế kỷ 16.

Rộng lớn và giàu có



Thân vương Oleg thành lập nước Nga Kiep vào thế kỷ 9. Suốt 400 năm liền nó là quốc gia rộng lớn và giàu có bậc nhất ở châu Âu dưới sự trị vì của các ông vua hùng mạnh như Vladimir I, Iaroslav Thông thái, và Vladimir Monomakh. Nhưng đến năm 1237, nước Nga Kiep, vốn bị suy yếu vì những cuộc huynh đệ tương tàn, đã bị quân xâm lược Mông Cổ (Đế chế Orda vàng son) của Batu, cháu nội Thành Cát Tư Hãn, hủy diệt.

Kẻ chinh phục từ Mông Cổ

Từ căn cứ của mình ở châu Á, Thành Cát Tư Hãn, đại đế của người Mông Cổ đã chinh phục Trung Hoa, miền bắc Ấn Độ mà ngày nay là Pakistan, và Trung Á. Sau đó, vào năm 1222, ông dẫn các cánh quân kỵ thiện chiến của mình tiến vào miền nam nước Nga, cướp bóc vùng đất giữa sông Vonga và sông Dniep. Cháu nội của ông là Batu đã hoàn thành cuộc hinh phục nước Nga vào năm 1237, xâm chiếm phần lớn lãnh thổ của nước Nga Kiep và các thành phố non trẻ hơn là Vladimir và Suzdal, trước khi kéo quân sang phía tây để chinh phục Hungari và Ba Lan.

Từ Kiep đến Muscovy

Năm 1954, ở đỉnh cao phát triển của mình, nhà nước Kiep trải dài từ biển Đen cho tới biển Baltic và hồ Onega ở phía bắc. Sau khi Kiep bị suy vong, trung tâm của nước Nga dịch chuyển theo hướng đông bắc, thoạt đầu về Vladimir, sau đó về Matxcơva, thủ đô của công quốc Muscovy. Muscovy bao gồm các vùng lãnh thổ trải rộng tới Bạch Hải ở miền bắc, phía đông sông Vonga cho tới tận miền tây Siberi.

Đế chế Orda vàng son



Quân đội của Thành Cát Tư Hãn và cháu nội của ông là Batu bao gồm các kỵ binh bắn cung thiện nghệ, được bảo vệ bằng áo giáp tinh xảo. Batu đã lập thủ đô cho Đế chế Orda Vàng son của mình ở vùng Sarai, cửa sông Volga. Lãnh chúa Mông Cổ không có ý định biến các công quốc Nga thành thuộc địa của mình, mà chỉ bắt họ thuần phục bằng những cuộc đột kích thường xuyên và hàng năm bắt cống nạp nặng nề. Mặc dù giáo hội Chính thống vẫn tồn tại nhưng ách đô hộ hà khắc 200 năm của người Mông Cổ đã kìm hãm sự phát triển đời sống văn hóa và xã hội của nước Nga.

Chiến đấu chống quân Tacta

Matxcơva dần dần trở thành trung tâm chống lại ách đô hộ của người Tacta - Mông Cổ. Năm 1380, vua Dmitri của Matxcơva đã đánh tan quân Tacta trên sông Đông, và năm 1480, một vua khác của Matxcơva là Ivan Đệ tam đã xóa bỏ được điều ước về triều cống. Nhưng phải đến thế kỷ 16, nước Nga dưới sự trị vì của Ivan bạo chúa mới giành lại được đất đai từ tay người Tacta.

Biểu tượng quyền lực



Đại bàng hai đầu, biểu tượng quyền lực phổ biến ở Bizantine và châu Âu, cũng được công quốc Muscovy ở thế kỷ 15 sử dụng cùng với hình thánh George đang giết chết con mãng xà. Năm 1672, quốc huy của nhà nước Nga được công bố là đại bàng hai đầu đội vương miện, bộ vuốt giữ cây quyền trượng, ở giữa là hình thành George tay cầm khiên, bao quanh là biểu tượng các thành phố chính và Siberi. Về sau, người ta bổ sung thêm biểu tượng của Phần Lan, Ba Lan, Georgia và Taurida (Crưm), cùng với dải băng Thánh Andriu.

[Ngộ Nhỡ]

CÁC DÂN TỘC Ở NƯỚC NGA

Trước Cách mạng tháng Mười, nước Nga thực sự là một đế chế đa sắc tộc, bao gồm người Ucraina và Belarus; Kazắc và các dân tộc khác ở Trung Á; người Georgia, Armenia và Azebaigian ở vùng Câpc; Litva và Estonia ở miền bắc; Tacta; Đức; và nhiều dân tộc khác. Nước Nga ngày nay tuy nhỏ hơn nhiều, vẫn có số dân 150 triệu người, với trên 100 sắc tộc. Người Nga chiếm tới 82 phần trăm dân số ở nước Nga - một tỷ số áp đảo. Khi còn Liên bang Xô Viết, người Nga chỉ chiếm trên 50% dân số, và dưới thời Đế chế Nga, người Nga chỉ là thiểu số

Người Côzăc



Rất đông người Nga ở các tỉnh phía nam như Kuban, Astrakhan và Orenburg đã hợp thành những cộng đồng Côzăc tự quản. Tuy nhiên, cũng có một số người Côzăc định cư không phải là dân Nga, mà là dân Canmưc và Buryat (người Mông Cổ), dân Bashikir (nói tiếng Thổ), và dân Tungus (thổ dân Siberi)

Mũ KOKOSHNIK



Nhiều thế kỷ trước, phụ nữ Nga thường đội mũ may bằng vải nhung màu đỏ thêu chỉ vàng, giống như chiếc mũ này. Tất cả mọi người, trừ giới quý tộc cao nhất, đều đội mũ kokoshnik.

Trang phục dân tộc



Cùng với mũ kokoshnik, cho tới tận thế kỷ 20, những người tá điền và phụ nữ làm công khắp nước Nga thường mặc áo không tay (sarafan). Màu sắc và trang trí trên áo sarafan ở mỗi vùng mỗi khác, thậm chí khác hẳn nhau.

Vật gia truyền




Bộ trang phục lễ hội thế kỷ 19 này cùng với mũ có búp lông thiên nga vui mắt được may ở vùng Ryazan, phía nam Matxcơva.



Mọi phụ nữ đều có thể tự may cho mình áo choàng, áo sơ mi, tạp dề và áo gilê. Họ tự dệt thành vải và may thành quần áo. Cuối cùng họ còn thêu móc ren trang trí. Những bộ quần áo tuyệt đẹp như thế thường được ông bà cha mẹ truyền cho con cháu từ đời này sang đời khác.

Thổ dân Siberi



Ngày nay số lượng người Nga đông hơn hẳn so với nhiều dân tộc thiểu số - thổ dân Siberi. Trên hình, hai người bên phải là thổ dân Siberi sống ở vùng Tobolsk, miền tây Ural. Hai người bên trái là người Tungus sống ở quận Amur trên biên giới với Trung Quốc. Người mặc áo lông dài sống ở thành phố, người đứng bên cạnh là dân su mục sống bằng nghề chăn nuôi tuần lộc.

Người phương Bắc




Đây là áo ấm của người Nganasan sống ở vùng cực bắc nước Nga, những người có lối sống giống như người Eskimo. Chỉ có vài ngàn người Nganasan; họ thuộc về bộ lạc Samioyed-Nenet sống ở bán đảo Taimyr, miền bắc Siberi. Họ là những người du mục truyền thống chuyên săn bắn, chăn nuôi tuần lộc, đánh bắt cá, mặc dù trong thời kỳ Xô Viết, nhiều người trong số họ đã từng được sống định cư trong các nông trang tập thể.

Nước Cộng hòa Tatarstan



Người Tacta nói tiếng Thổ Nhĩ Kỳ chiếm khoảng 4% dân số nước Nga - khoảng 6 triệu người. Phần lớn trong số họ sống ở nước Cộng hòa Tatarstan bên trong Liên bang Nga. Họ là hậu duệ của Đế chế Orda Vàng son, nhiều người trong số họ theo đạo Hồi. Năm 1994, cộng hòa Tatarstan ký Thỏa ước đưa lại cho họ các quyền đặc biệt bên trong Liên bang Nga.

[Nina]