Người Việt trước sắc lệnh cấm bán hàng tại Nga

[hungmgmi]

Trung tuần tháng 11 vừa qua, Thủ tướng Nga đã ký quyết định nêu rõ: từ ngày 1-1-2007, ở Nga cấm người lao động nhập cư buôn bán buôn đồ uống có cồn và tân dược. Trong quý 1-2007, tỷ lệ người nước ngoài không được quá 40% số người bán hàng tại các chợ và ki-ốt ở Nga. Từ quý II-2007 trở đi, người nước ngoài không được bán lẻ nữa.
Thật là một tin không vui cho các đồng hương của chúng ta đang bươn chải kiếm ăn ở Nga. Hungmgmi đọc được trên báo Tuổi trẻ (hôm 25/11)bài báo sau, copy cho các bác đọc chơi:

Vững tin bước tới

TT - Ngày 15-11, Thủ tướng Nga Mikhail Fradkov đặt bút ký vào quyết định của chính phủ liên quan đến hạn ngạch và giới hạn các lĩnh vực được thu hút lao động nhập cư.

Cấm người nước ngoài bán hàng

Trước đó, ngày 5-10, Tổng thống Vladimir Putin đã chỉ thị cần phải bảo vệ lợi ích của “người bản địa”, cần phải lập lại trật tự tại các khu chợ, nơi mà chính quyền, công an chỉ đứng hàng thứ yếu còn các nhóm tội phạm nước ngoài thì “làm mưa làm gió”. Ông lệnh chính phủ đến giữa tháng sau phải trình các kế hoạch lập lại trật tự và bảo vệ lợi ích của người Nga.

Từ đó đến nay các bộ, ngành, Đuma quốc gia, các địa phương của Nga đã đưa ra nhiều biện pháp liên quan đến chính sách di trú, kiểm soát lao động nhập cư. Có nhiều vấn đề. Nhưng cộng đồng người Việt tại Liên bang (L Nga chỉ quan tâm đến điều duy nhất - sau ngày 1-4-2007 sẽ hạn chế đến con số 0 lượng người nước ngoài tham gia bán lẻ tại các chợ, kiôt, cửa hàng... Nói tóm lại, người nước ngoài, dĩ nhiên trong đó có người Việt, không được bán hàng nữa. Mà đó là nguồn sống của khoảng 90% trong số nhiều chục vạn người Việt ở Nga.

Cộng đồng Việt bất ngờ

Cho đến thời điểm này chỉ rất ít người Việt tại Nga biết được thông tin này. Mà trong số họ càng ít người kịp nhận thức được vấn đề một cách thấu đáo.

Hội Người VN tại LB Nga, Hội Doanh nghiệp VN tại LB Nga... đều cảm thấy bất ngờ và chỉ đưa ra những lời bình hết sức dè dặt. Hơn một tháng qua tràn ngập trên báo chí thông tin về các biện pháp hạn chế lao động nhập cư. Nhưng rốt cuộc không ai nghĩ đến một quyết định quyết liệt và triệt để như vậy - “các đơn vị, cá nhân không được tiếp nhận một người nước ngoài nào làm công việc ở khâu bán lẻ”. Dĩ nhiên sẽ có bước đệm - từ ngày 1-1 đến 1-4-2007 hạn chế 40% lượng người nước ngoài bán lẻ ở chợ.

Từ lâu nhiều người đã nghĩ đến những đường hướng vĩ mô và dài hơi cho sự tồn tại bền vững của cả cộng đồng. Chuyển sang dịch vụ, sản xuất công nghiệp, đầu tư vào nông nghiệp, xây dựng các trung tâm thương mại hiện đại, nâng một loạt sản phẩm trong nước thành thương hiệu nổi tiếng...

Nhưng ai đứng ra làm “trụ”, vốn ở đâu, thực hiện từng bước cụ thể ra sao vẫn còn mờ mịt. Năm năm, 10 năm, 15 năm vẫn thế. Từ “đôm” (nhà ở), điển hình là “đôm 5”, sang “ốp” (thương xá), điển hình là “ốp Xaliut 3”, rồi cuối cùng là chợ, điển hình là chợ Vòm. Vẫn kinh doanh hàng vải là chính, vẫn bán lẻ là chủ yếu (bán buôn với số lượng không lớn, trao hàng nhận tiền mặt, giao hàng tại chỗ).

Có người ác miệng gọi đó là cách “buôn thúng bán mẹt được công nghệ hóa”. Nhiều người tích cóp được số vốn không nhỏ, cho dù công việc mệt nhọc và bấp bênh. Tôi cam đoan là có tới 99% những người bị coi là “buôn thúng” đó chẳng mong gì hơn là được ổn định làm ăn theo cách của họ.

Trụ lại được ở Nga làm ăn là những người “lòng vững như bàn thạch” cả. “Đôm 5” bị “đập” (cảnh sát đặc nhiệm OMON bao vây, tịch thu toàn bộ tiền và hàng), phá giá đồng rúp (sau một, hai đêm vốn liếng có bốn vớt vát chưa được một), cháy kho, sập “ốp Xaliut 2”... Những cú ngã tưởng không gượng được. Nhưng rồi người Việt lại đứng lên, thích ứng, gây dựng lại từ đầu.

Tự tin vào lối thoát mới

Anh Đức Hải, một người lăn lộn trên thương trường Nga gần 20 năm, lặng người đi mấy giây khi nghe tôi nói nhỏ vào tai. Rất nhanh, nuốt nỗi đau xót vào trong, anh xốc lại tinh thần: “Chấp nhận. Không được bán hàng thì chuyển sang các khâu khác. Mà này, có được thuê người Nga bán thay mình không nhỉ?”. Chưa có câu trả lời.

Chị Tuyết Nga, được bạn bè gọi là Nga “yêu đời”, cũng tìm ngay ra lý do để lạc quan: “Rồi sẽ điều chỉnh thôi anh ạ. Thị trường là thị trường, duy ý chí sao được. Có phải chúng em tranh chỗ của người Nga đâu. Họ làm sao dậy được lúc 4 giờ sáng, 8 giờ tối mới về. Quanh năm không nghỉ một ngày. Chi phí cao ngất mà thu nhập chỉ mong đủ ăn, để dành tí chút. Chiều như chiều mẹ chồng mà khách còn bỏ đi nữa là. Người Nga bán hàng thẳng quá, chẳng mời mọc, chẳng chịu khó. Lãi sao được. Chủ chợ sẽ mời lại bọn em ra bán cho coi”.

Quả thật người Việt tại Nga tuy sẽ muôn vàn gian khó nhưng không phải không có lối thoát. Thủ tướng Fradkov nêu ra cái mốc 1-4-2007, nhưng không phải đó là thời điểm “mời” tất cả người nước ngoài đồng loạt ra khỏi chợ. Từ ngày đó các chủ chợ không được tiếp nhận thêm một người nước ngoài nào vào bán hàng.

Sau đó cho đến hết năm sẽ cắt giảm dần cho đến hết những người đã được thu xếp công ăn việc làm trước đó. Nghĩa là còn gần một năm để người Việt thích ứng với điều kiện mới. Mà quyết định của Chính phủ Nga cũng chỉ có hiệu lực trong năm 2007 thôi, sau đó còn phụ thuộc vào tình hình có gia hạn hay không. Nếu dân Nga không đảm nhiệm được khâu lưu thông hàng hóa dành cho người có thu nhập thấp, qui luật thị trường sẽ điều chỉnh lại quyết định hành chính.

Trả lời qua điện thoại, anh Lê Thành Độ - tổng giám đốc Công ty Pacific kinh doanh mặt bằng chợ, đồng thời là chủ tịch Hội Đồng hương VN tại tỉnh Xvetlôp - tỏ ra rất vững tâm: “Ở chỗ chúng tôi người Việt không lo bị cấm bán hàng trong chợ. Vùng Uran đang thiếu nhân công trầm trọng. Chúng tôi lại làm tốt phần việc của mình, đóng góp cho ngân sách địa phương, quan hệ với người dân bản địa êm thấm”...

[huongvenuocNga]

Bác hungmgmi chịu khó thật đấy. Sáng nay thấy bài này trên báo, em cũng muốn type lại nhưng thấy dài quá nên... lười. Cùng với tin này là tin về mấy cái kíp nổ trong MGU mà cảnh sát Nga nghi cho sinh viên khoa Hoá, làm em lại nhớ tới vụ nổ tại chợ Vòm mới đây. Nghĩ mà thấy cảm thông với bao số phận người Việt nhọc nhằn kiếm cơm nơi đất khách. Mấy đứa bạn em (thuộc loại gan lì nhất còn trụ lại) dịp này không biết tính sao, hội đồng môn chúng em thuyết phục mãi chúng nó, rằng làm ăn ở VN bây giờ ngon lành lắm rùi, vậy mà chúng nó vẫn cứ khăng khăng "bên Nga sướng hơn". Em có bà chị vợ, đang làm ăn tít tận vùng Siberi, đã thấy nhắn tin về nhà từ tháng trước về cái quyết định này của nhà nước Nga, và hỏi, liệu về Hà Nội có cơ hội làm ăn hay không, em đáp "chị nên dành mỗi ngày 5 phút thôi, để coi báo của VN, sẽ tìm được câu trả lời".
Đêm hôm qua, em thức đến 1:25 chỉ để xem lại bộ phim trên VCTV2 (tên thì em quên, vì lúc chuyển kênh bắt gặp thì đã được gần nửa rùi) về một cô gái Nga sang VN tìm lại người quen cho mẹ, chủ đề tất nhiên gắn với công trình thuỷ điện Hoà Bình. Cảnh quay thì bình thường, diễn xuất của diễn viên (do mấy cô sinh viên Nga ở HN đóng) cũng chưa đạt - do đạo diễn cả thôi ; nhưng em xem lại (lần thứ 3 đấy) mà thấy cảm động quá. Tình cảm của người Việt và một bộ phận người Nga vẫn còn sâu nặng biết bao.

[Amigo]

"...Cho đến thời điểm này chỉ rất ít người Việt tại Nga biết được thông tin này. Mà trong số họ càng ít người kịp nhận thức được vấn đề một cách thấu đáo...".
Thấu đáo làm sao được với chính sách ngu dân bưng bít để kiếm lời. Đa số bà con không đọc báo Nga và xem truyền hình Nga, chỉ đọc các báo tiếng Việt in ở bên này. Nghe nói có tờ nào đấy mới ho he đưa tin chợ sẽ sập thế là bị chủ chợ cấm không cho bán báo trên địa bàn chợ Vòm nữa.
Ngoài lý do phải đành bám trụ đất Nga là vì cả cơ nghiệp hàng hóa bao năm đang ở đây, bỗng chốc thay đổi sao được, rồi nhiều bà con không biết về quê sẽ làm nghề gì, chả nhẽ lại đi cầy ruộng, thì còn một lý do nữa để vững bước đi lên là tinh thần lạc quan bất tận của dân ta. Cứ ở xem sao rồi hãy hay.Thế nào cũng có kẽ cho ta tìm cách lách.
Mà chả cứ dân Việt. Tiếng Nga nó cũng có câu : "Выход всегда есть" đấy thôi.

[phuongnn]

[huongvenuocNga]

Bác phuongnn viết thế dễ làm em hiểu là bác "dấm dấm dúi dúi quen với thằng nào trong Bộ Thương mại" mới có cái biểu đó .
Đành rằng Nhà nước (Nhà nước nào cũng thế thôi) không mấy khi giúp cho dân hiểu hết mọi thông tin, chính sách, nhưng muốn sống, muốn tồn tại trên cái cõi đời này thì phải tự mình đi tìm lấy thông tin chứ, xoay sở cách nào thì xoay, khôn sống dại tiêu. Nhất là mấy người làm kinh tế, không nắm thông tin thì có núi tiền cũng để trôi xuống biển. Có thông tin rùi thì còn phải biết vận động, thích ứng, chứ cứ ngại khó, ngại đổi thay thì tiêu thật.

Em muốn ví dụ về 2 thằng trong số bạn em.
Thằng thứ nhất, cách đây 6 năm, khi nói về VN sinh sống thì hoặc chê bai chế độ, lắc đầu quầy quậy hoặc hoài nghi nói cùn : "tao về mà không kiếm được miếng ăn thì chúng mày nuôi tao nhé" . Vậy mà bây giờ, sau khi về nước chưa đầy 4 năm, nó có bạc tỷ với 2 công ty, cơ man bất động sản và đang ngấp nghé 1-2 dự án của Bộ Đầu tư (không biết nó có dấm dúi không )
Thằng thứ hai, về nước trước thằng kia 3 năm với 1 ca-táp đô la, nhưng chẳng biết nó tiêu những gì mà bây giờ vẫn đi xe máy. Gần đây, thằng này cũng a dua chơi chứng khoán, nhưng chẳng chịu tự mình nắm thông tin về các doanh nghiệp mà nó mua cổ phiếu, kết quả là thỉnh thoảng lại thấy hắn than vãn : "tao vừa chậm chân, mất cả chục triệu".

[rung_bach_duong]

[huongvenuocNga]

Bác rung_bach_duong trích dẫn như trên thì bác phuongnn phản đối mất thôi !!!
Còn gã bạn em, nếu hỏi như thế, khéo là hắn tròn mắt hỏi : VN gia nhập WTO lúc nào nhỉ ? Quốc hội đã biểu quyết đâu !!!! Hehehe...

[hungmgmi]

Tiếp một tin không hay cho bà con người Việt tại Mát. Bọn cực hữu đã bắt đầu mò vào các chợ giở trò. Tin vừa được báo Tuổi Trẻ cập nhật chiều nay, 28/11/2006:

Thanh niên Nga tấn công chợ của người nhập cư

TTO - Một tổ chức thanh niên tự xưng là theo đường lối ủng hộ chính phủ Nga mới đây tuyên bố vừa tổ chức “bố ráp” hàng loạt khu chợ ngoài trời tại thủ đô Matxcơva nhằm “giúp” chính quyền truy lùng người nhập cư trái phép.

Tổ chức Mestnye (có nghĩa là người địa phương) trên trang web cho biết 400 thành viên trong nhóm vừa “kiểm tra” 20 chợ ngoài trời tại ngoại ô Matxcơva vào ngày 26-11 nhằm tìm kiếm những người nhập cư trái phép bán các sản phẩm kém chất lượng.

Những thanh niên này xông vào chợ yêu cầu người bán hàng phải trình giấy phép bán sản phẩm. Một số người bán hàng từ chối và đụng độ nổ ra.

Theo thủ lĩnh Mestnye Sergei Fateyev, cảnh sát Matxcơva đã bắt giữ 83 người, trong đó có 30 thành viên Mestnye. Trên truyền hình Matxcơva, Fateyev buộc tội dân nhập cư thường vi phạm quy định an toàn thực phẩm và bán sản phẩm kém chất lượng, đồng thời tuyên bố sẽ tiếp tục mở các cuộc đột kích tương tự vào các chợ tại Matxcơva. Cho đến giờ, cảnh sát Matxcơva vẫn chưa đưa ra phản ứng nào về vụ việc trên.

Theo quy định mới của chính quyền Matxcơva, kể từ ngày 1-1-2007, người nhập cư sẽ không được phép bán rượu và dược phẩm. Đồng thời, tỷ lệ người nước ngoài trong lực lượng lao động bán lẻ tại các chợ ngoài trời không được vượt quá 40% cho đến ngày 1-4-2007. Sau đó, người nhập cư sẽ không được nhận những công việc này nữa. Nhiều người lo ngại rằng quyết định của chính phủ sẽ chỉ làm tăng giá tiêu dùng và thúc đẩy tư tưởng bài ngoại trong công chúng.

[hungmgmi]

Phóng sự hai kỳ của Giang Chi đăng trên Thanh Niên:

Mịt mờ người Việt ở Nga:
Bài 1: Mùa tuyết "nóng"

Đối với đại bộ phận người Việt ở Nga thì tháng chạp bao giờ cũng hứa hẹn nhiều điều tốt lành: đó là thời điểm lạnh lẽo nhất của mùa đông, khi mà người Nga chuẩn bị đón năm mới, nhà nhà sắm sửa, người người mua sắm.

Cũng vì thế người Việt kinh doanh tại Nga thường ăn nên làm ra vào những dịp như vậy. Người Việt thường gọi tháng này là tháng củ mật. Cả năm trời lăn lộn, ai cũng mong ngóng khoảng thời gian này. Thế mà, tháng chạp năm nay không thể làm cho gần 100.000 người Việt đang sinh sống tại Nga vui vẻ, lạc quan được. Ngược lại, lòng họ đang nóng như lửa đốt. Thứ nhất, mùa đông ẩm ướt năm nay sẽ khiến cho các loại quần áo ấm ế ẩm hơn. Điều quan trọng hơn, họ thấp thỏm lo âu vì luật về các chợ bán lẻ ở Nga có hiệu lực từ 15.1.2007. Điều này có nghĩa rằng, đại bộ phận người Việt tại Nga - những kẻ đi tìm vận may nơi xứ tuyết sẽ vô cùng khốn đốn.

Sóng gió...

Đã vài tháng nay, Chiến, một chủ "công" (ki-ốt bán hàng với hình thức container) tại dãy 7A thuộc khu vực chợ Vòm (khu chợ bán buôn và bán lẻ lớn nhất Matxcơva) không ăn, không ngủ được. "Công" của Chiến thuộc vị trí đắc địa, năm ngoái khi mọi việc vẫn xuôi chèo mát mái thì nhiều người nằng nặc đòi Chiến sang nhượng với giá trên 200.000 đô la. Nó là nguồn thu chủ yếu của anh, của cả gia tộc anh ở Việt Nam.

Vậy mà từ đầu năm nay, nó chẳng còn giá trị gì nữa cả. Chẳng ai buồn hỏi đến chuyện mua bán, sang nhượng "công". Đau buồn hơn, mấy bạn hàng quen của anh từ dưới tỉnh còn nợ anh một đống tiền cũng nhân cơ hội này "bùng" cả. Sắp tới đây, cuộc sống của anh sẽ ra sao? Về Việt Nam khi tuổi đã gần 50, chẳng nghề nghiệp gì thì biết lấy gì để sống?

Chiến đóng "công" và bắt taxi về nhà sớm hơn thường lệ. Trời mưa rả rích, đường sá bẩn thỉu và ẩm ướt. Mọi năm, cứ vào tầm này, khắp nơi trắng xóa một màu băng tuyết. Áo lông - mặt hàng chính của anh, vào độ này năm ngoái, bán chạy như tôm tươi. Vậy mà năm nay, anh phải bán tống, bán tháo với cái giá giảm đi hơn một nửa hòng gỡ gạc lại vốn liếng trả cho chủ hàng người Trung Quốc. Chiếc Lada cũ kỹ vừa lò dò ra khỏi khu chợ, một gã cảnh sát giao thông đã giơ dùi cui ra hiệu dừng lại. Cả Chiến lẫn chủ xe (cũng là người Việt) lại phải móc tiền ra cho hai gã cớm mặt mũi lạnh như băng.

Người nước ngoài tại Nga, trừ đám mafia sống bằng nhiều nghề bất hảo như buôn lậu, sòng bạc, bảo kê nhà hàng, bảo kê gái..., số còn lại thuộc nhiều thành phần khác nhau. Thành phần cao cấp gồm các nhà ngoại giao, nhân viên sứ quán, chuyên gia làm việc trong các tập đoàn quốc tế... Những người này có mức sống khá cao với tiêu chuẩn căn hộ, xe hơi, lái xe riêng, chế độ nghỉ dưỡng tốt. Họ mua sắm tại các đại siêu thị, con cái học hành tại các trường học tốt nhất nhì trong thành phố.

Một số các nhân viên cấp trung tại các công ty nước ngoài có vốn liên doanh với Nga cũng được coi là tầng lớp có mức sống tạm dư dả, trong số này có không ít người Việt vốn là các cựu nghiên cứu sinh, cựu sinh viên đã có thời học tập tại Liên Xô cũ. Lớp người này ít nhiều có am hiểu về tình hình chính trị, văn hóa, kinh tế của nước Nga cũng như con người Nga, tính cách Nga. Tuy nhiên, số này cũng không phải là nhiều nếu so với số lượng hơn 100.000 người Việt sống tại đất nước này.

Trừ tầng lớp sinh viên, nghiên cứu sinh, lớp người nước ngoài đông đảo nhất ở Nga có lẽ là dân buôn bán ở chợ mà người ta thường gọi "dân đầu đen", trong đó người Việt và người Trung Quốc chiếm số lượng rất đông, kinh doanh chủ yếu là hàng quần áo, giày dép... Theo một con số thống kê chưa đầy đủ thì có tới 80% người Việt ở Nga sống bằng nghề buôn bán tại các chợ, các trung tâm thương mại tại 20 tỉnh, thành trên cả nước.

Khác với những người đến từ Trung Quốc, đội quân buôn bán người Việt xuất thân từ lớp công nhân lao động hết hạn hợp đồng tại các phân xưởng, nhà máy Nga vào những năm cuối thập niên 80. Sau khi Liên Xô tan rã, đội quân này càng ngày càng đông đảo hơn và được bổ sung liên tục từ nguồn trong nước sang. Người nọ bảo người kia, cứ thế cả làng, cả xã đồn thổi về giấc mơ nơi xứ tuyết.

Người Việt Nam chủ yếu sống tập trung trong các ký túc xá cũ kỹ. Đôm (khối nhà) 5 cũ trên đường Dmitry Ulianov thuộc Viện Hàn lâm Nga và "ốp" (khu tập thể) Xaluit do ông Võ Văn Hồng mở một thời là địa điểm kinh doanh lý tưởng của người Việt. Cái thời đó được coi là thời hoàng kim của nhiều người Việt tại Nga. Sau này, nhiều "ốp" khác cũng bung ra theo phong trào như Togi, Sokol, Voikov, An Đông, Asean, Sông Hồng... Lớp "thương gia" bình dân đông đảo này thường là chủ đề gây tranh cãi đối với dân chúng Nga. Trong khi nhiều người lên tiếng chỉ trích nền "văn hóa ốp" thì cũng có không ít người dân Nga tỏ ra thông cảm với những công dân bé nhỏ đến từ quốc gia xa lắc xa lơ để mưu sinh nơi xứ lạnh. Không biết tiếng Nga, không có kiến thức về đất nước và nền văn hóa Nga... đó là những điểm yếu của phần lớn lớp người này.

Cuộc sống lắm rủi ro

Ban đầu, sự khó chịu của người bản địa về sự hiện diện của một bộ phận không nhỏ người Việt tại đất nước này thể hiện ở những cử chỉ nho nhỏ. Đó là khi các "thương gia" người Việt nói chuyện vô tư, thoải mái, thậm chí cười rất to trên xe buýt. Ở khu buôn bán, các "thương gia" người Việt cứ tha hồ phang tiếng Việt, hoặc tỏ vẻ khó chịu mỗi khi có vị khách Nga mở hàng mà không mua hoặc mang hàng hóa đổi hoặc trả lại.

Dần dần, những điều khó chịu này tích tụ càng lớn dần. Một số thanh thiếu niên sinh ra trong các gia đình nghèo khó, không được ăn học đến nơi đến chốn, sống trong cảnh "nhàn vi cư bất thiện" cảm thấy "chướng tai gai mắt" khi chứng kiến ngày càng nhiều người nước ngoài đổ xô đến mưu sinh ở xứ này.

Thế là tại nhiều khu chợ xuất hiện các nhóm thanh niên tự quản. Họ xưng danh là quản lý trật tự và yêu cầu các thương gia nước ngoài xuất trình giấy tờ. Sau đó là các vụ hành hung xảy ra đâu đó gần khu vực người nước ngoài sinh sống. Những cuộc rượt đuổi, xô xát của đám thanh niên choai choai vô công rỗi nghề người Nga với người Việt xảy ra như cơm bữa. Người bị đánh nhiều khi chỉ biết ngậm ngùi chứ chẳng biết kêu than với ai, đơn giản chẳng có ai đứng ra bảo vệ họ. Ai cũng bận bịu mưu sinh cơm áo gạo tiền và không để ý lắm đến những vụ việc diễn ra thường ngày này.

Cho đến khi sinh viên Vũ Anh Tuấn bị bọn đầu trọc giết hại, nhiều người Việt mới cảm thấy sợ hãi, bấp bênh với cuộc sống không lấy gì làm ổn định ở xứ này. Báo chí vào cuộc, nhiều người lên tiếng chỉ trích Chính phủ Nga không đảm bảo được an ninh cho người nước ngoài ở đây. Vụ đầu trọc giết chết một bé gái 2 tuổi người Tadzikistan ngay trước mặt ông bố hay vụ bắn chết sinh viên người Senegal ngay trên đường phố Saint-Peterburg đã khiến nhiều người nước ngoài lo sợ về tình hình an ninh. Nhiều người Việt đã rời Nga trở về lập nghiệp trong nước, cho dù có người đã để lại đây cả một quãng đời tươi đẹp của mình để về nước với tiếc nuối, hoài niệm. Những người ở lại mưu sinh vẫn phải hằng ngày đối mặt với nhiều nguy cơ mà rủi ro lớn nhất là họ buộc phải về nước vĩnh viễn.

Đã khốn đốn, bấp bênh với cuộc sống mưu sinh hằng ngày, nay với luật mới về lao động nhập cư ở Nga đánh thẳng vào cộng đồng người nước ngoài tại Nga, người Việt và người Trung Quốc sẽ là những nạn nhân "đau" nhất. Bằng cách này, Chính phủ Nga đang buộc hàng triệu người nước ngoài, trong đó có người Việt, phải trở về cố hương.

Bài 2: Về đâu?


Kể từ đầu năm nay, phần lớn người Việt tại Nga đã cảm nhận được "cơn bão" đang ập đến. Tuy nhiên, họ cũng chẳng biết phải làm gì trong tình thế này.

"Được đến đâu hay đến đấy", "nước nổi, bèo nổi, lo gì" - đó là tâm trạng của nhiều người, bởi họ nghĩ rằng, Chính phủ Nga sẽ khó lòng mà áp dụng được những điều nêu ra trong luật về người lao động nhập cư. Anh Hà, một người có thâm niên buôn bán ở các chợ tại Nga cho rằng, nếu người nước ngoài không được phép buôn bán ở chợ, người tiêu dùng Nga sẽ không được hưởng lợi.

Thứ nhất, giá hàng hóa sẽ cao hơn, vì người nước ngoài kinh doanh theo kiểu "năng nhặt, chặt bị", ăn lời ít, bù lại, họ bán được nhiều hàng thì doanh thu và lợi nhuận sẽ tăng lên, trong khi người Nga thường bán giá cao hơn. Thêm nữa, người nước ngoài trực tiếp tham gia "đánh hàng" từ bên nhà sang, bởi vậy họ có nhiều lợi thế hơn so với người bản địa. Theo anh Hà thì người Nga không khéo léo trong cách phục vụ khách hàng, không chịu thương, chịu khó như người Trung Á, Trung Quốc hay Việt Nam. Đối với người Nga, một tuần phải có tối thiểu 1-2 ngày nghỉ, còn để dầm mình trong tuyết lạnh từ sáng đến tối có vẻ như là một cực hình. Một người Việt Nam có thể dậy từ 3-4 giờ sáng, bất kể là mùa đông hay mùa hè để đi cất hàng, đứng co ro giữa trời tuyết giá cả ngày bán hàng đến tối mịt, lót dạ bằng gói xôi hay chiếc bánh mì, rồi trở về nhà khi thành phố đã lên đèn, ăn uống qua loa rồi lên giường đi ngủ để sáng sớm mai lặp lại hành trình này. Họ làm việc gần như quanh năm suốt tháng, không ngơi nghỉ.

Đối với đại bộ phận dân đi chợ, khái niệm ngày nghỉ, ngày lễ thật xa vời. Trong khi người Nga đi nghỉ lễ, nghỉ Tết, người Việt vẫn cần cù dãi nắng dầm tuyết để mong bán thêm được món hàng cho khách vãng lai hay khách tỉnh xa. Anh Hà cho rằng, có thể mô hình kinh doanh mới dành cho người Nga sẽ bài bản hơn, quy củ hơn, tuy nhiên, khách mua hàng sẽ cảm thấy thiếu đi sự mềm mỏng, khéo léo, linh hoạt của người Việt Nam hay người Trung Quốc.

Trong khi ở Viễn Đông, người Trung Quốc đã lục tục kéo về nước thì ở Lipetsk tình hình có vẻ căng thẳng hơn cả. Chính quyền thành phố này đã áp dụng chính sách cương quyết và cứng rắn đối với người nước ngoài. Cảnh sát thành phố đã được huy động để kiểm tra các địa điểm sinh sống của người nước ngoài, bắt bớ những người không có giấy tờ tạm trú, thậm chí áp tải họ lên Matxcơva để trục xuất về nước. Ở Ufa, Kazan, Toliachi..., nơi có khá đông người Việt sinh sống, cảnh sát kiểm tra gắt gao ngay tại các chợ, các khu ký túc xá, bến tàu điện ngầm và phạt tiền nặng những ai không có giấy tờ hoặc giấy tờ "dởm". Ở Matxcơva, tình hình có vẻ ôn hòa hơn một chút. Chợ Vòm vẫn hoạt động, một số khu chợ khác của người Việt như Togi, Asean vẫn mở cửa, nhưng rất vắng khách. Cả một dãy bán hàng, lèo tèo vài bà khách Nga vào tìm xem có món gì rẻ rồi lắc đầu quầy quậy. Còn lại chỉ toàn người bán hàng đứng uống trà, đọc báo hay tụm năm, tụm ba bàn tán về tình hình không có gì là khả quan này.

Cho đến giờ, nhiều người Việt đang phải đối mặt với nguy cơ phải về nước vĩnh viễn. Kế mưu sinh đã không còn thì chuyện phải về nước là điều không tránh khỏi. Nếu không bị ép buộc về nước, họ cũng chẳng còn con đường nào khác để tồn tại ở xứ này. Nếu như mọi năm, cứ đến độ này, người Việt bắt đầu mua vé máy bay về nước đón Tết, các đại lý bán vé máy bay tăng hết công suất vẫn không đáp ứng được nhu cầu của khách hàng thì năm nay tình hình trở nên yên ắng một cách đáng sợ. Nhiều người mua vé máy bay khứ hồi nhưng không dám đi vì sợ bị "ách" lại ở cửa khẩu khi nhập cảnh trở lại Nga. Tại các sân bay Sevremenchevo II và Domodendovo, an ninh biên phòng soi xét kỹ từng người nước ngoài, đặc biệt là những người đến từ Việt Nam hay Trung Quốc. Rất nhiều người đã bị từ chối nhập cảnh vì lý do giấy mời có vấn đề. Bởi vậy, tâm lý của nhiều người Việt lúc này là không dám về nước. Trong số những người này có không ít gia đình đưa con cái, cháu chắt sang Nga làm ăn và có ý định định cư lâu dài, giờ đâm ra hoang mang, lo lắng. Anh Toàn, một người buôn bán lâu năm ở Nga than phiền: "Tôi có hai cháu, cháu lớn học lớp 11, cháu nhỏ học lớp 7. Các cháu chỉ học tiếng Nga, tiếng Việt thì chỉ khi nói chuyện với bố mẹ, các cháu mới sử dụng. Nếu phải về nước, tôi rất lo vì các cháu sẽ không theo được chương trình học ở nhà. Mà nếu ở lại tiếp, không biết tình hình rồi sẽ đi tới đâu".

Gia đình chị Hà nhiều năm nay thuê nhà ở đôm 5 cũ và hy vọng để hai con học hết đại học thì cả nhà sẽ về nước. Thế nhưng, cho đến thời điểm này, hai con chị mới học lớp 9 và 8. Cả hai cháu đều không biết đọc hay viết tiếng Việt. "Có lẽ gia đình chúng tôi phải tìm đường xuống Ucraina thôi, chứ về Việt Nam chắc là không thể. Cả mười mấy năm nay, các cháu còn chưa biết Việt Nam là như thế nào, nếu về nước thì các cháu sẽ rất khó khăn khi hòa nhập" - chị Hà than thở.

Nếu như trước đây, khi lớp nghiên cứu sinh, sinh viên cho rằng họ khó hòa nhập vào cộng đồng người Việt trong nước thì giờ đây, họ lại lo lắng hơn cho sự trở về của con cái họ. Một thế hệ thanh thiếu niên sinh ra và lớn lên ở Nga, không được học tiếng Việt, làm sao để hòa nhập vào cộng đồng trong nước nếu như bố mẹ các em quyết định trở về? Đó là câu hỏi day dứt nhiều ông bố, bà mẹ. Nỗi lo mưu sinh cộng thêm nỗi ám ảnh về tương lai của con cái đã khiến họ cảm thấy chới với. Nhiều người quyết định về nước, cho con học lại tiếng Việt từ đầu, khổ mấy cũng chịu. Không biết tâm trạng của các em học sinh lớp 8, lớp 9 sẽ ra sao khi phải về nước tập đọc, tập viết ê a như học sinh vỡ lòng.

Trong khi đó, chi phí ăn ở, sinh hoạt ngày một cao. Giá một căn hộ hai buồng "tầm tầm" hiện nay ở Matxcơva trung bình khoảng 1.000 USD/tháng mà rất khó thuê. Người có nhà cho thuê cũng kén cá chọn canh, đặc biệt họ chẳng hề muốn cho các công dân Việt Nam hay Trung Quốc đến ở. Nếu như vào năm 2004, giá thuê một căn hộ hai buồng tồi tàn ở đôm 5 cũ là 800 USD thì ở thời điểm này khoảng 1.500 USD nhưng không phải ai cũng thuê được. Một loạt các "ốp" bị đóng cửa, kéo theo hàng nghìn hộ gia đình rơi vào cảnh không có chỗ ở, trong khi mùa đông lạnh lẽo và giá cả leo thang. Chị Hà đã nghỉ chợ cả tháng nay, tiền dành dụm không đủ để chi trả tiền thuê nhà. Mẹ chị ở Việt Nam rất lo lắng và giục chị đưa chồng con về nước. Nhưng về thì anh chị sẽ làm gì, các cháu sẽ học ở đâu? Về nước để rồi không chỉ vợ chồng con cái khổ, mà chắc chắn, cha mẹ chị cũng chẳng sung sướng gì.

Tương lai của người Việt tại Nga ra sao, cho đến giờ phút này, chẳng ai có thể trả lời được câu hỏi này. Hằng ngày, những con người nhỏ bé, lam lũ ấy vẫn chăm chú theo dõi tin tức báo chí, truyền hình với hy vọng mỏng manh. Người ta vẫn chờ đợi vào một phép mầu nào đó để hy vọng, hy vọng vào sự nương nhẹ của Chính phủ Nga trong việc thực thi luật lao động nhập cư. Nhưng rồi, liệu niềm hy vọng ấy có thành hiện thực?

Nguồn: http://www.thanhnien.com.vn/Kieubao/2007/1/23/179168.tno

[Snhezinca]

Người Việt ở Nga: Mua bán cầm chừng

24/01/2007 (GMT+7) (VietNamNet) - Một tuần sau khi nghị định về lao động và nhập cư đối với người nước ngoài bắt đầu được thực thi, CTV VietNamNet đã có dịp dạo qua các khu buôn bán quen thuộc của người Việt ở Nga.

Tỉnh lẻ: Chợ vắng tanh
Bất kể tuyên bố của đại diện Chính phủ Nga về việc sẽ hoạch định và thực thi các biện pháp cần thiết để không xảy ra nạn khan hiếm hàng hóa và tăng giá, thì ngay trong những ngày đầu tiên khi qui định mới về buôn bán tại các chợ đi vào hiệu lực, đã phát sinh nhiều vấn đề.

Tại các thành phố lớn của miền Đông nước Nga, như ở Vladivostok, cư dân địa phương vốn quen mua sắm hàng tiêu dùng nhập từ nước ngoài, nhờ sự trợ giúp của đa phần người bán là người Hoa và người Việt. Nên ngay lập tức sau ngày 15 các chợ đều vắng tanh, cả người mua lẫn kẻ bán.

Tại các chợ vùng Khabarovsk, thương nhân người Việt và người Hoa cũng cuốn chiếu việc buôn bán của mình một cách đột ngột. Ít ai trong số này đồng ý chuyển từ chợ ngoài trời vào trong các gian hàng thuộc quần thể khép kín. Mặc dù qui định mới không hề động chạm đến những quần thể này, nhưng tiền thuê diện tích ở đó cao gấp 2-3 lần so với chợ, kéo giá hàng hóa tăng theo.

Khu chợ Trung tâm Birobidjan ở Viễn Đông cũng vắng hẳn sau khi hàng loạt người Hoa về nước và người Việt ngừng buôn bán. Vị trí của họ lập tức được thay thế bởi những cư dân buôn chuyến người địa phương. Cũng các mặt hàng tương tự, các công dân Nga tự mình sang Trung Quốc mua về, mỗi chuyến chỉ mất hơn một giờ đi đường, nhưng họ bán lại với giá đắt hơn trước đến gấp rưỡi, gấp đôi, nhiều khi thu lời tới 100%. Vì vậy, không ngẫu nhiên mà những người tiêu dùng có mức thu nhập trung bình đang dõi theo diễn biến của cuộc “cách mạng chợ” này với tâm trạng âu lo.

Tại Thủ đô Upha của nước Cộng hòa Bashkiri, chính quyền đã đóng cửa khu chợ bán buôn-bán lẻ lớn nhất, nơi từng có tám trăm sáu mươi người Việt buôn bán cùng với khoảng hơn nghìn người Nga. Chợ sẽ được tái đăng ký thành tổ hợp thương mại. Những người Việt đã hấp tấp bán đổ bán tháo số hàng còn lại theo mức giá rẻ chưa từng thấy. Một bộ phận dự tính chờ khi chợ tái đăng ký xong sẽ phục hồi công chuyện làm ăn, một bộ phận quyết định kiếm cách kinh doanh khác.

Thủ đô: Mua bán cầm chừng

Một số ít điểm bán lẻ tập trung của người Việt đã sớm kịp chuyển thành Trung tâm thương mại, hiện chưa bị tác động bởi những qui định mới thì vẫn làm việc bình thường, chẳng hạn như “TOGI”. Những vấn đề ở đây, nếu có, vẫn là những vấn đề muôn thuở (giấy tờ tùy thân, vệ sinh chung, nguồn gốc và chất lượng hàng hóa…).

Những khu chợ khác mà người Việt quen gọi là “ốp”, thì đã tạm đóng cửa với hy vọng sẽ được tái đăng ký tương tự, song không rõ thủ tục như vậy sẽ mất bao nhiêu thời gian và liệu có thành công để trở thành cơ sở bán buôn hay không?

Tại khu chợ lớn nhất là chợ Cherkizov-Izmailov (gọi tắt là chợ Vòm), hoạt động buôn bán đã không còn sầm uất như thuở nào. Thời tiết bất thường của năm nay, kế hoạch xây dựng quần thể Văn hóa-Thể thao hiện đại trên địa bàn này mà lãnh đạo thành phố từng nói đến và bây giờ thêm việc áp dụng những qui định luật pháp mới. Từng ấy yếu tố cộng lại là những thử thách lớn với các thương nhân người Việt cũng như đông đảo người nước ngoài đang buôn bán tại đây.

Người Việt tại “chợ Vòm” tranh thủ giải quyết nốt số hàng hóa còn lại, nhập hàng mới dè dặt cầm chừng để tránh thiệt hại. Được biết, một số Công ty quản lý việc buôn bán tại các chợ nhỏ trên địa bàn Cherkizov-Izmailov vẫn cố gắng làm thủ tục xin giấy phép lao động cho người bán hàng. Chưa ai biết, nếu chuyển sang địa điểm và kiểu kinh doanh mới, liệu có bao nhiêu người bán lẻ hiện nay sẽ có thể hợp thức hóa để trở thành người bán buôn và tiếp tục kinh doanh ?

Luật di trú: Hai mặt

Những người nước ngoài khi đến Nga hiện nay chỉ cần đóng 1.000 rúp lệ phí (tương đương với 38 USD), nộp đơn đăng ký cho Cơ quan Di trú địa phương, kèm theo bản sao hộ chiếu và giấy chứng nhận nhập cảnh là sau một thời hạn ngắn, người ta sẽ cấp giấy cho phép họ có quyền làm việc ở Nga (có giấy phép làm việc không có nghĩa là có ngay việc làm). Đây là điểm mới được ghi trong Luật Di trú và những qui định mới về hoạt động của các chợ trong toàn Liên bang vừa ban hành đầu năm 2007. Điều này, một mặt, quả thực có sự giản ước trình tự đăng ký dành cho những người nước ngoài. Nhưng, nó cũng đã đặt ra hạn ngạch tỷ lệ sử dụng lao động người nước ngoài trong lĩnh vực buôn bán ở Nga.

Chẳng hạn, từ ngày 15 tháng Giêng 2007, cấm người nước ngoài kinh doanh dược phẩm và các loại đồ uống có cồn. Tỷ lệ công dân nước ngoài không được quá 40% tổng số người buôn bán nói chung tại các chợ bán lẻ của nước Nga. Bắt đầu từ tháng Tư, các chủ thuê nhân công trong ngành bán lẻ cần phải hủy bỏ mọi hợp đồng lao động với công dân nước ngoài. Điều này đồng nghĩa với việc người nhập cư nước ngoài tuyệt đối không được bán hàng ở các chợ. Qui định trên không áp dụng với những người nước ngoài đã nhập quốc tịch Nga, những người đã được nhận thẻ định cư dài hạn, hoặc có giấy phép sinh sống tạm thời ở Nga.

Nếu vi phạm Luật Di trú mới, chủ thuê nhân công có thể bị phạt với mức đến 800.000 rúp (khoảng 30.000 USD) cho mỗi trường hợp người làm thuê không có giấy phép lao động. Nếu sử dụng trái phép người nước ngoài vào việc buôn bán tại chợ, chủ thuê có thể bị phạt đến 1.000.000 rúp (khoảng 37.700 USD).

Luật ghi rõ như vậy. Một điều đáng tiếc là các nhà lập pháp Nga hôm nay vẫn chưa thoát khỏi cung cách, là nhiều khi thông qua các đạo luật mà không soạn thảo chi tiết cơ chế thi hành, thiếu nghiên cứu dự liệu tất cả những hậu quả có thể khi đưa luật vào hiệu lực. Nếu trước đó, cách làm việc như vậy đã không ít lần dẫn đến hậu quả tiêu cực, thì lẽ ra càng không thể duy trì trong thời đại hiện nay, thời đại nền kinh tế chịu sự điều khiển của những qui luật kinh tế thị trường.

Khi thực tế lớn hơn những dự định

Việc thực thi luật mới bắt đầu nhưng đã cho thấy rằng cả những dự đoán của ban lãnh đạo Cơ quan Di trú Liên bang Nga cũng không sát hợp. Đó là dự đoán khá lạc quan về chuyện, khi người nước ngoài không được kinh doanh nữa, những chỗ trống tại các chợ bán lẻ sẽ do người Nga tiếp quản. Ông V.Malưshov lãnh đạo Vụ quản lý thị trường của Chính quyền thủ đô Nga đã đặc biệt nhận xét rằng, tại Moscow có những chợ chỉ toàn người Việt Nam buôn bán, và ông nhấn mạnh, khác với các địa phương, ở thủ đô sẽ khó có thể tìm đâu ra đủ số người Nga chấp nhận làm công việc vất vả mà thu nhập thấp như vậy.

Thực tế hiện nay không chỉ là mối lo của các đại diện cộng đồng người Việt tại Nga, mà còn của nhiều nhóm người Nga, những người vốn đã quen mua các hàng hóa cần thiết cho mình với mức giá vừa phải tại chợ Việt Nam.

Nhiều người đang hy vọng rằng, như vẫn thường thấy ở nước Nga, để phù hợp hơn với yêu cầu hiện thực của đời sống, rồi đây những đạo luật và qui định mới sẽ được nghiên cứu kỹ hơn và có sửa đổi phần nào. Niềm hy vọng ấy cũng dựa cả trên những kết quả đã đạt được trong thời gian chuyến thăm Việt Nam lần thứ hai cách đây chưa lâu của Tổng thống V.Putin, thỏa thuận về việc trong thời gian tới sẽ ký kết các Hiệp định liên chính phủ về hoạt động làm việc tạm thời của công dân Nga tại Việt Nam và của công dân Việt Nam tại Nga. Trong Tuyên bố chung về kết quả chuyến thăm đã ghi nhận rằng, hai bên đều cố gắng tạo lập những điều kiện thuận lợi cho công dân của nhau.

Nguồn: http://vietnamnet.vn/psks/2007/01/657307/

[Snhezinca]

Thấy bài này trên VNnet, copy lên đây để bác nào quan tâm thì đọc nhé

Đảng, Nhà nước sẽ giúp đỡ cộng đồng người Việt tại Nga
07:18' 01/02/2007 (GMT+7)
Nga khẳng định các quy định mới nhằm những mục tiêu kinh tế - xã hội, đơn giản hóa thủ tục hành chính, xây dựng văn minh thương mại, tăng cường luật pháp trong tất cả các lĩnh vực đời sống, không phân biệt đối xử với một cộng đồng người nước ngoài nào.

Ông Nguyễn Phú Bình, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Chủ nhiệm Ủy ban về người Việt Nam ở nước ngoài, cho biết Bộ Ngoại giao và các ban, ngành hữu quan sẽ cùng trao đổi và phối hợp với phía Nga để hỗ trợ, giúp đỡ cộng đồng người Việt tại Nga trong tình hình mới.

Trả lời phỏng vấn của phóng viên TTXVN tại Nga về tác động của luật mới về người lao động nhập cư đến cộng đồng người Việt ở Nga, ông Nguyễn Phú Bình cho biết đoàn công tác của Bộ Ngoại giao đã gặp gỡ, làm việc với một số cơ quan hữu quan của Liên bang Nga và hai thành phố Moscow và Cadan.

Tại những cuộc gặp gỡ, đoàn đã khẳng định phía cộng đồng người Việt tôn trọng các quy định mới của Nga về nhập cư lao động, về quản lý chợ. Đoàn cũng đề nghị phía Nga tạo điều kiện thuận lợi giúp cộng đồng người Việt có thời gian chuyển đổi hình thức kinh doanh, bảo vệ và tiếp tục giúp đỡ cộng đồng người Việt.

Phía Nga khẳng định các quy định mới nhằm những mục tiêu kinh tế - xã hội, đơn giản hóa thủ tục hành chính, xây dựng văn minh thương mại, tăng cường luật pháp trong tất cả các lĩnh vực đời sống, không phân biệt đối xử với một cộng đồng người nước ngoài nào.

Phía Nga nêu rõ mong muốn phát triển quan hệ kinh tế - thương mại với Việt Nam, thúc đẩy các mối quan hệ truyền thống và đối tác chiến lược, sẵn sàng thảo luận, trao đổi và hợp tác chặt chẽ với phía Việt Nam về các vấn đề mà Việt Nam và cộng đồng người Việt tại Nga quan tâm liên quan những quy định mới về nhập cư lao động và quản lý chợ.

(Theo TTXVN)
Nguồn http://vietnamnet.vn/chinhtri/doingoai/2007/02/660032/

[huongvenuocNga]

Khuân thêm 1 bài nữa về đây.
------------------------------------


Người lao động nhập cư ở Nga: Chưa chia tay, chưa ra đi
(Lao Động số 26, ngày 31/01/2007)

(LĐ) - Vấn đề người lao động nhập cư nói chung và người nước ngoài bán hàng ở chợ Nga nói riêng tiếp tục là một chủ đề “nóng” trên báo chí Nga.Để giúp bạn đọc có thêm thông tin, từ góc độ phản ánh của chính các nhà báo Nga, cộng tác viên Báo Lao Động tại Mátxcơva trích dịch bài của Alexander Deryabin đăng trên báo “Độc Lập” ngày 29.1.

Kiểm tra chợ
Những luật lệ chặt chẽ về nhập cư, mà theo ý đồ của chính phủ là đến mùa xuân 2007 phải đưa hết người nước ngoài bán hàng ra khỏi chợ, đã bắt đầu có hiệu lực trên cả nước Nga từ ngày 15.1. Đã diễn ra những cuộc kiểm tra bị coi như “những cuộc thập tự chinh” chống người nước ngoài ở khắp các chợ.

Rõ ràng, các cơ quan bảo vệ pháp luật muốn chứng tỏ rằng họ sẽ sử dụng mọi lực lượng để thực hiện luật liên bang, với vũ khí đáng sợ nhất là mức phạt nặng nề mà những người sử dụng lao động phải nộp, nếu bị phát hiện thuê mướn lao động nước ngoài không hợp pháp – từ 250 nghìn đến 800 nghìn rúp (1USD khoảng 27 rúp). Theo giới chủ nhiều chợ ở các địa phương, mức tiền phạt tối đa có thể là một đòn kết liễu doanh nghiệp của họ.

Tuy nhiên, dù các cuộc kiểm tra được phản ánh rất rầm rộ trên các phương tiện truyền thông, nhưng hiện vẫn chưa có tin về bất kỳ một doanh nghiệp nào bị phạt nặng như vậy. Thực tế cũng cho thấy trong nửa cuối tháng giêng, nước Nga vẫn chưa bước vào giai đoạn khan hiếm hàng hoá, tuy tại nhiều chợ người bán hàng đã ít hẳn và ở một số địa phương, người dân lại xếp hàng như thuở nào để chờ mua những thứ cần thiết.

Tại St.Petersburg, sau ngày 15.1 ở các chợ như Senny, Maltsevsky..., chủng loại hàng hoá đã giảm hẳn và số người bán hàng giảm hai lần so với đầu tháng. Trong khi đó, những số liệu tập hợp từ các địa phương khác chủ yếu khẳng định ý kiến cho rằng ở những vùng xa, biện pháp hạn chế người nước ngoài bán hàng không gây hậu quả tai hại cho hoạt động bán lẻ, kể cả ở tỉnh Irkursk - nơi có tỉ lệ người nước ngoài (chủ yếu là người Trung Quốc và Việt Nam) buôn bán tại các chợ khá cao (gần 17%).

Chưa xếp vali
Hiện tượng các quầy hàng trống rỗng chủ yếu xảy ra tại các khu chợ có người Đông Nam Á buôn bán, chứ không phải là người vùng Kavkaz hay Trung Á. Ở Tomsk, đến ngày 22.1 chỉ còn khoảng 50% số người bán hàng hoạt động ở chợ “Vĩnh viễn”. Tại Rostov trên sông Đông, chợ “Temernik” cũng chỉ còn một nửa số người bán hàng.

Tại Irkursk, các quầy hàng trong chợ “Quảng trường Pavel Chekotov” vắng bóng người mấy ngày nay. Cơ quan nhập cư tỉnh cho biết, nguyên nhân là do hầu hết người Trung Quốc bán hàng không có giấy tờ hợp lệ. Còn người Việt Nam ở đây là những người nước ngoài chấp hành luật pháp nghiêm chỉnh nhất, họ đã làm đầy đủ các thủ tục giấy tờ và đang tiếp tục bán hàng ở phố Sofya Perovskaya.

Trong khi tại Samara, tình hình có khác. Những người bán hàng đến từ các nước Đông Nam Á vẫn rất lúng túng và lo lắng. Một số người Việt Nam đã bắt đầu bán tống hàng hoá. Nhiều người chờ đợi sẽ có một “đợt sóng” bán đổ bán tháo hàng dịp gần đến 1.4 - thời hạn người nước ngoài bị cấm bán lẻ ở chợ và những ai không có được giấy tờ hợp pháp sẽ phải về nước. Cũng phải thấy rằng, người nước ngoài thường buôn bán những mặt hàng tiêu dùng giá rẻ, mà nếu bị tăng giá hoặc cạn kiệt trên thị trường thì có thể giáng những đòn nặng nề vào ngân sách các gia đình Nga.

Thiếu nhân lực
Hiện tại, hệ quả rõ rệt nhất của đạo luật mới là tình trạng thiếu nhân lực được ghi nhận ở một số vùng và theo các chuyên gia, những người kinh doanh nước ngoài sẽ nhanh chóng thay đổi phương thức bán hàng bằng cách thuê người Nga đứng bán. Tuy nhiên, việc này không đơn giản như hình dung ban đầu. Giám đốc chợ Kuznechny ở St.Petersburg Nikolai Naryshkin cho biết, người Nga không thích làm cái công việc “không vẻ vang gì” và tiền công không cao này. Thêm vào đó, nguồn lực lao động ở nhiều vùng lại đang thiếu trầm trọng.

Hiện tại, các địa phương Nga nhìn nhận giải pháp cho vấn đề thiếu người bán hàng như sau: Sắp tới, một bộ phận người nước ngoài sẽ hoàn tất thủ tục giấy tờ lao động, còn một bộ phận khác thì sẽ tìm cách sớm nhập quốc tịch Nga. Ngoài ra, họ cũng hy vọng rằng một thời gian nữa, người nước ngoài sẽ tìm được người địa phương “thay thế” mình, mặc dù có thể “ông chủ” thì vẫn là người cũ, nhưng chủ không đứng sau quầy hàng, mà lại có mặt “bên cạnh”.

Theo ông Pyotr Ivanchenko - Trưởng phòng thương mại và phát triển hoạt động kinh doanh, thuộc Sở Phát triển kinh tế và thương mại tỉnh Saratov - danh mục những nghề mà người nước ngoài bị cấm (nhân viên bán hàng, nhân viên thu tiền và nhân viên bán hàng – thu tiền) ngắn hơn nhiều so với danh mục những ngành nghề được phép làm. Chẳng hạn, người nước ngoài không bị cấm làm người đóng gói, phân loại hoặc bốc dỡ hàng hoá... Thực tế cho thấy, hoàn toàn có thể “lách” qua điều khoản cấm người nước ngoài bán hàng một cách dễ dàng. Các đoàn kiểm tra sẽ rất khó xác định một người nhập cư làm gì ở quầy hàng – bán hàng hay “phiên dịch”?...

Đức Hà dịch

http://www.laodong.com.vn/Home/quocte/2007/1/21673.laodong

[Snhezinca]

Oh, chào bác huongvenuocNga, lâu lắm ko gặp bác kể từ ngày bác đóng cửa topic 150 bài hát. Bác khỏe chứ ạ.
----------------
Bổ sung thêm một bài nữa liên quan tới việc Nga điều chỉnh chính sách với lao động người nước ngoài.

Nga điều tra ai đẩy người bản xứ khỏi các chợ?
13:47' 01/02/2007 (GMT+7)
(VietNamNet) - Chiều ngày 30/1/2007, tại cuộc họp ở văn phòng Thủ tướng Mikhain Fradkov, Chính phủ Nga đã bước đầu sơ kết việc thực hiện đổi mới, điều chỉnh chính sách với lao động người nước ngoài.

Ủy ban điều tra Nga đọc báo cáo về sự tham gia của người nước ngoài trên thị trường bán lẻ Nga. Kết quả là: sự cạnh tranh giữa các công dân Nga và người nước ngoài chỉ có ở các thành phố lớn, 63% người nước ngoài ở các chợ là các công dân Trung Quốc (người Việt chiếm 3,03%), và chỉ ở Moscow, lượng lao động nước ngoài đã cao hơn 50%.

Dưới sự chủ trì của Thủ tướng Mikhain Fradkov, Chính phủ Nga đã sơ kết về việc thực hiện điều chỉnh lao động người nước ngoài. Theo yêu cầu của Tổng thống Vladimir Putin mùa thu năm 2006, việc điều chỉnh được tiến hành nhằm “bảo vệ quyền lợi của dân bản địa trên thị trường”.

Thủ tướng Fradkov nhận xét sau phiên họp: “Có thể nói một cách tin tưởng rằng, luật định do Chính phủ ban hành đã bước đầu được áp dụng, tiến trình đã được bắt đầu”.

Trước ngày 25 tháng 1, Bộ Nội vụ, Cục Kiều dân liên bang, Cục Thuế vụ liên bang đã tiến hành kiểm tra 8639 chợ. 50 tấn thực phẩm đã bị cấm lưu hành, đã có 17.000 lượt xử phạt với trị giá 22,4 triệu rup (tương đương 800.000 USD). Kết quả kiểm tra của Ủy ban điều tra Nga đưa đến kết luận quan trọng: vấn đề “bảo vệ dân bản địa” không tồn tại ở các chợ.

Vấn đề chỉ nóng hổi ở Moscow, các thành phố duyên hải và Ekaterinburg, những nơi trên thực tế không tồn tại nạn thất nghiệp trong người bản xứ, vì thế ở những nơi đó người nước ngoài làm việc nhiều ở các chợ.

Quá trình kiểm tra cho thấy lượng người nước ngoài không đáng kể ở các chợ: vùng Viễn đông – 23,5%, ở Ural – 12,6%, khu vực Trung tâm – 12,6%. Vùng tây bắc của Liên bang, nơi có địa danh Kondopoga tỉ lệ người nước ngoài ở các chợ cực thấp, chiếm 0,6%, còn ở Karelia – 1,4%.

Nếu như vấn đề “bảo vệ quyền lợi dân địa phương” tồn tại, thì nó chỉ nổi cộm ở Moscow, các vùng lân cận, Sverdlov, và khu vực duyên hải.

Tại Moscow, dân nước ngoài chiếm 53,4% (đây là trường hợp duy nhất chỉ số vượt quá 50% ở Nga, trong đó “những gương mặt dân kavkaz chiếm số lượng lớn). Ở các vùng quanh Moscow – 27,1%. Ở Sverdlov – 39,1%, ở vùng duyên hải – 37,9%. Ở những vùng này thịnh hành các “chợ Tàu”. Tính trung bình, công dân Trung Quốc chiếm 61% lượng dân ngoại quốc kinh doanh ở các chợ trên đất Nga, 42% - ở Ural, 83% - ở Viễn Đông, 76% - vùng trung tâm liên bang.

Công dân Ukraina chiếm 5,1% dân ngoại quốc ở vùng trung tâm liên bang, Azerbaijdan – 4,88%, Uzbekixtan – 4,06%, Tadjikixtan – 3,83%. Dân Gruzia ở các chợ trung tâm Nga – 0,01% trên tổng số dân ngoại quốc.

Như vậy, vấn đề tập trung vào những chợ lớn ở bốn thành phố của Nga, nơi mặt hàng buôn bán chủ yếu là hàng vải do người Trung Quốc sản xuất.

Ủy Ban điều tra Nga không tìm thấy con số thống kê nào khẳng định lực lượng lao động nước ngoài lớn hơn 5% tại các chợ ở các vùng sâu vùng xa của Nga. Ở các khu tự trị, vùng Iaroxlav, Lipetx, Kamchatki, khắp các địa phương của bắc Kavkaz, ngoai trừ Stavropol (2,5%), Volgagrad (0,9%), vùng Rostov và Krasnadar (0,3%), số người ngoại quốc làm việc ở chợ dưới 0,01%.

Vì thế việc đấu tranh để giảm bớt sự có mặt của công nhân nước ngoài tại các chợ sẽ không thành công vì không có đối tượng để tranh đấu. Tất cả những gì có thể làm để cải thiện tình hình là phải quyết liệt giảm vòng quay tiền – hàng từ Trung Quốc (điểm mà Chính phủ Nga hoàn toàn không quan tâm), hoặc bằng cách nào đó cung cấp cho Moscow Ekaterinburg, Irkutxk, Chita và Vladivostok lực lượng lao động địa phương dư thừa.

Bây giờ, Chính phủ Nga cần tìm thấy mục tiêu mới để tiếp tục cuộc đấu tranh.

Bích Hạnh (từ Moscow)
Nguồn http://vietnamnet.vn/thegioi/vn_tg/2007/02/660207/

[danngoc]

Phản ứng kỳ thị của Nga làm em nhớ tới thời kỳ Sa Hoàng trước đây khi nước Nga là cái nôi của các vụ pogrom tàn sát tẩy chay Do Thái.

[virus]

Thực ra, luật đã phát hành từ 15-1, nhưng em thấy tình hình có vẻ vẫn còn đang trong mức "thăm dò". Đơn cử ngoài chợ vòm, hiện nay nghe nói mới chỉ có chợ ACT, chợ ASIAN là đang rục rịch tiến hành theo luật. Có lẽ phía Nga cũng đang suy nghĩ lại vấn đề áp dụng luật cho một chợ lớn như chợ Vòm. Chợ KT hiện nay thì ban lãnh đạo vẫn thông báo là chưa có gì thay đổi. Bà con Cộng ta hầu như tập trung tại chợ KT, cho nên có lẽ ban lãnh đạo chỉ thông báo thay đổi, khi mà ... sự đã rồi, ko thể nào thay đổi được nữa. Em nghe nói, BLĐ chợ KT vẫn đang đàm phán với nhà cầm quyền, vẫn đang nghiên cứu luật để ... lách luật.

Nhưng tình hình chung ngoài chợ Vòm phải nói là rất loạn. Ngoài việc thời tiết đợt vừa rồi quá ấm áp một cách bất thường, khiến cho bà con ... ngáp lên, ngáp xuống vì hàng họ, cộng với việc ban hành luật khiến cho chợ Vòm như cái chảo lửa. Giờ ko còn chuyện giao hàng, bán xong mới lấy tiền nữa, mà phải "tiền ngay thóc thật". Một số người trước đây buôn bán kiểu " tín " thì giờ đã phải quay ngoắt sang làm kiểu tiền ngay, kể cả với người thân quen. Việc bùng nợ, trốn nợ là khá phổ biến ngoài chợ hiện nay. Đi đâu cũng nghe thấy người đòi nợ, đi đâu cũng nghe thấy vụ trốn nợ nào đó.

Các công ngoài chợ Vòm bây giờ đứng yên, ko còn được nóng như trước nữa. Cách đây nửa năm, thì việc buôn bán công là một trong những ngạch kinh doanh khá ăn của một số người. Nhưng giờ, giao công chẳng ai mua, nhượng công chẳng ai cần, kể cả chỗ đẹp. Thậm chí một số người trước đây làm ăn theo kiểu mùa vụ, làm nửa năm, nửa năm cho thuê lại công lấy tiền công. Thì bây giờ ko ít người bị người thuê trả lại công, hoặc mặc cả giảm tiền kênh. Bởi vì hàng họ ko bán được, mà ngày nào cũng phải chịu ít nhất là 3000 rúp tiền thuế, ai mà chịu nổi.

Chẳng biết chợ vòm sẽ đi về đâu, nhưng với tình hình này thì 1, 2 năm tới có lẽ sẽ phải đóng cửa. Tất nhiên bà con vẫn làm ăn ở đây được, nhưng sẽ phải tìm chỗ khác, hoặc tìm một lối thoát khác.

Chợ Vòm lênh đênh, lao đao, chắc chắn cũng sẽ tác động tới một số thành phần công ty kiểu dịch vụ, hải quan. Không biết giờ họ làm ăn ra sao, em chưa có dịp nói chuyện với mấy anh làm ngạch hải quan, khi nào có dịp sẽ thông tin thêm với các bác.