NHỮNG NHÂN VẬT LỊCH SỬ NGA

[danngoc]

Piotr Đại đế - Nhà cải cách kiệt xuất đầu tiên của nước Nga ( 1672 - 1725)
Sinh năm 1672 ở Moskva, mất năm 1725 ở Saint Petersburg. Lên ngôi Hoàng đế nước Nga khi còn ở tuổi vị thành niên (1682), và sau lễ thành hôn ( 1689) mới được coi là đã trưởng thành và bắt đầu trị vì nước Nga.
Là con trai thứ hai của Nga hoàng Abksei Mikhalovits và Hoàng hậu thứ phi Natalia Kirinlovna Narưshkina. Vua cha qua đời khi Pechia chưa đầy 5 tuổi. Hoàng tử anh cả Phedor nối ngôi được 6 năm thì qua đời (1682). Một cuộc tranh giành ngôi kế vị đã diễn ra quyết liệt với kết cục phe Công chúa Sophia thắng thế: Hoàng tử anh Ivan 16 tuổi cùng cha khác mẹ nhu nhược được tôn làm hoàng đế thứ nhất, Piotr là em làm hoàng đế thứ 2. Nhưng đến năm 1689 Piotr loại trừ được công chúa lộng hành Sophia và Ivan, giam quản thúc Sophia tại tu viện Novodevitschi. Mặc dù đã thu được toàn bộ quyền bính về tay mình song Piotr vẫn dành ra vài năm tiếp tục luyện quân sự giải trí với các trung đoàn thanh thiếu niên cận vệ riêng của mình - trung đoàn Preobrazhenski và Semenovsski.
Sinh thời Piotr là một người có tầm vóc cao lớn, ông cao tới hơn 2m, đi đứng nhanh nhẹn hoạt bát. Ông có thể dùng tay không uốn chiếc đĩa bằng bạc thành ống tròn, bẻ móng sắt bọc chân ngựa dễ dàng như không. Điều đặc biệt nữa đối với một vị Hoàng đế là ông có chai tay, từng làm nhiều công việc lao động chân tay: thợ đóng tàu, thuỷ thủ, thợ đóng giày, sửa chữa máy...
năm 1696 khi Hoàng đế thứ nhất Ivan băng hà, Piotr trở thành Hoàng đế duy nhất của nước Nga. Xây dựng một nước Nga hùng mạnh trong tương lai là điều trước tiên mà ông trăn trở. Một năm trước đó, 1695, quân Nga chưa có hải quân nên giành đường ra Biển Đen với Thổ Nhĩ Kì thất bại. Piotr liền gấp rút xây dựng lực lượng hải quân gần Voronezho, chỉ một năm sau nước Nga đã có một hạm đội hải quân khá mạnh tấn công quân Thổ Nhĩ Kì và chiếm được đường ra biển Azov.
Bài học tự mình xây dựng lực lượng quốc phòng bảo vệ đất nước đã khiến Piotr thấy đã đến lúc phải mở cửa bang giao với bên ngoài. năm 1697, Piotr I mở đại sứ quán ở các nước Tây Âu, phái nhiều nhà quí tộc trẻ ra nước ngoài học hỏi để về xây dựng đất nước. Bản thân Piotr cũng ghi tên mình là binh nhất Piotr Mikhalov vào danh sách đi sang Tây Âu để " đi một đàng học một sàng khôn". Những điều mà ông học được ở nước ngoài có ý nghĩa rất lớn đối với Piotr I trong việc điều hành đất nước sau này. Ông được khai sáng về kĩ thuật bởi một người Thuỵ Sĩ tên là Lefort, được một viên tướng người Phổ dạy về pháo binh, ở Amsterdam ông đã cùng bạn bè ròng rã ngày đêm lao động trong 2 tháng và đóng xong 1 tàu chiến, ở Anh quốc học thêm về hải quân. Ông có một kiến thức rất tốt về lịch sử, toán học, và với dự định rõ ràng, ông tìm đến một số nước Tây Âu tìm hiểu cách tổ chức bộ máy Nhà nước của họ, tham dự cả các phiên họp Nghị viện.

Piotr I là nhà cải cách kiệt xuất đầu tiên của Đế chế Nga có công lao to lớn tạo nên sự hùng mạnh về quân sự và kinh tế cho nước Nga trong mối tương quan với các nước tiên tiến đương thời ở Tây Âu, đồng thời là nhà tổ chức tuyệt với, biết tập hợp xung quanh mình một lớp người tiến bộ có tri thức, trong đó có rất nhiều là người nước ngoài, đó là những nhà chỉ huy quân sự, nhà ngoại giao, nhà kinh tế, nhà giáo dục có năng lực thật sự. Ông cùng là một nhà hoạt đông văn hoá lớn. Công lao của Piotr được đánh giá rất cao, ông được gọi là "Người cha của Tổ quốc".
Piotr I đã nhìn xa trông rộng tiến hành một loạt cải cách quan trọng trong việc quản lí bộ máy Nhà nước và kiến thiết đất nước, bao gồm nhiều lĩnh vực như thành lập Thượng nghị viện, các uỷ ban và các cơ quan kiểm tra Nhà nước và truy tố tội phạm cấp cao nhất, đặt nhà thờ dưới quyền điều khiển của Nhà nước, phân chia hành chính đất nước thành các tỉnh, xây dựng thành phố Petersburg thành Thủ đô mới của nước Nga.
Về mặt quân sự: nhằm củng cố sức mạnh quân sự của nước Nga, Piotr Đại đế chủ trương xây dựng quân thường trực với số lượng quân khá lớn, thường xuyên bổ sung quân số bằng cách mộ lính là những người nông dân và dân thành thị. Quân đội được trang bị vũ khí thống nhất, quân phục thống nhất, điều lệnh thống nhất. Đội ngũ sĩ quan được đào tạo đồng bộ từ những người quí tộc và xây dựng một hạm đội hùng mạnh trên biển Baltique.
Piotr I đã mở đầu việc cai trị bằng sự khai thông con đường ra biển Azov đồng thời khẳng điịnh sự hùng mạnh về quân sự của nước Nga. Năm 1700, Piotr I kí hoà ước với Thổ Nhĩ Kì và tuyên chiến với Thuỵ Điển, lấy lại được những vùng đất ven biển Baltique mà Thuỵ Điển đã chiếm từ đầu thế kỉ 18. Vua Thuỵ Điển lúc đó mới 18 tuổi, Charles XII nhưng là nhà chỉ huy quân sự có tài và dũng mãnh đã giữ vững được pháo đài Narva trên bờ vịnh Phần Lan, quân Nga bao vây nhưng bị tấn công và thua trận. Bài học xương máu này càng củng cố thêm quyết tâm của Piotr phải xây dựng lực lượng vũ trang hùng mạnh trong tương lai gần. Và 2 năm sau, 1702, quân Nga đã chiến thắng liên tiếp ở vùng ven biển Baltique và chỉ trong vòng vài ba thàng toàn bộ vùng đất trên bờ sông Neva đến vịnh Phần Lan đã sạch bóng quân Thuỵ Điển.
Sau khi khai thông đường biển sang châu Âu, Piotr đã khẳng định sự hùng mạnh của đế chế Nga ở vùng biển Baltique. Đây không chỉ là sự bành trướng vươn ra biển để châu Âu hoá nước Nga mà Piotr còn hướng đến các nước Viễn Ấn được ngầm hiểu là Ấn Độ và các nước Đông nam Á.
Về mặt đối ngoại: Piotr I là vị Hoàng đế đống vai trò to lớn trong việc nâng cao uy tín Đế chế Nga. Việc kiến lập quan hệ ngoại giao với những cường quốc Tây Âu bấy giờ nằm trong đường lối châu Âu hoá nước Nga, đồng thời khẳng định vị trí đất nước mình ở châu Âu và ngoài biên giới châu Âu.
Dưới thời Piotr đã hoàn tất thời kì chuyển từ nên quân chủ bao gồm những đại diện giai tầng sang nền quân chủ chuyên chế. Piotr giải tán Duma của giới quí tộc chúa đất và thành lập Thượng nghị viện gồm 9 uỷ viên là những người tâm phúc trung thành tuyệt đối với Nga hoàng, là cơ quan hành pháp và xét xử cao nhất.
Ở Nga trước thế kỉ 18 chỉ có các trường dòng nhà thờ. Piotr ra chiếu chỉ phải thành lập trường tiểu học cho con em tất cả mọi tầng lớp ( trừ nông nô) với các chương trình cơ bản là học đọc, học viết, số học... Năm 1710 đích thân Piotr duyệt y Bảng chữ cái tiếng Nga. Năm 1724 ông ra chiếu chỉ thành lập Viện Hàn lâm khoa học Nga.

Ông là người đã cho xây dựng thành phố Petersburg năm 1703 trên sông Neva. Để xây dựng thành phố, những người nông dân đã phải lao động trong điều kiện vô cũng khốn khổ, lao động ngoài trời băng giá, mưa gió rét buốt, phải đứng hàng giờ ngâm nước đến đầu gối, và hàng chục nghìn người đã bỏ mình vì bệnh tất, vì lao động quá sức và vì đói. Và chỉ sau một thời gian ngắn thành phố Petersburg đã mọc lên với các cung điện nguy nga, những ngôi nhà đầy đủ tiện nghi và những công viện rộng lớn đầy cây xanh. Và kinh đô mới trên bờ sông Neva được coi là Venise phương Bắc.
Là người quyết đoàn nắm trong tay quyền tối cao trị vì Đế chế Nga đầu thế kỉ 18, Piotr I là nhà cải cách toàn diện nước Nga, đưa nước Nga trở thành một cường quốc ở châu Âu thời bấy giờ. Song để đạt được mục đích, Piotr I không dừng lại trước bất cứ một điều gì kể cả việc đàn áp nhân dân, thậm chí thẳng tay gây ra những vụ đàn áp đẫm máu. Năm 1698, khi hay tin dòng họ Miloslavski trong giới quí tộc chúa đất âm mưu làm phản, Piotr I đã ra lệnh hành quyết những người cầm đầu và hơn 1000 quân cấm vệ thành mưu phản. Một thời gian sau, hay tin con trai duy nhất của mình là Hoàng tử Aleksei cũng có tham gia vào âm mưu phản loạn, đích thân Piotr đã ra lệnh biệt giam con trai ở pháo đài Petropavlovsk trong ngục xà lim cho đến khi chết, và sau khi Piotr qua đời, ngôi Nga hoàng được truyền lại cho con gái ông, Công chúa Elizabet. Vì chuyện này, có nhiều người cho rằng Piotr I là một người cha nhẫn tâm. Trong bảo tàng Nga còn có một bức tranh vẽ cảnh 2 Piotr đang nổi giận hỏi cung con trai.

[danngoc]

V.I.Lê-nin - người thầy vĩ đại của giai cấp vô sản

Vla-đi-mia I-lích Lê-nin sinh ngày 24-4-1870 tại thành phố Xim-biếc (ngày nay là U-li-a-nốp-xcơ), Lê-nin sinh ra và lớn lên trong một gia đình trí thức Nga tiến bộ. Cha của Lê-nin - ông I-lia Ni-cô-lai ê-vích là một nhà hoạt động giáo dục tận tụy với nghề nghiệp, gần gũi với nhân dân lao động. Anh cả của Lê-nin - A-lếch-xan U-li-a-nốp - tham gia hoạt động cách mạng ngay khi còn là sinh viên và đã bị kết án xử tử vì mưu sát vua Nga. Hoàn cảnh và sự giáo dục của gia đình đã có ảnh hưởng to lớn trong việc hình thành nên những tính cách và phẩm chất tốt đẹp của cậu bé Vô-lô-đi-a.

Khi còn nhỏ, Lê-nin học tập rất xuất sắc. Sau khi tốt nghiệp trường trung học cổ điển ở Xim-biếc, năm 1887 Lê-nin vào học khoa luật ở trường đại học Ca-dan. Ngay từ bấy giờ, Lê-nin đã quyết tâm hiến thân cho cuộc đấu tranh cách mạng, cố gắng nắm vững các môn khoa học xã hội. "Bây giờ là lúc phải học khoa luật và khoa kinh tế chính trị". Sau đó không bao lâu do tham gia phong trào đấu tranh, tháng chạp năm 1887, Lê-nin bị bắt và đày về làng Cô-cư-sơ-ki-nô, cách Ca-dan 40 dặm Nga.
Năm ấy, Lê-nin vừa đúng 17 tuổi.

Gần một năm sau, mùa thu năm 1888, Lê-nin mới được phép trở lại Ca-dan, nhưng không được tiếp tục theo học ở trường đại học. Lê-nin tham gia nhóm Mác-xít và bắt đầu nghiên cứu tác phẩm "Tư bản" của Các Mác.
Đầu tháng 5 năm 1889, Lê-nin đến Xa-ma-ra.
Năm 1891, Lê-nin tốt nghiệp khoa luật trường đại học Pê-téc-bua. Lê-nin đã tự học trong một năm rưỡi chương trình bốn năm, là người duy nhất đạt điểm cao trong toàn bộ kỳ thi và được cấp bằng tốt nghiệp hạng nhất.
Tại Xa-ma-ra, năm 1892, Lê-nin đã thành lập nhóm Mác-xít đầu tiên, nghiên cứu các tác phẩm của Mác-Ăng-ghen, nghiên cứu nền kinh tế nước Nga và tiến hành đấu tranh triệt để chống hệ tư tưởng của phái dân túy. Tháng 8 năm 1893, Lê-nin rời Xa-ma-ra đến Pê-téc-bua - trung tâm chính trị của nước Nga và của phong trào công nhân Nga.

Tại Pê-téc-bua, Lê-nin đã tìm hiểu sâu sắc đời sống khổ cực của những người thợ, hoạt động và tuyên truyền chủ nghĩa Mác đối với họ. Không bao lâu, Lê-nin đã nhanh chóng được thừa nhận là một người lãnh đạo có uy tín trong các nhóm Mác-xít ở Pê-téc-bua, có học vấn uyên bác và tinh thông chủ nghĩa Mác.
Lê-nin bắt tay vào việc thành lập đảng Mác-xít của giai cấp vô sản Nga.
Mùa thu năm 1895, dưới sự lãnh đạo của Lê-nin, tất cả nhóm Mác-xít ở Pê-téc-bua đã thống nhất lại thành tổ chức chính trị duy nhất – "Liên minh đấu tranh giải phóng giai cấp công nhân". Đó là một sự kiện lịch sử trong phong trào xã hội dân chủ Nga. Liên minh là tổ chức Mác-xít đầu tiên ở Nga đã kết hợp lý luận của chủ nghĩa Mác với phong trào công nhân và là tổ chức tiền thân của chính đảng vô sản Nga.

Tháng chạp năm 1895, Liên minh bị khủng bố. Lê-nin và nhiều bạn chiến đấu bị bắt. Mười bốn tháng sau, tháng 2 năm 1897, Lê-nin bị kết án và đày đi miền Đông Xi-bia tại làng Su-sen-xcôi thuộc Mu-nu-xin-xky, tỉnh Ê-ni-xây-xcai-a, cách đường xe lửa hơn 600 dặm. Lê-nin đã sống ở đó cho đến hết tháng giêng năm 1900.
Tại cái làng nhỏ bé trong rừng thẳm Xi-bia này, Lê-nin vẫn theo dõi sát sao phong trào công nhân Nga cũng như Tây Âu và đã viết hơn ba mươi tác phẩm, trong đó có cuốn "Sự phát triển của chủ nghĩa tư bản ở Nga" nó đã kết thúc việc đánh bại chủ nghĩa dân túy về mặt tư trưởng.

Năm 1900, ra khỏi nhà tù, Lê-nin lại tiếp tục hoạt động nhằm xây dựng một đảng Mác-xít thống nhất ở Nga. Đó chính là tư tưởng trung tâm trong các tác phẩm cũng như trong các hoạt động tổ chức thực tiễn của Người. Lúc này, Lê-nin thấy trước hết cần thiết phải có một tờ báo chính trị có tính chất toàn Nga với "Hoạt động đúng đắn và gắn liền với tất cả các nhóm địa phương". Một tờ báo như thế rõ ràng không thể xuất bản ở nước Nga chuyên chế và đầy khủng bố. Vì vậy, tháng 7 năm 1900, Lê-nin quyết định ra nước ngoài. Đó là cộc sống tha hương lần thứ nhất của Lê-nin và kéo dài hơn 5 năm.

Lê-nin đã sống ở Thụy Sĩ, Tiệp Khắc, Đức, Anh, Pháp... và cùng với nhóm "Giải phóng lao động" ra tờ báo "Tia lửa" "Từ tia lửa sẽ bùng lên ngọn lửa". Trong bài xã luận của số báo đầu tiên, Lê-nin đã nêu bật nhiệm vụ cơ bản lúc này là phải thành lập một đảng Mác-xít vững mạnh, có tổ chức, gắn chặt với phong trào công nhân. Không có một đảng như thế, giai cấp công nhân không thể thực hiện được sứ mệnh lịch sử vĩ đại của mình là giải phóng giai cấp mình và toàn thể quần chúng lao động. Năm 1992, Lê-nin viết tác phẩm "Làm gì?". Tác phẩm đã vạch trần những khuynh hướng và tác hại của chủ nghĩa cơ hội đối với phong trào công nhân quốc tế, chỉ ra "phái kinh tế" ở Nga thực chất cũng chỉ là chủ nghĩa cơ hội của Béc-xtanh ở Tây Âu, nó chủ trương hạn chế giai cấp công nhân chỉ đấu tranh kinh tế, không đấu tranh chính trị, chỉ nhằm cải thiện điều kiện lao động trong khuôn khổ xã hội tư bản. Đồng thời, Lê-nin đã vạch kế hoạch xây dựng đãng về mặt tổ chức, đặt cơ sở cho học thuyết về một đảng vô sản kiểu mới của giai cấp công nhân.
Với phái "Tia lửa" do Lê-nin lãnh đạo là hạt nhân chuẩn bị, tại đại hội lần thứ hai của Đảng công nhân xã hội dân chủ Nga (tháng 7-1903), những tư tưởng của Lê-nin về một đảng vô sản kiểu mới đã đánh bại hoàn toàn phái kinh tế. Đại hội đã thảo luận và thông qua những văn kiện cực kỳ quan trọng: cương lĩnh của đảng với nhiệm vụ chủ yếu là đấu tranh cho chuyên chính vô sản; điều lệ của đảng dựa trên những nguyên tắc tổ chức của một đảng mác-xít kiểu mới theo tư tưởng của Lê-nin. Nhưng cũng tại đại hội đã xuất hiện một trào lưu cơ hội chủ nghĩa mới tức là bọn Men-sê-vích đối lập hoàn toàn với Lê-nin và những người Bôn-sê-vích.

Như thế, đại hội lần thứ hai của Đảng công nhân xã hội dân chủ Nga đã đánh dấu một bước ngoặt trong phong trào công nhân quốc tế. Đại hội đã thành lập một đảng Mác-xít chiến đấu, cách mạng của giai cấp công nhân Nga, về nguyên tắc khác hẳn các đảng cải lương của Quốc tế thứ hai. Năm 1904, Lê-ninviết cuốn "một bước tiến, hai bước lùi". Tác phẩm tiếp tục cuộc đấu tranh triệt đểng chủ nghĩa cơ hội Men-sê-vích ở Nga và bè lũ của chúng ở Tây Âu, phát triển một cách toàn diện những nguyên tắc của một đảng mácxít kiểu mới.

Năm 1904, cuộc chiến tranh Nga - Nhật bùng nổ. Chế độ Nga hoàng đã bộc lộ tất cả thối nát suy yếu và mâu thuẫn khủng hoảng của nó. Lê-nin đã dự đoán một cuộc cách mạng đang đến gần và tích cực chuẩn bị cho đảng. Tại đại hội lần thứ ba của Đảng công nhân xã hội, dân chủ Nga tháng 4 năm 1905, Lê-nin đã trình bày cương lĩnh chiến lược và sách lược của đảng trong cuộc cách mạng dân chủ tư sản trước mắt: Giai cấp vô sản Nga phải liên minh với toàn thể nông dân, trung lập giai cấp tư sản, đưa cách mạng dân chủ tư sản đến thắng lợi hoàn toàn và do đó sẽ mở đường cho cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa ở nước Nga. Tháng 7 năm 1905, Lê-nin viết tác phẩm nổi tiếng "Hai sách lược của đãng xã hội dân chủ trong cách mạng dân chủ" nhằm giải thích những nghị quyết của đại hội, bảo vệ đường lối chiến lược và sách lược của những người của bọn Men-sê-vích. Xuất phát từ luận điểm nổi tiếng của Mác về cách mạng không ngừng, Lê-nin đã nêu ra lý luận về cách mạng tư sản dân chủ chuyển biến thành cách mạng xã hội chủ nghĩa trong thời kỳ đế quốc chủ nghĩa. Đó là công lao vĩ đại của tác phẩm. Cuốn sách được phổ biến nhanh chóng, đã in lại hai lần ở Nga ngay trong năm 1905.

Năm 1909, Lê-nin viết cuốn "Chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa kinh nghiệm phê phán". Lê-nin đã phê phán triệt để, toàn diện những mưu mô xảo quyệt mới của triết học duy tâm tư sản và phát triển một cách thiên tài những vấn đề cơ bản của triết học mác-xít. Tác phẩm đã đánh dấu một giai đoạn mới, giai đoạn Lê-nin, trong triết học Mác-xít. Năm 1914, cuộc chiến tranh thế giới lần thứ nhất bùng nổ. Chiến tranh là một sự thử thách và kiểm nghiệm nghiêm khắc đối với các trào lưu trong phong trào công nhân quốc tế. Bọn cầm đầu các đảng xã hội của Quốc tế thứ hai đã công khai phản bội lợi ích của giai cấp công nhân, cam tâm ủng hộ cuộc chiến tranh tế quốc chủ nghĩa với khẩu hiệu lừa bịp "bảo vệ Tổ quốc". Lúc bấy giờ chỉ có đảng Bôn-sê-vích do Lê-nin đứng đầu là chính đảng duy nhất giương cao ngọn cờ của chủ nghĩa quốc tế vô sản, đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc và chiến tranh đế quốc chủ nghĩa. Lê-nin đã đưa ra khẩu hiệu nổi tiếng "biến chiến tranh đế quốc chủ nghĩa thành nội chiến cách mạng". Chỉ có đảng Bôn-sê-vích Nga là thực hiện trung thành đường lối duy nhất đúng đó của Lê-nin mà thôi.

Trong thời kỳ chiến tranh, Lê-nin đã tiến hành một khối lượng cộng tác lý luận rất to lớn, nhằm giải đáp những yêu cầu bức thiết và nóng hổi của thời đại và cách mạng, khi chủ nghĩa tư bản vừa kết thúc sự chuyển sang giai đoạn đế quốc độc quyền của nó. Tác phẩm "Chủ nghĩa đế quốc - giai đoạn tột cùng của chủ nghĩa tư bản" của Lê-nin là sự tiếp tục một cách thiên tài bộ "Tư sản" của Mác trong thời đại đế quốc chủ nghĩa. Từ sự nghiên cứu hết sức sâu sắc và toàn diện về chủ nghĩa đế quốc, Lê-nin đã rút ra những kết luận cực kỳ quan trọng về sự phát triển không đều là một quy luật tuyệt đối của chủ nghĩa tư bản và cách mạng xã hội chủ nghĩa có thể thắng lợi trong một nước. Những luận điểm đó đã nâng cao tính chủ động và tích cực cách mạng của giai cấp công nhân quốc tế và đặt cách mạng vô sản thành nhiệm vụ trực tiếp trong chương trình nghị sự của giai cấp công nhân các nước.

Được vũ trang bằng lý luận cách mạng của Lênin, đảng Bôn-sê-vích và giai cấp công nhân Nga đã tiến hành thắng lợi cuộc cách mạng dân chủ tư sản tháng 2, lật đổ chế độ Nga hoàng. Nhưng cách mạng đòi hỏi sự lãnh đạo trực tiếp của lãnh tụ để tiến lên giành thắng lợi triệt để. Ngày 3-4-1917, Lê-nin về nước. Ngày hôm sau, tại hội nghị những người Bôn-sê-vích ở Pê-trô-grát, Lê-nin đã trình bày bản báo cáo về kế hoạch đấu tranh để chuyển từ cuộc cách mạng dân chủ tư sản sang cách mạng xã hội chủ nghĩa với khẩu hiệu nổi tiếng "Chính quyền về tay các Xô viết". Đó là bản "Luận cương tháng Tư" thiên tài của Lê-nin.

Sau những sự kiện tháng 7, Chính phủ lâm thời của giai cấp tư sản ra lệnh bắt Lê-nin, công khai khủng bố phong trào cách mạng. Cách mạng bước vào giai đoạn mới. Theo quyết định của Trung ương đảng Bôn-sê-vích, Lê-nin tạm thời lẩn tránh. Từ lều cỏ bên hồ Ra-dơ-líp, Lê-nin tiếp tục lãnh đạo mọi công tác của đảng. Thông qua Xvéc-lốp và Xta-lin, Lê-nin chỉ đạo đại hội lần thứ sáu với sự thay đổi khẩu hiệu chính trị của đảng - khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền. Chính trong thời kỳ sôi động và gian khổ này, Lê-nin đã viết tác phẩm nổi tiếng "Nhà nước và cách mạng" và nhiều cuốn khác nữa, nhằm chuẩn bị cho đảng và giai cấp công nhân nắm chính quyền. Lê-nin đã phát triển học thuyết Mác-xít về nhà nước, vạch ra những nguyên lý về chính trị và những biện pháp thực tiễn đầu tiên của nhà nước vô sản đồng thời phê phán gay gắt những quan điểm phản động về nhà nước của Cau-xky và đồng bọn. Lê-nin khẳng định: "Chỉ những người nào mở rộng việc thừa nhận đấu tranh giai cấp đến thừa nhận chuyên chính vô sản thì mới là những người Mác-xít".

Trước sự chuyển biến khẩn trương của tình hình, tháng 10 năm 1917 Lê-nin từ Phần Lan trở về Pê-trô-grát. Tại cuộc hội nghị ngày 10-10-1917, theo đề nghị của Lê-nin, Ban Chấp hành Trung ương đảng đã thông qua bản nghị quyết lịch sử về tiến hành khởi nghĩa vũ trang và kêu gọi toàn đảng và toàn thể công nhân, binh lính sẵn sàn hành động. Ngày 25-10-1917 (tức là ngày 7 tháng 11 dương lịch) dưới sự chỉ đạo trực tiếp của Lê-nin từ điện Xmôn-nưi, cuộc khởi nghĩa của giai cấp vô sản đã thắng lợi ở Pê-trô-grát. Và như thế, cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa đã thành công. Một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên thắng lợi của chủ nghĩa xã hội - đã mở ra trong lịch sử loài người.

Một ngày sau, vào tối ngày 26-10-1917, trong phiên họp cuối cùng của Đại hội Xô Viết toàn Nga lần thứ hai, Đại hội đã thông qua hai bản dự thảo Sắc lệnh về hòa bình và Sắc lệnh về ruộng đất do Lê-nin trình bày. Đó là những văn kiện chính thức đầu tiên của chính quyền công nông. Đại hội đã bầu Hội đồng ủy viên nhân dân tức Chính phủ công nông do Lê-nin làm chủ tịch. Lê-nin và đảng Bôn-sê-vích đã lãnh đạo giai cấp công nhân và nhân dân Xôviết vượt qua muôn vàn khó khăn cực kỳ nặng nề để củng cố và bảo vệ chính quyền Xôviết, đánh bại cuộc nội chiến của bọn phản động trong nước và cuộc can thiệp vũ trang của 14 nước đế quốc bên ngoài, tiến hành thắng lợi công cuộc khôi phục và phát triển nền kinh tế mới.

Từ nhiều năm trước đây, Lê-nin đã hoạt động không mỏi mệt nhằm tập hợp những người theo chủ nghĩa quốc tế trong các đảng xã hội dân chủ thành một phái tả trong Quốc tế 2 chống lại bọn cơ hội chủ nghĩa và tiến tới thành lập một Quốc tế mới thật sự cách mạng của phong trào công nhân quốc tế. Sau cách mạng tháng 10 với sự ra đời của Nhà nước Xô Viết và trong cao trào cách mạng của giai cấp công nhân châu Âu, tháng 3 năm 1919 các đảng cộng sản thế giới đã tiến hành đại hội thành lập Quốc tế cộng sản - tức Quốc tế thứ ba. Với những hoạt động thực tiễn và những tác phẩm lý luận xuất sắc của mình, Lê-nin đã có công lao to lớn trong việc thành lập Quốc tế cộng sản và xác định đường lối đấu tranh đúng đắn cho phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, đấu tranh triệt để chống chủ nghĩa xét lại, chủ nghĩa cải lương và chủ nghĩa cơ hội tả khuynh tồn tại trong một số đảng cộng sản các nước.

Cũng đã từ lâu, Lê-nin hết sức quan tâm tới cuộc đấu tranh của các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc. Với khẩu hiệu nổi tiếng "Vô sản các nước và các dân tộc bị áp bức, đoàn kết lại!" và luận điểm thiên tài: các dân tộc chậm tiến có thể tiến thẳng lên chủ nghĩa xã hội bỏ qua giai đoạn phát triển tư bản chủ nghĩa, cuộc đấu tranh giải phóng của nhân dân các nước phương Đông đã bước sang một giai đoạn mới. Họ đã tìm thấy con đường giải phóng thật sự cho dân tộc mình. Lê-nin đã từng nhấn mạnh tầm quan trọng, triển vọng và ý nghĩa ngày nay càng to lớn của phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc đối với sự nghiệp cách mạng trên toàn thế giới. Lê-nin đã vạch ra cương lĩnh xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô. Trong nhiều tác phẩm và nhất là những bài viết cuối đời của mình, Lê-nin khẳng định khả năng xây dựng thắng lợi của chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô và đã đề ra những nhiệm vụ và kế hoạch cụ thể của công cuộc xây dựng đó: Là tiến hành công nghiệp hóa đất nước, tập thể hóa nền nông nghiệp và tiến hành đồng thời cách mạng văn hóa và tư tưởng.

Đi theo con đường của Lê-nin vạch ra, nhân dân Liên Xô dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Bôn-sê-vích đã vững bước tiến lên, xây dựng thắng lợi chủ nghĩa xã hội trong hoàn cảnh cực kỳ khó khăn gian khổ, trong vòng vây thù địch của chủ nghĩa tư bản thế giới. Những năm tháng hoạt động đấu tranh trong những điều kiện hết sức gian khổ và căng thẳng cùng với hậu quả của vết thương do kẻ thù gây ra, sức khỏe của Lê-nin đã giảm sút rất nhiều. Từ mùa thu năm 1922, Lê-nin bị ốm nặng. Trên giường bệnh, Lê-nin vẫn làm việc và đã đọc cho ghi lại những bài báo cuối cùng. Đó là những di chúc chính trị của Người đối với toàn đảng Bôn-sê-vích và nhân dân Xô viết, đối với phong trào cộng sản và công nhân quốc tế.

"Sau Mác, lịch sử phong trào giải phóng vĩ đại của giai cấp vô sản chưa bao giờ có được một nhân vật vĩ đại như người lãnh tụ, người thầy, người bạn của chúng ta. Tất cả những gì thực sự vĩ đại và anh hùng ở trong giai cấp vô sản... để thể hiện trong Lê-nin một cách tuyệt vời và tên người đã trở thành tượng trưng cho một thế giới mới, từ Tây sang Đông, từ Nam chí Bắc..." Đó là những lời trong bản kêu gọi đặc biệt đề ngày 22-1-1924 của Trung ương Đảng Bôn-sê-vích "Gửi Đảng và toàn thể nhân dân lao động" trước tổn thất hết sự nặng nề của đất nước Xô viết - Lê-nin vĩ đại từ trần.

Lê-nin mất đi, nhưng sự nghiệp vĩ đại của Người đời đời sống mãi trong giai cấp công nhân và nhân dân lao động toàn thế giới. Công lao vĩ đại của Lê-nin là ở chỗ Người đã phát triển chủ nghĩa Mác trong những điều kiện của thời đại lịch sử diễn ra từ cuối thế kỷ XIX - đầu thế kỷ XX, khi chủ nghĩa tư bản đã chuyển sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc. Chủ nghĩa Lê-nin là chủ nghĩa Mác trong thời đại của chủ nghĩa đế quốc và của các cuộc cách mạng vô sản, của thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội, của thời kỳ xây dựng chủ nghĩa cộng sản. Công lao vĩ đại của Lê-nin là ở chỗ lần đầu tiên Người đã biến những nguyên lý của chủ nghĩa Mác thành hiện thực cách mạng rực rỡ với thắng lợi vĩ đại của cuộc cách mạng Xã hội chủ nghĩa tháng 10 Nga. Như Xta-lin đã chỉ rõ: "Chủ nghĩa Lê-nin là lý luận và sách lược về cách mạng vô sản nói chung, lý luận và sách lược về chuyên chính vô sản nói riêng". Như vậy, với đỉnh cao của trí tuệ loài người, cùng với học thuyết của Mác - Ăng-ghen, học thuyết của Lê-nin đã trở thành vũ khí vô địch của giai cấp công nhân và các dân tộc bị áp bức, trong cuộc đấu tranh để tự giải phóng nhằm thủ tiêu mọi chế độ áp bức và bóc lột tàn bạo.

[danngoc]

Nhà văn, biên kịch, đạo diễn và diễn viên VASILI SUKSIN

Vasili Suksin là một con người kỳ lạ, dù chỉ đến với cuộc đời này vẻn vẹn có hơn 40 năm ( 25-7-1929/2-10-1974), nhưng ông đã để lại cho những người cùng thời, cho các thế hệ mai sau những tác phẩm nghệ thuật bất tử và một tấm gương lao động nghệ thuật tuyệt vời.

Vasili Makarovich Sukin sinh tại Sroxki, một làng nhỏ nằm trong vùng trong vùng núi Antai. Đó là một làng quê thanh bình, tĩnh lặng, ở đó có những người nông dân Nga cần cù với tâm hồn trong sáng, cao thượng. Những con người bình dị ấy đã sống động trong óc quan sát và ý nghĩ sáng tác của ông. Mà sau này họ đã hiện lên trong hầu hết các tác phẩm của ông.
Tuổi thơ của Suksin trải qua nhiều bất hạnh, ông sớm mồ côi cha (cha ông là Makar Leonchievich mẹ ông là bà Maria Xergeevna) , rồi chiến tranh xảy ra, những năm tháng gian khổ ấy đã khiến Suksin phải làm những công việc nặng nhọc quá sức mình. Nhưng ý chí đã khiến ông vượt lên tất cả. Tâm hồn khao khát hiểu biết của Suksin được sự khích lệ và động viên rất nhiều bởi những thầy cô giáo từ Leningrat tản cư về làng. Trước khi vào con đường nghệ thuật, Suksin đã trải qua rất nhiều nghề như thợ mộc, thợ nề, điện báo viên, lính thuỷ, giáo viên…

Nhà văn
Năm 1958 Suksin viết truyện ngắn đầu tiên của mình. Cùng năm đó, trên tờ báo “Người địa phương” xuất hiện chuyện ngắn “2 người trên chiếc xe” của ông. Suksin đỗ vào trường điện ảnh quốc gia Liên Xô (VGIK). Tại đây, ông vừa học, vừa viết truyện ngắn. Những truyện ngắn mạng phong cách cổ điển của ông ngay từ đầu đã chiếm được cảm tình của độc giả. Ông đã miêu tả những người nông dân bình thường với những nét đặc biệt, ấn tượng. Ông biết nắm bắt và khai thác những khoảnh khắc sáng chói, lấp lánh hương thơm trong tâm hồn những con người lao động bình thường để nâng lên giá trị nhân văn cao cả của họ. Sau này, nhà nước Liên Xô đã truy tặng ông giải thưởng văn học Lênin. (Ở Việt Nam nhiều tập truyện ngắn của ông đã được dịch và được bạn đọc rất yêu mến như: “Truyện ngắn Sksin”, “Mặt trời”, “Ông già và cô gái”, vv )

Đạo diễn
Người ta còn nhớ mãi một giai thoại về Suksin khi ông thi vào trường điện ảnh. Khi đó ban giám khảo đứng đầu là đạo diễn tài ba M. Rômm hỏi: “Anh đã đọc Chiến tranh và hoà bình của L. Tônxtôi chưa ?”, Suksin thú nhận: “Tôi chưa đọc” – “Vì sao ?” – Suksin thật thà đáp: “Nó dày quá!” câu trả lời làm tất cả ban giám khảo đều cười. Sau này Suksin vừa là học trò vừa là đồng nghiệp của M. Rômm.

Năm 1960, với bộ phim tốt nghiệp “Từ Lebiadiego chúng tôi thông báo”, đã đưa Suksin chính thức trở thành đạo diễn. Sau khi tốt nghiệp, ông trở về vùng Antai thân yêu, và bộ phim “Có 1 chàng trai như thế” đã được xây dựng ngay tại quê hương. Phim kể một cách nhẹ nhàng, hồn nhiên và tươi trẻ về một chàng lái xe, gương mặt của thế hệ mới vùng núi Antai. Và nó cũng mở đầu cho phong cách làm phim của Suksin: Trung thành với hiện thực, tin ở thực tế song cũng ánh lên cái nhìn hài hước và châm biếm kiều Nga. Tại liên hoan phim “Thanh thiếu nhi thế giới” tại Venise (Italia), phim đã đoạt giải thưởng lớn …

Với tài năng bẩm sinh, Suksin đã chuyển được chất văn xuôi của mình lên màn ảnh. Những bộ phim tiếp theo như “Con trai và người anh em của anh”, “Những người kỳ lạ”, đều được công chúng đón nhận nhiệt tình và được nhà nước trao giải thưởng toàn liên bang năm 1967. Đặc biệt bộ phim “Những lò sưởi - những ổ gian phi”, ông làm năm 1970 là hài kịch xã hội mang tính triết học, đặt ra những vấn đề lớn trong đo thị hoá nông thôn. Đó là sự di cư của những người nông dân ra thành phố, sự bắt chước lối sống đô thị, vấn đề bảo vệ những giá trị văn hoá làng quê và khẳng định những giá trị chân chính của người lao động.

Bộ phim “Hoa Kalina đỏ” những năm 70 đã gây ra được tiếng vang lớn trên màn ảnh Liên Xô. Người xem có thể cảm nhận được từ nhiều góc độ và từ nhiều trình độ. Tiết tấu cơ bản luôn được xuất phát từ yếu tố đầu tiên của nhân vật – đó là tính cách. Sự phát triển tính cách nhân vật cũng giúp cho Suksin bộc lộ cái tôi cá tính sáng tạo. Bộ phim là hình ảnh đặc sắc của cái bi trong điện ảnh kết hợp với chất melodran. “Hoa Kalina đỏ” là một bộ phim được chiếu liên tục trong nhiều năm, nhưng chỉ riêng năm đầu đã có 62 triệu lượt người xem. Đạo diễn X. Gheraximop phải thốt lên: “ Chính chúng ta ko hiểu rằng mình đang sống trong thời đại của Suksin”.Nhà xã hội học Pevredếnp gọi Suksin là “Người tinh thông sâu sắc những vấn đề xã hội của nông thôn chúng ta”. Năm 1974, bộ phim này giành giải thưởng lớn của liên hoan phim toàn quốc.

Diễn viên
Ngoài tài năng đạo diễn, Suksin còn là một diễn viên tầm cỡ. Ngay từ hồi còn là SV, tài năng diễn xuất của anh đã bộc lộ. Anh đã được mời đóng vai chính, vai Phêđô lớn trong phim “Hai chàng Phêđô”. Năm 1974, đạo diễn S. Bondarchuc dựng bộ phim lớn “Họ đã chiến đấu vì Tổ quốc” theo tác phẩm của nhà văn Sôlôkhốp. S. Bondarchuc muốn tìm một vai diễn lớn vào vai người lính Nga hóm hỉnh và can trường Lôpakhin. Ông đã quyết định chọn Suksin. Trong bộ phim bi tráng này, người lính Hồng quân, dù trong cuộc rút lui đầy gian lao vất vả, trong trong tâm hồn vẫn ngời lên phẩm chất của người chiến thắng. Với sự đóng góp của Suksin, bộ phim “Họ đã chiến đấu vì tổ quốc”, là một trong những bộ phim quan trọng của Điện ảnh Xôviết.

Suksin đã tham gia đóng trong hơn 20 bộ phim. Khi nhận vai, ông nghiên cứu kỹ nhân vật, “thuộc lòng” họ, hoà vào nhân vật song vẫn giữ được cái riêng của mình. Người xem còn nhớ mãi hình ảnh người lái xe trong phim “Slionka” (1962), ông giám đốc Chionnưk trong phim “bên hồ” (1970) rồi chàng nông dân I. Raxtoguev trong “Thê đội vàng”, Giovka trong “Nó thế nào, biển ấy ?”, Krachenco trong “Ba ngày của Vichto Chrnưisov”. vv...

Suksin - con người được yêu mến
Nhà văn, nhà biên kịch, đạo diễn và diễn viên Suksin là một người rất được công chúng yêu mến vì dù ở bất cứ cương vị nào Suksin luôn làm việc với tinh thần trách nhiệm cao nhất. Những thành công của ông có sự trợ giúp đắc lực của vợ ông, diễn viên điện ảnh Lidia Phedoxeeva. Gia đình ông sống trong một căn phòng nhỏ. Suốt đời ông mơ được làm việc trong một căn phòng rộng rãi, thoáng mát. Ông là một con người vì công việc, thường suy nghĩ, sáng tạo nghệ thuật ở mọi nơi, mọi lúc, đắm mình vào thiên nhiên Nga tươi đẹp. Suksin luôn mang theo “phòng sáng tác” bên mình. Kê đầu gối làm bàn, viết trên xe lửa, nghĩ về những dự định sáng tác sắp tới ở mọi nơi, mọi lúc, bất kể trong hoàn cảnh nào. Một khối lượng công việc đồ sộ đã được ông hoàn thành trong khoảng thời gian ngắn ngủi của cuộc đời. Đọc sách là công việc yêu thích thường xuyên của ông. Cả cuộc đời ông luôn sống trong tình thân hữu của bạn bè và đồng nghiệp. Các văn nghệ sỹ nổi tiếng đều đánh giá cao tài năng của ông.

Nhưng giữa lúc tài năng đang vào độ chín, ông ra đi sau một cơn đau tim đột ngột ngay trên trường quay vào một ngày thu năm 1974. Cái chết của ông gây chấn động toàn nước Nga. Gia đình ông nhận được 160.000 lá thư, điện chia buồn của những người hâm mộ, yêu mến ông. Sau khi ông mất, ngôi nhà nhỏ nơi trước kia ông sống trở thành nhà lưu niệm được giữ gìn như một bảo vật quý giá của vùng núi Antai.

Bằng những tác phẩm của mình, Suksin đã phản ánh hình ảnh bình dị của tâm hồn Nga, đẹp một cách tự nhiên trang nhã như làng quê Nga bao la, tươi đẹp. “Văn xuôi nông thôn” và “điện ảnh thời đại” của Suksin mãi mãi là một phần di sản quý báu trong kho tàng văn hoá tinh thần cảu nhân dân Nga.

Nhân đây nói thêm, tôi đọc truyện ngắn "Hồ Xuân Hương" của Nguyễn Huy Thiệp trong tập "Tướng về hưu" thấy y copy y chang (90%) một truyện ngắn của V. Suskin. Tất nhiên, trừ phi Suskin copy của Thiệp.

[danngoc]

Boris Nikolaevich Elsin (Борис Николаевич Ельцин ).

Sinh năm 1931, nhà hoạt động chính trị Nga.Sinh ra ở tỉnh Svertov ( nay là Ekaterinbua).Đảng viên ĐCS Liên Xô từ năm 1961.Từ năm 1968 chuyên trách công tác Đảng, bí thư thứ nhất Tỉnh uỷ Svertov(1976), uỷ viên Ban chấp hành Trung ương Đảng (1981), bí thư Ban chấp hành Trung ương Đảng(7.1985-2.1986), bí thư thứ nhất Thành uỷ Matxcơva(12.1985), uỷ viên dự khuyết Bộ Chính trị(1986), đại biểu Xô Viết tối cao Liên Xô(1984-1985 và từ 6.1986 cho tới khi Liên Xô tan rã).
Trong quá trình cải tổ Liên Xô, Enxin li khai khỏi đảng Cộn-g sản(1990).Là tổng thống Liên bang Nga (1991-1999).

[danngoc]

Evgeni Aleksandrovich Evtushenko (Евгений Александрович Евтушенко).

Sinh năm 1933, nhà thơ Nga.Tốt nghiệp trường viết văn Goocki(1954).Các tập thơ: "Những người thăm dò tương lai"(1952), "Đường của những người nồng nhiệt"(1956), "Hứa hẹn"(1957), "Thơ nhiều năm"(1959),"Vẫy tay"(1962), ''Dịu dàng"(1962), "Tàu liên lạc"(1966)...Các trường ca :"Đập thuỷ điện Bratxcơ(1965),"Trường Đại học Kazan"(1970).
Thơ Eptusenkô thể hiện tinh thần cách tân mạnh bạo nên có một thời kì bị xu hướng bảo thủ phê phán.Loại thơ viết nhân các chuyến đi trong nước hay ra nước ngoài có những đề tài mới mẻ, những cảm tưởng nhạy bén.Thơ ông giàu tính nhạc, được nhiều nhạc sĩ phổ nhạc.Ông nhận giải thưởng Liên Xô năm 1984.

[danngoc]

Nữ hoàng Ekaterina II (императрица
Екатерина II )

(1729-1796), nữ hoàng Nga.Lên ngôi từ năm 1762 nhờ sự giúp đỡ của đội cận vệ lật đổ Piot 3.Dưới thời Ekaterina II đã hình thành tầng lớp quý tộc đặc quyền.Tăng cường nhà nước Nga chuyên chế.Đàn áp cuộc khởi nghĩa nông dân dưới sự lãnh đạo của Pugachốp những năm 1773-1775.Bà đã sát nhập vào đế chế Nga: Biển Đen, Đảo Crưm, Bắc Kavkaz, Tây Ukraina, Bêlarút và Litva.Dưới thời Ekaterina II xuất hiện những nhà chính trị và quân sự lỗi lạc.: Xuvôrốp, Usakốp, Rumiansép.Vào những năm 90 của thế kỉ 18, đàn áp những người có tư tưởng tự do và tích cực tham gia chống cách mạng tư sản Pháp 1789-1799.

Hình ảnh bà trong phim "Con gái viên Đại úy" khá ấn tượng

[danngoc]

Êxenin(1895- 1925), nhà thơ Nga.Tốt nghiệp trung học ông đến Matxcơva kiếm sống, tự học văn học và âm nhạc.Năm 1917, sau khi rời quân ngũ , ông đi khắp nước Nga.Nhiệt tình chào đón cách mạng tháng 10.Những năm 1922-23 cùng với nữ nghệ sĩ Đuncan du lịch sang Đức, Pháp, Bỉ...về nước năm 1924.Có thơ in từ năm 1914, những bài thơ dạt dào tình yêu đối với thiên nhiên và đời sống nông thôn.Lúc đầu Êxenin ngộ nhận về cách mạng, khi ở cực này, lúc ở cực khác, có lúc bị khủng khoảng tư tưởng trầm trọng, sống phóng khoáng, buông thả.Giai đoạn sau, ông mới dứt khoát từ bỏ thế giới cũ và bày tỏ tâm tình của mình trong các bài "Trở về tổ quốc","nước Nga cũ đã đi qua", "nước Nga Xô Viết","Thư gửi một người phụ nữ","Thu gửi mẹ" và "Trả lời".Trường ca "Pugachốp"(1921) đề cập đến quyền lợi của giai cấp nông dân trong lịch sử , trường ca "Anna Xnêghina"(1925) là bức tranh rộng lớn ở nông thôn, ngợi ca các chiến sĩ đấu tranh cho cuộc sống mới .Thời kì cuối ông khẳng định lòng tin vào thắng lọi của nhân dân và tổ quốc với : "Bài ca về cuộc trường chinh vĩ đại"(1924), "Những motiv Ba Tư "(1924-25).Sau đó Êxenin lại rơi vào khủng khoảng tư tưởng, lại cảm thấy cô đơn ( trường ca "Con người tăm tối, 1925).
Thơ ông đậm đà tính cách dân gian, chịu ảnh hưởng của truyền thống dân gian.Khi sung sức nhất, thơ Êxenin trong sáng giản dị, âm điệu uyển chuyển, giàu sức biểu cảm, ngôn ngữ tinh tế, đạt mức cổ điển.

[danngoc]

Ông tổ của ngành đóng tàu biển Nga

Năm 1711, Nga hoàng Pi-e đại đế đã cử Phê-đo Stre-pa-nô-vích San-tư-kôp, một chuyên gia đóng tàu biển của Nga ra nước ngoài với nhiệm vụ bí mật được giao là bằng mọi cách để trong một thời gian ngắn có thể thành lập ngay hạm đội Ban-tích.

San-tư-kốp sinh ra trong một gia đình sĩ quan đã từng chiến đấu dưới ngọn cờ của tướng A-lêch-xan-đơ Nhep-xki. Năm 1697, chàng kỹ sư đóng tàu biển tương lai mới tròn 22 tuổi đã được cử sang Hà Lan để học nghề đóng tàu biển. Trong 3 năm học tập và làm việc ở Hà Lan, San-tư-kôp đã nắm vững các bản vẽ thiết kế và công nghệ đóng tàu biển, đồng thời cũng học thông thạo tiếng Hà Lan, tiếng Đức và tiếng Anh. Trở về nước, San-tư-kôp được tuyển vào chiến hạm Hoàng gia Pi-e đại đế, làm thuyền trưởng. Vào mùa thu năm đó, ông đã tham gia chiến đấu ở chiến hạm “NARVA” với tư cách là sĩ quan tác chiến của chiến hạm hoàng gia Pi-e đại đế. Chiến hạm “NARVA” của ông đã bị thua trận. Sau sự kiện đó, Nga hoàng Pi-e đại đế đã cử San-tư-kôp sang gặp vua Ba Lan, nước đồng minh, để học kinh nghiệm về cách đánh trận. Đây là sứ mệnh ngoại giao đầu tiên trong đời và San-tư-kôp đã hoàn thành nó.

Trở về nước, San-tư-kôp làm việc tại nhà máy đóng tàu biển nổi tiếng Ô-lô-nhét, tiền thân của hạm đội Ban-tích. Năm 1703, ông là kỹ sư đóng tàu biển đầu tiên của Nga, rồi được bổ nhiệm làm kỹ sư trưởng của nhà máy. San-tư-kôp không chỉ là nhà quản lý giỏi mà ông còn là một kỹ sư thiết kế có tài, vì thế đã có nhiều chiến thuyền và hạm đội được đóng theo các bản vẽ thiết kế của ông.

Nga hoàng Pi-e đại đế là ông vua đầu tiên đã vực dậy ngành công nghiệp đóng tàu biển ở Nga, bắt đầu bằng việc vực dậy nhà máy đóng tàu biển Xanh Pê-téc-bua. Năm 1708, Pi-e đại đế đã ra nước ngoài ký kết hợp đồng mua tàu, thuyền để trang bị cho hạm đội Ban-tích. San-tư-kôp đi theo tàu từ Ac-khan-gen đến Cô-pen-ha-gen của Đan Mạch để kiểm tra, theo dõi các tham số kỹ thuật của tàu để về nước báo cáo cho Nga hoàng.

Sau ba năm học tập và làm việc ở nước ngoài, San-tư-kốp, nhà ngoại giao, nhà đóng tàu biển đã hoàn thành xuất sắc sứ mệnh đặc biệt và bí mật được giao. Tại Thụy Điển, nhờ có Anh giúp đỡ, San-tư-kốp đã bí mật mua được nhiều chiến hạm của nước ngoài vừa tốt lại rẻ và bí mật chuyển về Nga an toàn. Để giữ bí mật, khi ra nước ngoài, San-tư-kốp đổi tên khác, mọi liên lạc với nhân viên sứ quán ở Anh và Đan Mạch, thậm chí ngay cả với Nga hoàng, cũng đều sử dụng mật mã. Trong bốn năm công tác ở nước ngoài, San-tư-kốp đã đi đến khắp các hải cảng lớn của Anh, Hà Lan, Pháp, Đan Mạch để tham quan hàng trăm chiến hạm và lựa mua những chiến hạm khỏe, bền, lại có vận tốc lớn với giá hợp lý. San-tư-kốp đã mua được 15 chiến hạm trang bị pháo 50mm và 15 tàu biển chuyên dùng cũng như 5 chiến hạm trang bị pháo 32mm được lắp ráp rất công phu từng bộ phận riêng lẻã để khi cần có thể tháo ra được. Phần lớn các chiến hạm được mua của Anh, số ít còn lại là mua của Pháp và Hà Lan. Tất cả các chiến hạm của Nga đều phải mua qua nước trung gian và phải treo cờ của họ, sau đó được chở đến Cô-pen-ha-ghen của Đan Mạch. Từ Đan Mạch về Nga, các chiến hạm vẫn phải ngụỵ trang treo cờ nước họ nhưng đoàn thủy thủ là người Nga, duy nhất chỉ có 1 tàu biển chuyên dùng và 1 chiến hạm trên đường về đã bị phát hiện và bắt giữ.

Trong thời gian ở nước ngoài, San-tư-cốp đã bí mật và khéo léo làm quen với các chuyên gia đóng tàu biển nước ngoài để nắm bắt công nghệ mới bằng cách ông xin làm việc ở các nhà máy đóng tàu biển của họ. Tại Anh, tàu vận tải đã được đóng theo mẫu thiết kế của ông. San-tư-kốp kiên trì thuyết phục các thủy thủ và kỹ sư người nước ngoài về Nga và kêu gọi các thủy thủ nước ngoài gốc Nga trở về Nga làm việc. Năm 1713, khi ở nước ngoài, San-tư-kốp đã nghiên cứu và tổng kết những kinh nghiệm điều hành và quản lý đất nước của họ. Về nước, ông yêu cầu Pi-e đại đế tiến hành cải cách và áp dụng những phương pháp quản lý mới trong các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, giáo dục..., đặc biệt trong việc chinh phục Bắc Băng Dương để mở đường ra Ấn Độ Dương. Ngoài ra, ông còn đề nghị Pi-e đại đế xây dựng các nhà máy đóng tàu và các cảng lớn trên các cửa sông và nhiều công trình giao thông khác để thông thương với Trung Quốc và châu Âu. Đồng thời đề nghị đóng các tàu, thuyền cỡ vừa để đi đến mọi miền của đất nước.

Do làm việc nhiều và căng thẳng ở nước ngoài, ông đã mắc bệnh tim và mất ngày 2-8-1715, khi mới 40 tuổi.

[danngoc]

YURI BORISOVITCH LEVITAN

(1914-1983)

Phát thanh viên số 1 của Liên Xô
(bài của Borit Sichkin)


Giặc phát xít đã lập kế hoạch bắt cóc ông

"CHÚ Ý! Đây là Đài phát thanh Matxcơva! Hỡi các công dân Liên Xô! Chúng tôi xin truyền tới các bạn thông báo của Chính phủ xô viết. Hôm nay vào lúc 4giờ sáng quân đội Đức đã tấn công đất nước chúng ta mà không hề báo trước, chúng đánh qua biên giới vào nhiều địa phương và dùng máy bay ném bom nhiều thành phố của chúng ta: Zhitomir, Kiev, Xevastopol, Kaunas và một số thành phố khác..."

Tin về khởi đầu của cuộc chiến đã được phát thanh viên Yuri Levitan truyền đi như vậy trên làn sóng radio toàn Liên bang. Những người đã từng nghe thông báo ấy chẳng thể nào quên giọng nói âu lo và nghiêm nghị của ông. Đó là điều chưa từng có trước đây cũng như sau này trong lịch sử văn hoá thế giới, một phát thanh viên nổi tiếng ngang tầm với Lemenshevyi, Kazlovski, Karuzo...

Toàn bộ lịch sử Cuộc Chiến tranh Giữ nước Vĩ đại gắn liền với giọng đọc của Levitan, người đã kêu gọi toàn dân đứng lên trong cuộc chiến đấu bảo vệ Tổ quốc, nhân lên nỗi đau vì những người đã hy sinh và niềm hân hoan chiến thắng trước quân thù.

"Tôi đang ở nhà vào cái buổi sáng chủ nhật ngày 22 tháng 6 ấy," Yuri Borisovitch nhớ lại, "Bỗng nhiên có điện thoại. "Ngay lập tức đồng chí hãy đến nơi làm việc!". Giọng nói ấy rất lo lắng. Chuyện gì có thể xảy ra được nhỉ? Tôi lập tức băng đến Uỷ ban phát thanh. Tôi đã sửng sốt vì khuôn mặt của các đồng nghiệp - lúng túng, u ám, nghiêm nghị. Ai đó trong số các phụ nữ đã khóc. Và chỉ lúc đó tôi mới nghe thấy cái từ đã làm thay đổi cuộc sống của hàng triệu con người, xoá đi kế hoạch, ước mơ và niềm hy vọng của họ: Chiến Tranh. Và chính tôi lại phải là người đọc thông báo về cuộc tấn công của phát xít Đức. Mỗi một từ tôi nói ra gợi lên trong tâm hồn nỗi đau không thể chịu nổi, gần như là nỗi đau thể xác. Song tôi hiểu cần phải đọc tin này làm sao để trong giọng nói vang lên cả sự căm thù với quân giặc, cả lòng quả cảm trước thảm họa xảy đến và phải rất cố gắng để không mất đi ngữ điệu cần thiết..."

Ghe-bel đã hứa thưởng 250.000 mác cho ai bắt được Levitan còn sống mang đến Berlin. Song khi quân phát xít biết là không thể bắt cóc được phát thanh viên số 1 của Liên Xô, chúng đã quyết định thủ tiêu ông.

Mùa hè năm 1941 một quả bom nửa tấn đã rơi vào sân Uỷ ban phát thanh, vào radio của Đức vội vàng thông báo: "Trung tâm phát thanh của quân bôn-sê-vích đã bị phá huỷ! Levitan đã bị tiêu diệt!".

Nhưng tụi phát xít đã vội vàng. Quả bom rơi vào miệng ống cống và không nổ. Chưa đầy 4 tiếng đồng hồ sau, trên sóng đã lại vang lên giọng nói của Levitan.

Không phải giọng nói mà là cái kèn

Yuri Levitan sinh ngày 2 tháng 10 năm 1914 ở Vladimir. Bố là thợ may, mẹ ở nhà nội trợ. Trong những năm còn đi học ông thường tổ chức các buổi biểu diễn nghiệp dư và hát không đến nỗi nào. Vì giọng hát khỏe khoắn ấy mà hàng xóm gọi ông là Kèn đồng.

Với khả năng như vậy, ông vẫn thi trượt trường Đại học quốc gia Điện ảnh. Có thể cho đây là do cách phát âm không chuẩn. Như mọi người dân ở Vladimir, Yuri nhấn quá mạnh âm O.
Sau này người ta kể lại là Yuri thi đỗ vào làm phát thanh viên mà chẳng biết nghề này cụ thể ra sao. Chỉ đơn giản là thi điện ảnh thì không được, mà về nhà tay trắng thì xấu hổ.

Người ta nói với Levitan rằng giọng của ông quá địa phương và không phải giọng Matxcova. Thế mà rồi trong danh sách gần 900 thí sinh thi vào đài phát thanh, ông được nhận. Đầu tiên họ cho ông làm trực ban phát sóng, ngồi ở phòng Âm nhạc, nơi lưu giữ các đĩa hát. Và ông đã tập luyện, ngày đêm nghe các nghệ sỹ nổi tiếng đọc bài, rồi tự đọc cả những chủ đề khó hiểu, tập nói nhanh, làm sao tránh đọc âm O theo cách tự nhiên...

Sau 3 năm tập luyện đã có thành quả và vào năm 1934 chàng thanh niên 20 tuổi đã được đọc bài phát biểu của Stalin tại Đại hội Đảng cộng sản lần thứ 27.

[CUNCONleti]

Đôi nét về ENSIN

Vị tổng thống đầu tiên của LB Nga ,trúng cử lần đầu tiên năm 1991 và vào năm 1996 được bầu lại lần thứ 2.
Tốt nghiệp Học viện kĩ thuật Uran .
Từ năm 1955 làm việc tại các tổ hợp xây dựng công trình ,từ 1963 kĩ sư chính ,thủ trưởng của tổ hợp xây dưng Xverdlovxki .
Từ 1968 tham gia chính trường :
1976- Thư kí ban chấp hành đảng uỷ tỉnh Xverdlovxki.
1985- Thư kí МГК КПСС.
1989- Được sự ủng hộ của các hoạt đông dân chủ ông đuợc bầu đại biểu đại hội đại biểu nhân dân Xô viết.
1990 - Ra khỏi КПСС.
1990-1991 Chủ tịch Xô viết tối cao Nga.
8-1991 Lãnh đạp chống lại phong trào chống dân chủ ,cải cách.
12-1991 Kí kết thoả thuận hợp tác cùng hai nhà lãnh đạo Belarut và Ucraina ,chấm dứt sự tồn tại tại của liên ban Xô Viết.
Từ 1992 Chỉ đạo công cuộc cải cách chính trị và kinh tế LB NGa.
9-1993 Thực hiện công cuộc cải cách hiến pháp ,trừ bỏ hệ thống xã hội chủ nghĩa.
Xây dựng bộ hiến pháp mới của nước Nga ,thông qua 12-1993.
Nhân ngày độc lập của LB Nga mình xin giới thiệu đôi nét về Ensin .Do trình độ tiếng Nga còn hạn chế ,bài dịch không được trôi chảy cho lắm .Mong các bạn thông cảm
Ensin - Con người lắm tài mà cũng nhiều tật mong các bạn tiếp tục đóng góp bài viết

[conghedoinghieng]

Nhà du hành vũ trụ người Nga Yuri Gagarin
Y. Gagarin là người đầu tiên của loài người bay vào vũ trụ, được phong Anh hùng Liên Xô năm 1961, đảng viên Đảng Cộng sản Liên Xô năm 1961.
Ông sinh ngày 9/3/1934 tại Klushino, trong một gia đình nông dân. Thời niên thiếu, Gagarin sống với gia đình, một thời gian chuyển lên ở thành phố nhỏ Gzatsk thuộc tỉnh Smolensk (về sau đổi tên thành thành phố Gagarin). Sau khi học xong trường dạy nghề, Gagarin vào trường trung cấp chuyên nghiệp tại thành phố Saratov, rồi vào trường hàng không sơ cấp. Năm 1960, Gagarin được chọn chuẩn bị cho chuyến bay vào vũ trụ đầu tiên có người điều khiển trong lịch sử nhân loại. Ngày 12/4/1961, Gagarin đã hoàn thành chuyến bay vũ trụ đầu tiên vòng quanh trái đất trên con tàu Phương Đông I (Vostok I). Sau khi bay một vòng quanh trái đất mất 108 phút, tàu vũ trụ đã hạ cánh an toàn xuống một cánh đồng bên bờ sông Volga. Trong chuyến bay, Gagarin đã chụp ảnh mặt đất, quan sát mặt đất từ vũ trụ và báo cáo trực tiếp về đài chỉ huy những điều quan sát được. Thành công của chuyến bay đã mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên con người nghiên cứu khoa học ngay trong vũ trụ. Những năm sau, Gagarin trở thành người hướng dẫn huấn luyện các đội bay vào vũ trụ. Năm 1968, Gagarin tốt nghiệp Học viện kỹ sư hàng không quân sự mang tên Zhukov. Ngày 27/3/1968, Gagarin đã bị tai nạn trong một chuyến bay tập dượt và hy sinh khi mới 34 tuổi. Chuyến bay của Gagarin vào vũ trụ có một ý nghĩa lịch sử to lớn, để tưởng nhớ công lao to lớn của ông, Liên đoàn Hàng không quốc tế đã lấy ngày 12/4 hàng năm làm ngày hàng không và vũ trụ quốc tế. Tên của Gagarin được đặt cho Học viện Hàng không Quân sự ở Monino, Trung tâm huấn luyện vũ trụ, cho một tàu nghiên cứu khoa học của Viện Hàn lâm khoa học Liên Xô (cũ) và nhiều trường học, đường phố, quảng trường, thành phố trên thế giới mang tên ông. Tên của ông còn được đặt cho một miệng núi lửa trên mặt trăng.

[Nina]

[quote="danngoc"][b]YURI BORISOVITCH LEVITAN[/b]
...

Tin về khởi đầu của cuộc chiến đã được phát thanh viên Yuri Levitan truyền đi như vậy trên làn sóng radio toàn Liên bang. Những người đã từng nghe thông báo ấy chẳng thể nào quên giọng nói âu lo và nghiêm nghị của ông. Đó là điều chưa từng có trước đây cũng như sau này trong lịch sử văn hoá thế giới, một phát thanh viên nổi tiếng ngang tầm với Lemenshevyi, Kazlovski, Karuzo...
[/quote]

Lemenshev thôi danngoc a, đây là một ca sĩ giọng nam cao rất nổi tiếng của Nhà hát Lớn. Những vai mà Nina thích nhất của ông là Lensky (Evgeny Onegin) và Quận công (Rigoletto)

[danngoc]

Dạ vâng, em có cả một bộ sưu tập bài hát của ông này.

[sveta]

[quote="danngoc"]Piotr Đại đế - Nhà cải cách kiệt xuất đầu tiên của nước Nga ( 1672 - 1725)

Hình ảnh của vị vua kiệt xuất này được minh họa rất sống động trong tiểu thuyết "Pie Đệ nhất" của Alexei Tonstoi. Cả một giai đoạn lịch sử của nước Nga khi chuyển từ màn đêm u tối của chế độ nông nô sang thời kỳ cải cách tươi sáng hơn được miêu tả rất chi tiết trong cuốn tiểu thuyết này. Tiếc là nó chưa kịp hoàn thành thì nhà văn đã qua đời.

[danngoc]

Tuy nhiên, đọc kỹ ông này ta thấy vẫn còn ảnh hưởng của tư tưởng Sôvanh Đại Nga bác ạ.